Apelio am wybodaeth wedi marwolaeth cathod Cilgerran

Katina Andreou Image copyright Katina Andreou
Image caption Cafodd cath Katina Andreou, Mr Mistoffelees, ei ganfod yn farw ar 29 Mehefin

Mae Heddlu Dyfed Powys ac elusen anifeiliaid yr RSPCA wedi gwneud apêl frys am wybodaeth, ar ôl i hyd at 20 cath yn ardal Cilgerran yng ngogledd Penfro gael eu gwenwyno.

Fe gadarnhaodd yr heddlu eu bod nhw yn ymchwilio i wyth achos o wenwyno cathod yn ardal Cilgerran ers 28 Mehefin.

Mae tair cath wedi marw.

Mae'r RSPCA yn dweud bod achos y gwenwyno yn aneglur, gan ychwanegu eu bod yn pryderu am nifer y cathod sydd wedi diflannu o'r ardal yn ddiweddar.

Dywedodd y Sarjant Delme Jones: "Rydyn ni'n gwybod bod y cathod yma'n cael eu cymryd at y milfeddyg yn diodde' o sgil effeithiau gwenwyn Ethylene Glycol, sy'n cael ei ddarganfod gan amlaf mewn antifreeze, hylif golchi ffenestri ceir, inc ac mewn rhai paneli solar.

"Rydyn ni'n ceisio darganfod cyn gynted â phosib sut wnaeth y cathod yma farw, er mwyn ceisio rhwystro rhagor rhag dioddef."

Arennau yn methu

Bu'n rhaid i ddwy gath gael eu difa gan filfeddyg yn Aberteifi am fod eu harennau wedi methu.

Image copyright Heather James
Image caption Bu'n rhaid i Heather James roi ei chath, Socs, i gysgu ar ôl iddo gael ei wenwyno

Un o'r rheiny oedd cath Heather James, Socs.

"Fe ddes i adre o'r gwaith wythnos ddiwetha' a darganfod Socs yn gorwedd ar lawr ein hystafell wely," meddai.

"Fe ruthron ni fe at y milfeddyg ac fe roddodd e Socs ar drip a chymryd gwaed ganddo. Mae'r profion wedi dangos mai antifreeze oedd wedi ei wenwyno.

"Yn anffodus, fe ffonion nhw ni y bore wedyn i ddweud fod ei gyflwr wedi gwaethygu yn ystod y nos, a bod ei arennau wedi methu, felly y bydde'n rhaid iddyn nhw ei roi i gysgu.

"Roedd e'n gath iach, naw mlwydd oed. Allwn ni ddim credu fod hyn wedi digwydd. Ni'n gweld ei eisiau yn fawr. Mae hyd yn oed y ci yn gweld eisiau Socs."

'Poeni llawer'

Yn ôl elusen RSPCA Cymru, mae'n aneglur sut yn union mae'r gwenwyno yn digwydd.

Ond maen nhw hefyd yn pryderu am adroddiadau fod nifer o gathod wedi diflannu o'r ardal dros y misoedd diwethaf.

Ni wnaeth cath Katina Andreou, Mr Mistoffolees, ddychwelyd adref ar 16 Mehefin fel arfer, ac ar ôl chwilio amdano am ddyddiau, cafodd ei gorff ei ddarganfod mewn seler cyfagos ar 29 Mehefin.

Fe fethodd profion post mortem a darganfod beth oedd union achos ei farwolaeth, ond roedd tystiolaeth ei fod wedi taflu fyny cyn iddo farw.

Image copyright Katina Andreou
Image caption Mr Mistoffolees, a gafodd ei ddarganfod yn farw yng Nghilgerran

Dywedodd Ms Andreou: "Fe allai fod esboniad gwbl ddiniwed i'r marwolaethau yma, ond mae'r holl gathod sydd wedi diflannu neu wedi cael ei gwenwyno yn dod o gartrefi sydd o fewn 10 munud i'w gilydd.

"Ry ni'n gofyn i bobl fynd i edrych yn eu hadeiladau allanol, fel siediau a garej, am olion o'r cemegyn yma allai cathod fod yn ei fwyta mewn camgymeriad. Mae'n bwysig bod pobl yn ein helpu i ddarganfod beth sydd yn digwydd.

"Mae gen i un gath arall, ac ar hyn o bryd dwi'n ei chadw hi, a chath cymydog i ni, tu fewn. Dwi'n poeni llawer."