Annog disgyblion ysgol Cymru i redeg milltir y dydd

plant Ysgol Gynradd Fochriw
Image caption Mae plant Ysgol Gynradd Fochriw - 114 ohonyn nhw - yn rhedeg milltir am 14:00 pob dydd

Mae plant mewn tua 30 o ysgolion cynradd yng Nghymru bellach yn rhan o fenter i redeg milltir pob diwrnod.

Cafodd Milltir y Dydd ei lansio yn 2012 gan bennaeth ysgol yn Yr Alban oedd yn pryderu am ffitrwydd ei disgyblion.

Bellach mae Llywodraeth Cymru yn annog penaethiaid yma i ddilyn esiampl yr Albanwyr a mabwysiadu'r fenter.

Y syniad yw bod plant yn rhedeg am 15 munud - sydd fel arfer yn ddigon o amser i wneud milltir - bob dydd.

'Canolbwyntio'n well'

Un o'r ysgolion sydd wedi gweld newid yn ymddygiad disgyblion yn sgil y prosiect yw Ysgol Gynradd Fochriw, Sir Caerffili.

Mae'r 114 disgybl yn rhedeg neu gerdded milltir o amgylch y maes chwarae pob dydd am 14:00.

Dywedodd Bethan George, arweinydd ysgolion iach yn yr ysgol, nad eu ffitrwydd yn unig sydd ar ei ennill.

"'Dyn ni wedi gweld bod y plant yn canolbwyntio'n llawer gwell yn y prynhawn ar ôl rhedeg milltir, ac mae eu hymddygiad yn gadarnhaol iawn yn y prynhawn," meddai.

Image caption Dywedodd cadeirydd llywodraethwyr Ysgol Gynradd Fochriw bod agweddau tuag at Milltir y Dydd wedi newid

Yn ôl cadeirydd llywodraethwyr yr ysgol, Samantha Harwood, roedd rhieni yn pryderu am allu eu plant i redeg milltir pan gychwynnodd y cynllun.

"Roedd 'na feddyliau cymysg amdano," meddai. "Dwi'n rhiant sydd 'efo plant yn y cyfnod sylfaen, ac roedden ni'n poeni ychydig - fyddai'r plant yn gorflino? Ydyn nhw'n rhy ifanc i wneud hynna?

"Ac roedd gan ambell i riant amheuon, ond bellach mae pawb yn gefnogol am eu bod yn gweld y gwahaniaeth mae'n ei wneud a chymaint o fudd sydd 'na i'r plant - felly mae wedi newid yn llwyr."

Llythyr i benaethiaid

Elaine Wyllie, oedd yn bennaeth ar ysgol gynradd yn Yr Alban, ddechreuodd Milltir y Dydd. Mae hi bellach wedi ymddeol o ddysgu ac yn treulio'i hamser yn hyrwyddo'r cynllun.

"Fe ddechreuodd Milltir y Dydd fel treial mis ac roedd y canlyniadau dros nos yn anhygoel," meddai. "Doedd rhai plant ddim yn gallu rhedeg milltir i gychwyn, ond o fewn pedair wythnos roedd bron pawb yn gallu, ac yn bwysicaf oll, roedd y plant yn mwynhau!"

Mae'r ysgrifennydd addysg, Kirsty Williams, a gweinidog iechyd y cyhoedd a gwasanaethau cymdeithasol, Rebecca Evans, wedi annog ysgolion cynradd Cymru i gymryd rhan mewn llythyr i benaethiaid.

Dywedodd Ms Evans fis diwethaf y byddai "cynlluniau arloesol" fel Milltir y Dydd yn help i "sicrhau bod gan blant ym mhob rhan o Gymru iechyd a llesiant corfforol, emosiynol a chymdeithasol da".