Llewod Cymraeg

  • 19 Ebrill 2017

Mae Warren Gatland wedi enwi'r garfan ar gyfer taith y Llewod i Seland Newydd yn yr haf.

Yn eu plith mae 12 o Gymry - gyda thri o'r rheiny yn siaradwyr Cymraeg. Ond fydden nhw'n gwneud hi i XV Cymry Cymraeg y Llewod gan Cymru Fyw?


Image copyright Getty Images
Image caption 15. Gerald Davies

'Ond nid asgellwr oedd Gerald Davies?' dwi'n eich clywed chi'n gofyn. Nage wir - ond mae'r gystadleuaeth yn y llinell gefn mor ffyrnig, roedd yn rhaid bod yn greadigol (sy'n arwydd o'r hyn i ddod).

Fe chwaraeodd y gwibiwr o Lansaint bum gwaith dros y Llewod rhwng 1968 ac 1971, gan sgorio tri chais ar y daith i Seland Newydd yn '71. Bu'n rheolwr ar y daith i Dde Affrica yn 2009.

Cafodd Terry Davies ei ystyried hefyd am ei gampau ar y daith i Awstralia a Seland Newydd yn 1959.


Image copyright Getty Images
Image caption 14. Ieuan Evans

Aeth Evans ar dair taith gyda'r Llewod rhwng 1989 ac 1997, gan sgorio'r cais i sicrhau'r gyfres yn erbyn Awstralia yn '89. Sgoriodd bedair o weithiau yn erbyn y Crysau Duon yn '93 hefyd.

Bu George North yn agos iawn i hawlio'i le ar yr asgell - rhywbeth sy'n debygol iawn o ddigwydd yn y dyfodol os gaiff deithiau mor ddylanwadol ag yr un bedair blynedd yn ôl.


Image copyright Getty Images
Image caption 13. Ray Gravell

Y cawr o Mynydd-y-Garreg sydd yn y canol. Aeth Ray o'r Mynydd ar y daith i Dde Affrica yn 1980, gan sgorio cais yn yr ail brawf yn Bloemfontein.

Yn ddibynnol ar ei gyfraniad ar y daith eleni, efallai gall Jonathan 'Fox' Davies wthio ei hun fewn i'r tîm dethol hwn yn y dyfodol.


Image copyright Stu Forster/Getty Images
Image caption 12. Jamie Roberts

Cafodd y canolwr o'r brifddinas ei enwi fel chwaraewr gorau'r daith i Dde Affrica yn 2009. Chwaraeodd ran allweddol ar y daith fuddugoliaethus i Awstralia yn 2013 hefyd.

Roedd sôn hefyd y byddai ei enw yn cael ei gyhoeddi yn y garfan eleni ond doedd y sibrydion ddim yn wir. Sylw arbennig i Scott Gibbs, a deithiodd dair gwaith gyda'r Llewod.


Image copyright David Rogers
Image caption 11. Shane Williams

Pwy arall? Aeth y dewin o asgellwr ar dair taith rhwng 2005 a 2013, gan sgorio dau gais a chael ei enwi yn seren y gêm yn y gêm brawf olaf yn erbyn y Springboks yn 2009.


Image copyright Central Press
Image caption 10. Barry John

Sgoriodd 30 o bwyntiau mewn pum gêm brawf dros y Llewod rhwng 1968 ac 1971. Mae'n debyg mai ar y daith honno i Seland Newydd yn '71 - y tro olaf i'r Llewod ennill cyfres yno - y cafodd ei enwi yn "The King" am y tro cyntaf.

Mae'n bwysig cofio hefyd wrth gwrs am gyfraniadau'r maswyr Gareth Davies a Stephen Jones.


Image caption 9. Gareth Edwards

Bellach yn Syr Gareth wrth gwrs, chwaraeodd 10 o weithiau dros y Llewod rhwng 1971 ac 1974 gan chwarae rhan flaenllaw ar y teithiau llwyddiannus i Seland Newydd a De Affrica.

Mae safle'r maswr wedi bod yn dda i'r Cymry Cymraeg dros y blynyddoedd, gyda Mike Phillips, Dwayne Peel a Brynmor Williams i gyd yn haeddu cael eu crybwyll.


Image copyright Getty Images
Image caption 1. Robin McBryde

Er iddo gael ei ddewis ar y daith i Awstralia yn 2001, bu'n rhaid i'r gogleddwr adael yn fuan oherwydd anaf heb chwarae'r un gêm brawf.

Er mai bachwr oedd Ceidwad y Cledd wrth reddf, mae'r tîm hwn yn dlawd iawn o ran dewis ymysg y blaenwyr, ac felly mae'n rhaid i McBryde fodloni ar le yn safle'r prop pen-rhydd.


Image copyright Getty Images
Image caption 2. Ken Owens

Iawn, ry'n ni'n derbyn y pwynt, ond er nad ydy Owens wedi cynrychioli'r Llewod eto, mater o amser fydd hi tan i'r Cymro wneud hynny ar ôl iddo gael ei enwi yn y garfan o 41 ar 19 Ebrill. Felly mae'n cymryd ei le yn safle'r bachwr.


3. Eddie Morgan

Chwaraeodd y prop o Abercraf 14 o gemau ar y daith i Dde Affrica 'nôl yn 1938 - roedd dwy o'r rheiny yn gemau prawf.


4. Geoff Evans

Cafodd blaenwr y Cymry yn Llundain ei alw yn hwyr ar y daith fuddugol i Seland Newydd yn 1971 ac aeth ymlaen i fod yn rheolwr ar dîm Cymru yn 1995.


Image copyright Getty Images
Image caption 5. Delme Thomas

Fe aeth y clo o Fancyfelin ar dair taith - roedd yntau'n un o'r adar prin hynny wnaeth gynrychioli'r Llewod cyn chwarae dros ei wlad.


6. Mike Roberts

Un arall wnaeth deithio gyda'r Llewod yn '71. Yn wreiddiol o Rhuthun, bu'n chwarae i'r Cymry yn Llundain.


Image copyright Getty Images
Image caption 7. R H Williams

Enillodd R H Williams, yn enedigol o Gwmllynfell, 10 cap dros y Llewod rhwng 1955 a 1959. Gwnaeth ei farc hefyd dros y Barbariaid a Chymru fel chwaraewr yn yr ail reng - ond er budd y tîm yma, mae'n rhaid iddo chwarae fel blaenasgellwr.


Image copyright Getty Images
Image caption 8. Derek Quinnell

Quinnell oedd yr unig chwaraewr i fynd ar y daith i Seland Newydd yn '71 oedd heb chwarae dros ei wlad. Aeth ymlaen i ennill un cap ar y daith honno, cyn hawlio pedwar arall yn Seland Newydd eto yn '77 ac yn Ne Affrica yn 1980.


Image caption Prif hyfforddwr: Carwyn James

Mae'r daith honno i Seland Newydd yn '71 wedi'i chrybwyll sawl gwaith yn y darn yma, a'r dyn oedd yn gyfrifol am lywio'r cyfan oedd Carwyn James. Does neb wedi llwyddo i arwain y Llewod i fuddugoliaeth yn Seland Newydd ers hynny.

I'w gefnogi mae Clive Rowlands, a oedd yn rheolwr ar y daith i Awstralia yn '89.


Ydych chi'n cytuno gyda'r dewis? Anfonwch eich awgrymiadau ar ebost i cymrufyw@bbc.co.uk neu gadewch neges ar ein cyfrifon Facebook a Twitter.

Straeon perthnasol