Galw am newid rheol comisiwn 10% tai symudol

  • 21 Mawrth 2017
Cartref Symudol

Mae perchnogion cartrefi symudol yn galw ar Lywodraeth Cymru i gael gwared ar reolau "gwbl gythreulig" ynghylch gwerthu eu heiddo.

O dan y system bresennol, mae'n ofynnol i berson sy'n prynu cartref symudol i dalu hyd at 10% o gomisiwn i berchennog y safle.

Mae disgwyl y bydd rhyw 100 o breswylwyr cartrefi symudol yn protestio y tu allan i'r Senedd fore Mawrth er mwyn ceisio lobïo gweinidogion.

Mae'r gweinidog sy'n gyfrifol am ymgynghori ar leihau neu newid y ffioedd.

'Tipyn o sioc'

Mae Bob Mountford, a symudodd o Birmingham i Barc Caerwnon ger Llanfair-ym-Muallt yn 2002, wedi ymgyrchu'n hir i gael gwared ar y rheol yn llwyr.

Dywedodd Cadeirydd Cymdeithas Preswylwyr Parc Caerwnon: "Am nifer lawer o flynyddoedd nawr, mae byw mewn cartrefi symudol wedi bod yn dda iawn er bod yna anfanteision ac mae un o'r prif rhai yn ymwneud a gwerthu eich eiddo am ba bynnag reswm.

"Yn anffodus, mewn cartref symudol, mae 10% o werth eich eiddo yn mynd i bocedi perchnogion y safleoedd yma sy'n gwbl gythreulig yn ein barn ni."

Y tro diwethaf i'r tal comisiwn ostwng oedd yn 1983 o 15%. Ers hynny mae yna sawl adolygiad wedi bod.

Image caption Mae Bob Mountford wedi ymgyrchu'n hir i gael gwared ar y rheol yn llwyr

Un arall o safle Parc Caerwnon yw Royston Blunden, symudodd gyda'i wraig o Fryste i'r safle 15 mis yn ôl.

Talodd Mr Blunden a'i wraig £75,000 am eu cartref symudol, gan gynnwys £7,500 o gomisiwn i berchennog y safle.

"Ni chafodd y 10% talon ni i berchennog y safle ei godi tan ein bod ni wedi cyfnewid y cytundeb, fe ddaeth fel tipyn o sioc," meddai.

'Archwilio ymhellach'

Cafodd deddf i roi mwy o hawliau i breswylwyr cartrefi symudol yng Nghymru ei basio yn y Cynulliad yn 2013.

Cafodd ei gyflwyno gan Peter Black a oedd yn AC ar gyfer y Democratiaid Rhyddfrydol ar y pryd: "Mae'r mater ynghylch y comisiwn gwerth 10% wedi ei glymu i mewn i economi gyfan cartrefi symudol.

"Yn y bôn, pan fyddwch yn prynu cartref symudol ar un o'r safleoedd yma, yn amlwg, mae'r landlord yn cael y comisiwn ond rydych hefyd yn talu rhent tir bob mis i'r landlord.

"Os ydym yn dileu'r comisiwn gwerth 10% yna mae'r rhent tir yn debygol o fynd i fyny.

"Mae'r rhan fwyaf o drigolion safleoedd cartrefi symudol yn hŷn, mae llawer ohonynt ar incwm sefydlog, rhai ohonynt yn ei chael hi'n anodd, ac felly roeddem yn teimlo y byddai newid rhywbeth a fyddai'n arwain at gynnydd yn rhent tir yn effeithio fwyaf ar bobl dlawd."

Image caption Dywedodd yr Ysgrifennydd Cymunedau, Carl Sargeant y gallai fod yna sail i ostwng lefel y comisiwn

Cyhoeddodd yr Ysgrifennydd Cymunedau, Carl Sargeant ddydd Llun ei fod am gynnal ymgynghoriad ar leihau neu ddiddymu ffioedd comisiwn ar werthu cartrefi mewn parciau.

Mae'r ymgynghoriad yn dilyn yr adolygiad o'r sector gan Lywodraeth Cymru.

Er i'r adolygiad gynnig sawl argymhelliad i wella safonau'r sector, prin chwarter o berchnogion cartrefi mewn parciau gyfrannodd wybodaeth ariannol fanwl at yr adolygiad.

Wrth gyhoeddi'r ymgynghoriad, dywedodd Ysgrifennydd y Cabinet: "Roedd yr adolygiad yn llygad ei le wrth danlinellu cymhlethdod y mater, ac y gallai'r canlyniadau fod yn fawr.

"Rwyf felly wedi ystyried y mater yn ofalus iawn cyn penderfynu cynnal ymgynghoriad cyhoeddus.

"Rwyf wedi dod i'r casgliad y dylem archwilio ymhellach lefel y comisiwn y mae perchenogion safleoedd yn ei godi ond, o ystyried y sylwadau cryf iawn rwyf wedi'u cael ar y mater, rwyf o'r farn ar hyn o bryd y gallai fod yna sail i ostwng lefel y comisiwn neu hyd yn oed ei ddiddymu."