Pennaeth heb ad-dalu ffioedd cyfreithiol

  • 8 Mehefin 2017
Mark James
Image caption Roedd y cyngor wedi talu bron £30,000 mewn costau cyfreithiol ar ran Mark James

Mae trethdalwyr wedi cyfrannu bron £30,000 i gronfa i dalu bil cyfreithiol pennaeth cyngor mewn achos enllib preifat, a does yr un ceiniog o'r arian wedi cael ei ad-dalu.

Fe ddaeth prif weithredwr Cyngor Sir Gâr, Mark James ag achos preifat yn erbyn y blogiwr Jacqui Thompson am sylwadau a wnaeth hi ar-lein.

Mae cais dan y Ddeddf Rhyddid Gwybodaeth wedi dangos bod y cyngor wedi talu £29,414.08 tuag at ffioedd cyfreithiol Mr James yn yr achos.

Dywedodd Swyddfa Archwilio Cymru nad oedd addewid yr awdurdod i dalu'r bil yn gyfreithlon.

Yn 2012, dywedodd Mr James y byddai unrhyw arian y byddai'n derbyn fel iawndal "yn cael ei dalu i'r awdurdod".

Gwrthod cadarnhau

Cafodd Mrs Thompson orchymyn i dalu iawndal o £25,000 i Mr James, ond yn flaenorol mae ei gyfreithwyr wedi gwrthod cadarnhau y bydd yr arian yna'n cael ei ad-dalu.

Nid yw Mr James wedi gwneud unrhyw daliadau, ond dywedodd yr awdurdod: "Hyd y gwyddom, nid yw Mr James wedi derbyn unrhyw iawndal gan Mrs Thompson."

Ond mae Mrs Thompson yn dweud ei bod wedi gwneud dau daliad o £250 i Mr James, a'i bod yn credu y dylai ad-dalu'r bil cyfreithiol.

Image caption Dechreuodd y ffrae pan wrthododd Jacqui Thompson rhoi'r gorau i ffilmio cyfarfod o'r cyngor

Mae gan Mrs Thompson hefyd ddyled o £5,000 mewn llog a bron £15,000 mewn costau - sy'n rhaid eu talu erbyn 2032 - ynghyd â £190,393 am gostau cyfreithiol y cyngor.

Ym Mawrth 2016, fe benderfynodd cabinet y cyngor yn unfrydol y byddai'n mynd ar ôl y costau yna, ond yn gohirio mynd ar ôl ffioedd cyfreithiol Mr James am ei achos enllib yntau.

Dywedodd y cyngor bod ei safbwynt ar y mater "yn wybyddus ac yn gyhoeddus. Does dim mwy i ddweud".

'Cyfres o ddatganiadau ffug'

Dechreuodd y ffrae yn 2011 pan gafodd Mrs Thompson ei thaflu allan o gyfarfod cyngor a'i harestio am wrthod rhoi'r gorau i ffilmio'r cyfarfod.

Ar dudalen flogio, fe gafodd llythyr agored ei gyhoeddi oedd yn feirniadol o Mr James a'r cyngor gan annog iddo ymateb.

Fe wnaeth hynny, gan ddweud bod Mrs Thompson wedi rhedeg "ymgyrch o erlid, bygwth ac enllibio staff ac aelodau'r cyngor am beth amser".

Fe ddaeth hi ag achos o enllib yn erbyn Mr James a'r cyngor, ond methodd yr achos wrth i'r llys ddweud bod hynny'n wir.

Fe ddaeth Mr James - a fydd yn ennill cyflog o hyd at £171,539 yn 2017-18 - ag achos preifat ei hun yn erbyn Mrs Thompson am y sylwadau ar y blog yn 2011.

Yn ôl yr Uchel Lys, fe wnaeth "gyfres o ddatganiadau ffug...a nifer o honiadau o lygredd, celwydd, celwydd dan lw a chamddefnydd o arian cyhoeddus" yn erbyn Mr James.

Dywedodd Mrs Thompson: "Rwy'n credu y dylai ad-dalu'r arian am ei fod wedi ei gael yn anghyfreithlon. Ni ddylai'r cyngor fod wedi gwneud hyn - mae yn erbyn y gyfraith.

"Mae hon jyst yn bennod arall yn yr hanes trist yma. Yn fy marn i, dyw hi ddim yn ymddangos fod gan Mr James fawr o gydwybod wrth feddwl am y trethdalwr."

Straeon perthnasol