Galw am fwy o doiledau cyhoeddus addas i bobl anabl

Ty bach Gorsaf Glasgow Image copyright Aveso Ltd
Image caption Mae ymgyrchwyr eisiau gweld mwy o doiledau, fel yr un yma yng ngorsaf drenau Glasgow, ar draws Cymru gyfan

Mae ymgyrchwyr sy'n galw am doiledau mwy hygyrch yn dweud bod rhai rhannau o'r gorllewin yn amhosib i bobl â thrafferthion symud ymweld â nhw am nad oes digon o gyfleusterau addas ar gael.

Yn ôl y grŵp ymgyrchu Changing Places, dim ond 47 o dai bach yng Nghymru sydd â'r adnoddau arbennig i ganiatáu i bobl ddefnyddio'r lle heb orfod cael cymorth.

Daw hyn wrth i ddyn 21 oed o Lanelli ddweud wrth y BBC nad yw'n gallu gadael ei gartref yn aml am nad oes adnodd addas yn y dref.

Mae Llywodraeth Cymru wedi rhoi blwyddyn i gynghorau amlinellu sut y byddan nhw'n gwella'r sefyllfa.

Yn ôl Josh Rosenthal, sydd â chyflwr parlys yr ymennydd, mae bod yn annibynnol yn allweddol i'w les a'i iechyd meddwl, ac mae'n galw ar Gyngor Sir Gâr i godi cyfleuster pwrpasol yn Llanelli.

"Dwi'n ddyn 21 oed a dwi ddim eisiau gorfod gofyn i fy mam ddod i fy helpu i fynd i'r tŷ bach," meddai.

Ar hyn o bryd, dim ond dau gyfleuster addas sydd yn y sir - un yng Nghaerfyrddin a'r llall yng Nghydweli.

Dywedodd Cyngor Sir Gâr eu bod yn y broses o gynnal adolygiad o'r ddarpariaeth tai bach o fewn yr awdurdod.

Image caption Mae Josh Rosenthal angen hoist mewn toiledau cyhoeddus, ond does dim ar gael yn rhai Llanelli

Mae Changing Places yn dweud fod 12,000 o bobl yng Nghymru angen adnoddau arbennig i fynd i'r tŷ bach ar eu pen eu hunain.

Ddiwedd mis Mai, fe gyhoeddodd Llywodraeth Cymru fod gan awdurdodau lleol 12 mis i amlinellu sut fyddan nhw'n gwella eu hadnoddau tai bach, a hynny o dan Ddeddf Iechyd y Cyhoedd.

Ond mae'r ymgyrchwyr yn galw ar y llywodraeth i osod targedau penodol.

Image copyright Changing Places
Image caption Map yn dangos ble yng Nghymru mae toiledau addas, gyda chyfleusterau fel byrddau newid a hoist

Yn ôl Marion Messmer o Changing Places mae map sy'n dangos ble mae toiledau addas ar draws Prydain yn dangos gwagle enfawr mewn mannau yng Nghymru, yn enwedig mewn ardaloedd cefn gwlad.

Dywedodd hefyd y gallai twristiaid sydd angen cyfleuster o'r fath fod yn osgoi'r llefydd yna.

"Mae gan Gymru ardaloedd eang lle nad oes tŷ bach addas ar gael," meddai Ms Messmer.

"Mae hynny'n dorcalonnus i'r bobl o dan sylw oherwydd os ydyn nhw angen mynd i'r tŷ bach does dim modd iddyn nhw fynd, sy'n golygu eu bod nhw'n aros adref."

Wrth ymateb, dywedodd Llywodraeth Cymru eu bod nhw "yn disgwyl i awdurdodau lleol wella eu darpariaeth er mwyn sicrhau mynediad i bawb o fewn eu cymunedau."

Pynciau Cysylltiedig