a gafodd drwydded deledu?

You need one to watch live TV on any channel or device, and BBC programmes on iPlayer. It’s the law.

darganfyddwch fwy
Nid oes gennyf drwydded deledu

Crynodeb

  1. Dechrueodd y Pwyllgor Iechyd a Gofal Cymdeithasol am 10am.
  2. Mae'r Cyfarfod Llawn yn dechrau am 1:30pm, eitem gynta'r prynhawn oedd cwestiynau i'r Gweinidog Cyfoeth Naturiol
  3. Nesaf: Cwestiynau i’r Gweinidog Cymunedau a Threchu Tlodi
  4. Nesaf: Cynnig i fabwysiadu'r Cod Ymddygiad diwygiedig i Aelodau
  5. Nesaf: Dadl y Ceidwadwyr Cymreig ar ofal demensia
  6. Nesaf: Dadl y Ceidwadwyr Cymreig ar y gwasanaeth iechyd
  7. Nesaf: Dadl Plaid Cymru ar ddiwygio llywodraeth leol
  8. Nesaf: Dadl Fer ar glefydau'r croen

Y diweddaraf yn fyw

Gan Anwen Lewis a Alun Jones

Mae pob amser yn lleol i'r DU

Hwyl fawr

A dyna ni gan Ddemocratiaeth Fyw am heddiw.

Fe fyddwn ni nol Dydd Mawrth 23 Mehefin, nos da.

Siambr
BBC

Dadl Fer

Mae'r aelodau wedi cyrraedd eitem olaf y diwrnod, y ddadl fer wedi'i harwain gan y Ceidwadwr Nick Ramsay ar y teitl 'Clefydau'r croen: Blaenoriaethu anghenion pobl yng Nghymru sydd â chlefydau sy'n effeithio ar y croen.'

Pleidleisio

Os oes angen atgoffa aelodau o bwysigrwydd canolbwyntio yn ystod y cyfnod pleidleisio, dylent wylio'r

fideo hwn o fis Mehefin 2006. Roedd y Gweinidog Iechyd ar y pryd, Dr Brian Gibbons wedi arwain dadl y llywodraeth yn erbyn cynnal ymchwiliad cyhoeddus i Wasanaeth Ambiwlans Cymru, ond fe wnaeth e gamgymeriad wrth bleidleisio gan bleidleisio gyda'r wrthblaid am ymchwiliad.

Ymateb

Gofynnodd Leighton Andrews i Rhodri Glyn Thomas (llefarydd llywodraeth leol Plaid Cymru) a yw'n cytuno gyda barn Elin Jones ar ad-drefnu llywodraeth leol yng ngorllewin Cymru. Atebodd Mr Thomas fod Ms Jones wedi mynegi ei barn "bersonol" mewn llythyr at y gweinidog.

Dyma oedd ymateb y gweinidog:

Leighton Andrews
BBC

Tryloywder

Mae'r Ceidwadwr Janet Finch-Saunders yn galw ar lywodraeth Cymru i sicrhau bod yr "agenda diwygio llywodraeth leol yn arwain at fwy o dryloywder ac atebolrwydd democrataidd mewn llywodraeth leol."

Janet Finch-Saunders
BBC

Pleidlais

Mae'r Democratiaid Rhyddfrydol Peter Black yn galw am gyflwyno'r Bleidlais Sengl Drosglwyddadwy ar gyfer etholiadau llywodraeth leol.

Dadl Plaid Cymru

Wrth arwain Dadl Plaid Cymru, mae Leanne Wood yn nodi bwriad llywodraeth Cymru i ddiwygio llywodraeth leol yng Nghymru, ac yn galw ar y llywodraeth "i sicrhau bod gwasanaethau cyhoeddus yng Nghymru yn cael eu darparu'n effeithlon ac yn effeithiol ac yn cwrdd ag anghenion dinasyddion Cymru."

Leanne Wood
BBC
Leanne Wood

Diwygio Llywodraeth Leol

Mae'r aelodau wedi symud ymlaen at ddadl Plaid Cymru ar ddiwygio llywodraeth leol yng Nghymru.

Ymgysylltu â'r cyhoedd

Vaughan Gething, y Dirprwy Weinidog dros Iechyd, yn dweud fod y llywodraeth "yn cydnabod yr angen am ymgysylltu â'r cyhoedd yn fwy cyson ar draws y byrddau iechyd", ond yn gwrthod yn gryf yr angen am gomisiynwyr iechyd a etholir yn uniongyrchol.

Vaughan Gething
BBC
Vaughan Gething

Erthygl

Golwg 360

"Dyma'r

tro cyntaf i Aelod Cynulliad ymuno gyda phlaid arall - er bod Rod Richards, wedi gadael y Ceidwadwyr i fynd yn annibynnol."

Oscar

Mohammad Asghar yn ddiamynedd gydag ymyriad gan ei gyn-gydweithiwr, yr aelod Plaid Cymru Llŷr Gruffydd.

Roedd Mr Asghar yn cynrychioli rhanbarth Dwyrain De Cymru dros Blaid Cymru o fis Mai 2007 hyd at fis Rhagfyr 2009, cyn gadael i ymuno â'r Ceidwadwyr.

Dywedodd Mr Asghar ar y pryd ei fod yn teimlo "allan o diwn", gyda pholisïau Plaid yn enwedig ei hawydd am Gymru annibynnol.

Mohammad Asghar
BBC

'Amheus'

Mae Kirsty Williams yn dweud ei bod yn "amheus iawn, iawn o'r syniad o gomisiynwyr iechyd."

Mae hi'n amcangyfrif y byddai'r gost, yn seiliedig ar gynsail y comisiynwyr heddlu, tua £5.6 miliwn.

Comisiynwyr iechyd

Mae Mr Millar yn galw ar lywodraeth Cymru i ystyried sefydlu comisiynwyr iechyd wedi'u hethol yn uniongyrchol ym mhob ardal bwrdd iechyd yng Nghymru.

Mae'n cyhuddo Llafur o "ddim ond eisiau cadw eu dwylo ar lifrau seimllyd" pŵer.

'Gwarthus'

Mae Darren Millar, llefarydd iechyd y Ceidwadwyr, yn dweud bod "diffyg democrataidd gwarthus yn y broses o wneud penderfyniadau yn y Gwasanaeth Iechyd yng Nghymru."

Darren Millar
BBC
Darren Millar

Symud ymlaen

Mae'r aelodau wedi symud ymlaen at ail ddadl y Ceidwadwyr heddiw, y tro hwn ar arweinyddiaeth effeithiol yn y Gwasanaeth Iechyd yng Nghymru a'r angen am atebolrwydd i'r cyhoedd.

Syr Jeremy Beecham

Mae Alun Davies yn cyfeirio at yr alwad yn

adroddiad Beecham yn 2006 ar gyfer "gwasanaethau sy'n canolbwyntio ar y dinesydd."

Roedd yr adroddiad yn galw am "egwyddorion cyffredin am wasanaethau effeithlon ac atebol sy'n canolbwyntio ar y dinesydd mewn gwlad fach."

Hyfforddiant dementia

Dywed Kirsty Williams, arweinydd y Democratiaid Rhyddfrydol, y "dylai ystad y Gwasanaeth Iechyd fod mor dementia-gyfeillgar â phosibl."

Mae hi'n dweud y dylai pob gweithiwr gofal iechyd proffesiynol gael hyfforddiant mewn ymwybyddiaeth dementia a gofal dementia.

Kirsty Williams
BBC
Kirsty Williams

Arferion gorau

Mr Isherwood yn galw ar lywodraeth Cymru i "ymchwilio i feysydd o arfer gorau o ran gofal dementia o bob rhan o'r DU a thu hwnt er mwyn gwella cyfraddau diagnosis dementia a mynediad at wybodaeth a chefnogaeth briodol.

Mae'n cyfeirio at ystadegau sy'n dangos ar y cyfraddau presennol, y bydd un o bob tri o bobl dros 65 oed yn datblygu math o ddementia.

Mae'n ychwanegu, o holl wledydd y DU, bod "gan Gymru'r gyfradd diagnosis isaf ar gyfer dementia - cyfradd a gododd 2.8% yn y pedair blynedd diwethaf o gymharu â 8.7% yn Lloegr."

Mark Isherwood
BBC
Mark Isherwood

Dementia

Aelodau symud ymlaen at Ddadl y Ceidwadwyr Cymreig ar ddementia.

Mark Isherwood yn nodi bod dros 45,000 o bobl yng Nghymru yn byw gyda dementia.

Delwedd Cymharol o ymennydd Alzheimer a ymennydd iach
Science Photo Library
Delwedd Cymharol o ymennydd Alzheimer a ymennydd iach

Dim gwrthwynebiad

Mae'r aelodau yn cymeradwyo'r cynnig heb wrthwynebiad.

Côd Ymddygiad

Mae Mick Antoniw yn symud y cynnig "i gymeradwyo'r Canllawiau i Aelodau'r Cynulliad ar Gofrestru, Datgan a Chofnodi Buddiannau Ariannol a Buddiannau Eraill a mabwysiadu'r Côd Ymddygiad diwygiedig."

Gwahaniaethu

Rhun ap Iorwerth yn dweud bod angen gwahaniaethu rhwng plwyfoldeb a'r angen am wir ddemocratiaeth leol.

Cost

"Beth yw'r gost o ddarparu'r map hwn?", Yn un o gyfres o gwestiynau gan Peter Black.

"Mae gwaith pellach i'w wneud ar hynny nawr bod gennym fap llywodraeth Cymru ffafriol" atebodd Mr Andrews.

Peter Black
BBC
Peter Black

LLUN

Mae disgwyl y byddai opsiwn arall yn cynnwys uno siroedd Conwy a Dinbych gan greu naw awdurdod lleol
BBC
Mae disgwyl y byddai opsiwn arall yn cynnwys uno siroedd Conwy a Dinbych gan greu naw awdurdod lleol

LLUN

Map posib ar gyfer cynghorau Cymru, fyddai'n cynnwys wyth sir
BBC
Map posib ar gyfer cynghorau Cymru, fyddai'n cynnwys wyth sir

Ymchwil

Mae ymchwil a gomisiynwyd gan lywodraeth Cymru, a gyhoeddwyd yr wythnos diwethaf, yn canfod fod 'ymwybyddiaeth o gynlluniau ar gyfer diwygio llywodraeth leol yn gymysg.'

Dydy 40% o'r bobl a holwyd 'ddim yn ymwybodol o gwbl' o gynlluniau llywodraeth Cymru i ad-drefnu llywodraeth leol.

Dywedodd un o bob pump eu bod yn 'ymwybodol iawn' o'r newidiadau arfaethedig.

Dywedodd 86% nad oeddent wedi cymryd rhan mewn unrhyw fath o weithgareddau ymgynghori fel arolygon, digwyddiadau ymgynghori neu gyfarfodydd y cyngor.

Am gopi o'r adroddiad llawn, cliciwch

yma.

Ymatebion i'r ymgynghoriad

Llefarydd y Ceidwadwyr ar lywodraeth leol, Janet Finch-Saunders, yn dweud na ddylai cynghorau "cael eu gorfodi i uno."

Mae hi'n gofyn am sicrwydd y bydd yr holl ymatebion i'r ymgynghoriad yn cael eu cyhoeddi.

Mr Andrews yn ateb y byddant.

Janet Finch-Saunders
BBC
Janet Finch-Saunders

Cost gwleidyddiaeth

Leighton Andrews yn dweud fod yr achos dros lai o awdurdodau lleol yng Nghymru yn "gymhellol", ac yn ychwanegu ei fod yn "benderfynol o ostwng cost gwleidyddiaeth."

Leighton Andrews
BBC

Dyfodol

BBC Cymru Fyw

"Mae'r Gweinidog Gwasanaethau Cyhoeddus, Leighton Andrews, wedi cyhoeddi cynigion ar gyfer

patrwm awdurdodau lleol Cymru yn y dyfodol."

Llywodraeth Leol

Mae'r aelodau wedi symud ymlaen at Datganiad gan y Gweinidog Gwasanaethau Cyhoeddus: Dyfodol Llywodraeth Leol yng Nghymru.

Cartrefi hygyrch

Mae'r gweinidog yn cytuno i gais Eluned Parrott i ysgrifennu at bob awdurdod lleol, i ofyn iddynt beth maen nhw'n ei wneud "er mwyn nodi safleoedd ar gyfer cartrefi hygyrch" i bobl ag anableddau.

Eluned Parrott
BBC
Eluned Parrott

Undebau credyd

Lesley Griffiths yn dweud ei bod yn "awyddus iawn bod undebau credyd yn codi eu proffil."

Lesley Griffiths
BBC

Tai fforddiadwy

"Mae'r llywodraeth Dorïaidd yn defnyddio Hawl i Brynu i deneuo'r stoc tai fforddiadwy", meddai Jeff Cuthbert.

Dywed y gweinidog ei bod hi'n cytuno.

Jeff Cuthbert
BBC
Jeff Cuthbert

Cymunedau

Mae'r aelodau wedi symud ymlaen at gwestiynau i'r Gweinidog Cymunedau a Threchu Tlodi, Lesley Griffiths.

I weld rhestr o'r cwestiynau, cliciwch

yma.

Undeb Ewropeaidd

Mae'n "anodd gor-ddweud" pwysigrwydd yr Undeb Ewropeaidd i ffermwyr a busnesau bwyd yng Nghymru, meddai Rebecca Evans, y Dirprwy Weinidog dros Ffermio a Bwyd.

Treulio anaerobig

Andrew R T Davies yn dweud bod diffyg cysylltiadau grid cenedlaethol yn "atal" prosiectau treulio anaerobig.

Treulio anerobig yw'r broses o ailgylchu gwastraff bwyd a gwastraff amaethyddol i mewn i danwydd adnewyddadwy i gynhyrchu trydan, gwres a gwrtaith ar gyfer tir fferm.

Mae'r gweinidog yn mynegi syndod ei fod yn cytuno ag arweinydd y Ceidwadwyr ar y pwynt hwnnw, ac mae'n gobeithio y gall llywodraeth y DU helpu gyda materion isadeiledd o'r fath.

Andrew RT Davies
BBC
Andrew RT Davies

'Real Madrid Ewrop'

Dywed y gweinidog, ar ôl buddugoliaeth 1-0 Cymru yn erbyn Gwlad Belg nos Wener ddiwethaf i adennill eu safle ar frig eu grŵp rhagbrofol Ewro 2016, mae angen iddo ddiweddaru ei ddisgrifiad o Gymru fel "Real Madrid Ewrop o ran ailgylchu" i "Gymru Ewrop o ran ailgylchu."

Gareth Bale celebrates
Getty Images
Gareth Bale celebrates

Ynni'r Fro

Dywed y gweinidog ei fod yn "ystyried rhaglen i olynu

Ynni'r Fro, yn ofalus", sef rhaglen llywodraeth Cymru ar gyfer cefnogi cynlluniau ynni adnewyddadwy ar raddfa gymunedol.

Canolfan Llandegfedd

Nick Ramsay yn canu clodydd

Canolfan Ymwelwyr a Chanolfan Chwaraeon Dŵr Llandegfedd sydd newydd agor, ac mae'n ei disgrifio fel "cyfleuster gwych". Mae'r gweinidog yn derbyn ei wahoddiad i ymweld â'r ganolfan.

Strategaeth ddŵr

Llyr Gruffydd yn dechrau trwy ofyn am ddatganiad am weithredu'r strategaeth ddŵr i Gymru.

Mae'r

Strategaeth Ddŵr i Gymru yn tynnu sylw at weledigaeth llywodraeth Cymru i sicrhau bod "Cymru yn parhau i feddu ar amgylchedd dŵr sy'n ffynnu ac sy'n cael ei reoli'n gynaliadwy i gefnogi cymunedau iach, busnesau sy'n ffynnu, a'r amgylchedd."