Artist o Gymru i gludo carreg arbennig i gofio am sant

  • 21 Ebrill 2017
inauguration stone

Mae artist o Gymru sy'n saer maen yn bwriadu teithio 1,300 o filltiroedd gyda charreg urddo sy'n pwyso 30kg, i nodi 900 mlwyddiant nawddsant ynys yn Yr Alban.

Fe gafodd Beatrice Searle, 26 oed o Gaerdydd, ei hysbrydoli wedi iddi ymweld ag Ynysoedd Erch (Orkneys) yn Yr Alban.

Mae ei gwaith, "Cwch Orkney", wedi ei gerfio o garreg 390 miliwn o flynyddoedd oed, gafodd ei dewis ym mae Marwick ar yr ynysoedd.

Fe fydd hi a'r garreg yn teithio i Norwy lle mae gwreiddiau Sant Magnus.

Yn ystod yr Oes Haearn, roedd cerrig urddo fel Cwch Orkney'n cael eu defnyddio ar hyd Yr Alban ac Iwerddon gan frenhinoedd i brofi eu cysylltiad gyda'r ddaear, ac i brofi eu harweinyddiaeth drwy sefyll arnynt.

Image caption Bydd Ms Searle yn tynnu'r garreg o Oslo i dref Trondheim yng ngogledd Norwy, cyn dychwelyd i'r Alban

Mae Miss Searle am deithio i Norwy er mwyn ail-greu'r cysylltiad hanesyddol ac i greu stori o'r newydd.

"Roeddwn i'n creu gwrthrychau cerflun, gan fwyaf yn rhai ymarferol - arfau i geisio dod yn agosach at gysylltiad agosach gyda'r tirlun, neu i fy angori fy hun yn y tir," meddai.

"Yna fe roddodd ffrind lyfr i mi am Orkney ac o fewn ychydig dudalennau fe ddes i ar draws lluniau o'r garreg Orcadaidd y Fonheddiges Kirkstone.

Image copyright Thinkstock
Image caption Bwriad Beatrice Searle ydy cludo'r garreg urddo o Orkney (uchod) i Norwy ac yn ôl

"Fe nes i sylweddoli fod dull hynafol o angori pobl i'r tirlun ac o godi nerth o'r garreg yn bodoli'n barod.

"Fe nes i feddwl fod rhaid i mi ymateb i'r darn yma o waith."

Bydd ei thaith yn cychwyn ar ynys, ac fe fydd yn galw ym mhrif ddinas Ynysoedd Erch, sef Kirkwall.

Norwy

Yna fe fydd hi'n teithio ar draws Môr y Gogledd i Norwy cyn dechrau ar gymal hiraf ei thaith.

Ei bwriad yw tynnu'r garreg, sydd yn pwyso hanner ei phwysau ei hun, o Oslo i dref Trondheim yng ngogledd Norwy, cyn dychwelyd i'r Alban.

Mae hi'n disgwyl i'r daith bara'r rhan fwyaf o'r haf, ac mae hi'n gobeithio y bydd ei charreg yn cael ei gosod mewn lleoliad parhaol ar Orkney fel y gall eraill ychwanegu at ei hanes yn y dyfodol.