Profion PISA: 'Cymru ar ei cholled yn economaidd'

Yr Athro David Reynolds
Image caption Mae'r Athro David Reynolds yn dweud bod angen gwell hyfforddiant ar gyfer Athrawon

Gallai Cymru fod ar ei cholled yn economaidd oni bai bod ei pherfformiad ym mhrofion addysg Pisa'n gwella, yn ôl cyn-ymgynghorydd i Lywodraeth Cymru.

Rhybuddiodd yr Athro David Reynolds hefyd y byddai'r llywodraeth yn methu ei tharged ar gyfer y profion oni bai bod gwell hyfforddiant i athrawon.

Mae buddsoddwyr rhyngwladol yn gwneud penderfyniadau ar sail y profion "pwysig" yma, meddai.

Dywedodd Llywodraeth Cymru bod camau wedi'u cymryd i godi safonau ac mae disgwyl cynnydd yn dilyn y profion nesaf yn 2018.

'Prawf pwysicaf'

Mae'r profion Pisa'n digwydd bob tair blynedd ac maen nhw'n asesu perfformiad disgyblion 15 oed mewn 72 o wledydd.

Roedd perfformiad myfyrwyr yng Nghymru'n waeth na'u cyfoedion yng ngweddill y Deyrnas Unedig yn 2015.

478 oedd sgôr Cymru ym maes mathemateg, 477 oedd y sgôr darllen a 485 oedd y sgôr gwyddoniaeth.

Mewn cyfweliad gyda rhaglen Sunday Politics BBC Cymru dywedodd yr Athro Reynolds, pennaeth yr adran addysg ym Mhrifysgol Abertawe: "Yn yr oes sydd ohoni Pisa yw'r prawf pwysica sydd".

"Yn 2010 pan roedd Shanghai China ar frig tabl Pisa roedd cynnydd yn y buddsoddiad o dramor yn China.

"Os ydy buddsoddwyr yn edrych ar Pisa yr ateb yw cynyddu'r sgoriau er mwyn denu buddsoddiad fel arall mae peryg y byddwn ni ar ei hol hi."

'Hyfforddiant athrawon'

Yn 2014 fe osododd Llywodraeth Cymru darged o geisio sicrhau bod Cymru'n cyrraedd sgôr o 500 yn y tri phwnc erbyn 2021.

Dywedodd yr Athro Reynolds os ydy hyfforddiant i athrawon yn gwella yna fe allai Cymru fod yn "agos iawn, iawn" at gyflawni'r nod ond fel mae'r sefyllfa ar hyn o bryd fydd hynny "ddim yn digwydd".

Yn ddiweddar fe ddywedodd yr Ysgrifennydd Addysg Kirsty Williams nad ei tharged hi oedd hwn.

Yn dilyn y sylw mynnodd Prif Weinidog Cymru nad ydy nod y llywodraeth wedi newid.

Image caption Dywedodd Owen Hathway, swyddog polisi undeb athrawon NUT Cymru bod dryswch ynglŷn â thargedau'r Llywodraeth

Ers hynny mae'r Ysgrifennydd Addysg wedi egluro taw nodi nad hi osododd y targed yr oedd pan wnaeth hi'r sylw gwreiddiol ond dywedodd Owen Hathway, swyddog polisi undeb athrawon NUT Cymru bod dryswch.

"Mae'r proffesiwn yn gofyn 'pa darged ydyn ni'n ceisio'i gyrraedd?'

"A ddylen ni fod yn anelu at dargedau o gwbl ac os felly ar ba sail ydyn ni'n cael ein hasesu?

"Ydyn ni'n cael ein hasesu'n ôl gofynion yr Ysgrifennydd Addysg ynteu Llywodraeth Cymru?"

Dywedodd llefarydd bod ffocws Kirsty Williams ar y profion Pisa nesaf yn 2018 pan mae hi'n "disgwyl gweld cynnydd".

"Mae Pisa'n caniatáu i ni fesur ein hunain yn erbyn y byd - mae'n rhaid i bawb ddeall hyn," meddai.

Dywedodd y llefarydd hefyd bod camau wedi'u cymryd i godi safonau dysgu a bod hyn yn "adlewyrchu ein huchelgais a balchder ar gyfer y proffesiwn".