a gafodd drwydded deledu?

You need one to watch live TV on any channel or device, and BBC programmes on iPlayer. It’s the law.

darganfyddwch fwy
Nid oes gennyf drwydded deledu

Crynodeb

  1. Map newydd etholaethau'n cwtogi nifer y seddi yng Nghymru
  2. Teyrngedau i'r cyfarwyddwr 'hynod ddawnus' Peter Edwards
  3. Caerdydd yn dathlu canmlwyddiant yr awdur Roald Dahl
  4. Canolfan Bedwyr ym Mhrifysgol Bangor yn 20 oed

Y diweddaraf yn fyw

Mae pob amser yn lleol i'r DU

Cyfrannu

Hwyl am y tro

BBC Cymru Fyw

Dyna ni ddiwedd y llif byw am heddiw - ymunwch â ni eto am 08:00 bore fory.

Beirniadu arweinydd UKIP

BBC Wales News

Mae arweinydd UKIP yn y Cynulliad Cenedlaethol, Neil Hamilton, wedi ei feirniadu am ddefnyddio'r gair "holocaust" wrth ddisgrifio gobeithion etholiadol y blaid Lafur, medd gwefan BBC Wales News.

Dywedodd Mr Hamilton y byddai Llafur yn dioddef "holocaust" wrth golli seddi yn yr etholiad nesaf yn 2020. 

Dywedodd yr AC Llafur Joyce Watson y dylai Mr Hamilton "dreulio amser yn meddwl am beth yw gwir ystyr y gair holocaust, yn enwedig i deuluoedd Iddewig."

Neil Hamilton
BBC

Dychwelyd plac i deulu milwr

BBC Cymru Fyw

Mae plac coffaol o'r Rhyfel Byd Cyntaf er cof am y rhai a laddwyd yn y rhyfel wedi'i ddychwelyd i deulu'r milwr. 

Yn ystod seremoni yng Nghwmbrân derbyniodd Pat Clayton y plac yn ffurfiol ar ran ei hewythr, Preifat Dennis Driscoll o'r South Wales Borderers.

Bu farw Preifat Driscoll, 24 oed, o glwyfau yn Gallipoli ar 7 Awst 1915. Cafodd ei frawd Humphrey Driscoll, hefyd ei ladd yn Gallipoli deuddydd yn ddiweddarach, yn 27 oed. 

Cafod y plac sy'n dyddio nôl i'r cyfnod ar ôl y Rhyfel Mawr ei ddarganfod mewn casgliad o hen greiriau ym Mhontypridd.

Pat Clayton yn derbyn y plac
Cyngor Torfaen
Pat Clayton yn derbyn y plac

Gwahardd rhag bod yn gyfarwyddwr

BBC Cymru Fyw

Mae cyfarwyddwr cwmni adeiladu o Sir Gaerfyrddin wedi ei gwahardd rhag bod yn gyfarwyddwr am saith mlynedd am gyflwyno ffigyrau Treth Ar Werth gwallus.

Fe wnaeth ymchwiliad ddarganfod nad oedd Judie Thomas, cyfarwyddwr A & J Thomas Holdings, wedi datgelu gwir werth masnachu'r cwmni.

Roedd yna ddyled o £95,322 i'r Swyddfa Dollau pan aeth y cwmni yn fethdal. 

Angladd Rowena Kincaid

BBC Cymru Fyw

Mae  cannoedd o alarwyr wedi mynychu gwasanaeth angladd Rowena Kincaid, cyn gyflwynydd tywydd BBC Cymru, yng Nghaerdydd.

Bu farw Ms Kincaid, oedd hefyd wedi gweithio fel golygydd lluniau i'r BBC, o ganser.

Ar ôl cael diagnosis yn 2009 aeth ati i sgwennu a chyflwyno dwy raglen deledu am ei bywyd "Before I Kick the Bucket".

Roedd hefyd yn flaenllaw yn yr ymgyrch i godi ymwybyddiaeth am y clefyd a pa mor bwysig oedd cael diagnosis cynnar. 

Rowena Kincaid
bbc

Gwynedd i gau llyfrgelloedd

Cyngor Gwynedd

Mae Cyngor Gwynedd wedi penderfynu cau pedair o lyfrgelloedd y sir, wrth iddyn nhw chwilio am arbedion ariannol. 

Mae disgwyl i lyfrgelloedd Deiniolen, Llanberis, Penrhyndeudraeth a Harlech gau o fewn y flwyddyn. 

Yn ogystal, bydd pedair llyfrgell arall yn cael eu rhedeg ar y cyd gyda chynghorau cymuned neu fudiadau gwirfoddol.

Llyfrgell
BBC

Cymry yn ennill medalau aur yn Rio

BBC Sport Wales

Mae dau gystadleuydd o Gymru wedi sicrhau medalau aur yn Y Gemau Paralympaidd yn Rio y pnawn yma.

Fe wnaeth Hollie Arnold ennill cystadleuaeth taflu'r waywffon F46 chwech ar ôl creu record byd newydd ddwywaith a Rob Davies enillodd rownd derfynol senglau'r dynion yn y tennis bwrdd. 

Wrth gipio'r aur fe wnaeth Arnol daflu 43.01 metr yn ei hymdrech olaf un. 

Hollie Arnold
Getty Images

Siom i Stephen Morris yn y Gemau Paralympaidd

Twitter

Dwyn o bresylwyr cartref gofal

BBC Cymru Fyw

Mae gweithiwr gofal o Sir Gaerfyrddin wedi cael 18 mis o garchar gohiriedig ar ôl defnyddio cerdyn banc dynes 87 oed drwy dwyll.

Fe wnaeth Dorothy Jones 41, o Benygroes ger Rhydaman, wario £353 ar wyliau i Benidorm.

Roedd Helga Louise Jones mewn cartref gofal yn Llanymddyfri pan ddigwyddodd y drosedd.

Clywodd y llys fod Jones hefyd wedi cymryd £115 o gyfrif un o breswylwyr eraill Llanfair Grange.

Fe fydd yn rhaid i Jones wneud 120 awr o waith di-dâl yn y gymuned a thalu iawndal o £468. 

Cyfarchion gan Fardd Plant Cymru - Anni Llŷn!

Twitter

Pryder am fachgen 14 oed

Heddlu Gogledd Cymru

Dywed Heddlu'r Gogledd eu bod yn poeni am ddiogelwch bachgen 14 oed o Sir Fôn sydd wedi bod ar goll o'i gartref ers pnawn ddoe.

Cafodd Tyresse Davey ei weld ddiwethaf am 13:00 ger tŷ bwyta McDonalds yn Llandudno.

Tyresse Davey
Heddlu Gogledd Cymru

Dydyn nhw'n blant Dahl?

BBC Cymru Fyw

I ddathlu canmlwyddiant yr awdur plant poblogaidd Roald Dahl, mae nifer o blant Cymru wedi mynd i'r ysgol heddiw wedi eu gwisgo fel rhai o gymeriadau lliwgar ei lyfrau.

Mae detholiad ohonyn nhw mewn oriel luniau arbennig ar wefan Cylchgrawn Cymru Fyw.   

Twm
BBC

Cwmni'n creu swyddi newydd

Llywodraeth Cymru

Bydd cwmni sganio dogfennau mwyaf y DU yn ehangu yng Nghymru ar ôl buddsoddiad o £1.5m gyda chymorth gan Lywodraeth Cymru.

Mae Cleardata UK Ltd wedi prynu safle 1.8 erw oddi wrth Lywodraeth Cymru ym Mharc Busnes Penarlâg, er mwyn adeiladu swyddfeydd a warysau newydd. Rhoddwyd gwerth £304,000 gymorth o dan y Grant Datblygu Eiddo i helpu gyda'r buddsoddiad, ac fe fydd yn creu 18 o swyddi newydd ac yn diogelu tair arall. 

Parc Busnes Penarlâg
google
Parc Busnes Penarlâg

Llai nag wythnos tan lansiad Radio Cymru Mwy...

Twitter

Sir Fôn: Ffordd wedi ei rhwystro

Teithio BBC Cymru

Yn Sir Fôn, mae’r A4080 yn Llanfaelog wedi ei rhwystro’n rhannol yn dilyn gwrthdrawiad.

Prynhawn o gawodydd a heulwen

Tywydd, BBC Cymru

Mi fydd hi’n brynhawn cymylog i rannau helaeth o’r wlad, ond y cymylau'n teneuo yn hwyrach gan olygu y bydd ‘na beth heulwen, yn enwedig tua’r dwyrain. Mi fydd cawodydd gwasgaredig, gyda rhai'n drwm, yn symud tua’r gogledd yn ystod y prynhawn gyda mellt a tharannau yn debygol. 

Bydd yn teimlo’n drymaidd a chynnes iawn – y tymheredd yn 26C ar ei uchaf. 

Am fanylion llawn y tywydd yn eich ardal chi, ewch i wefan dywydd y BBC.

Ysgol gynradd i gau

Cyngor Powys

Mae cabinet cyngor Powys wedi cadarnhau y bydd ysgol gynradd Nantmel, ger Rhaeadr Gwy yn cau fis Rhagfyr.

Roedd nifer y disgyblion wedi gostwng i lai na 30.

Yn ôl y cyngor fe fydd cau'r ysgol yn golygu arbedion o £54,000 y flwyddyn. 

Ysgol Nantmel
Google

Cymraes ar reithgor The Archers

BBC Radio 4

Roedd na gynnwrf yn Ambridge dros y dyddiau diwethaf wrth i stori am achos llys Helen - un o brif gymeriadau The Archers ar BBC Radio 4, ddirwyn i ben.

Ond wyddoch chi fod Cymraes wedi actio rhan ganolog yn nyfarniad y rheithgor yn yr achos llys dychmygol ar yr opera sebon?

Cafodd Aimee-Ffion Edwards ei dewis yn arbennig i chwarae rhan Holly - sef aelod o'r rheithgor yn yr achos.

Archers
BBC
Aimee-Ffion Edwards (chwith) gyda'r Fonesig Eileen Atkins yn recordio eu rhan yn yr opera sebon

Carcharu dyn am droseddau rhyw

BBC Cymru Fyw

Mae dyn 20 oed o Fae Colwyn wedi cael ei garcharu am bedair blynedd am ddefnyddio gwefannau cymdeithasol i wneud awgrymiadau rhywiol i ferched ifanc.

Roedd Daniel Daly wedi annog y merched 15, 14 ac 11 oed i anfon lluniau anweddus o'u hunain iddo.

Fe wnaeth y barnwr Niclas Parry hefyd gyhoeddi gorchymyn yn cyfyngu ar gysylltiad Daly gyda phlant dan 16 oed yn y dyfodol.

Llys y Goron
bbc
Roedd yr achos yn Llys y Goron Caernarfon

Mwy o laeth?

BBC News Magazine

Mae nifer y caffis i gathod ar gynnydd yn ôl pob son - ac mae na fwriad i agor caffi cathod yng Nghaerdydd hefyd.

Ond ydi'r caffis hyn yn llesol i gathod? Dyna'r cwestiwn sydd ar feddwl awdur yr erthygl hon ar wefan BBC Magazine.

Cathod
Alamy

Map ffiniau etholaethau: 'Syfrdandod - a rhyddhad'

Vaughan Roderick

Golygydd Materion Cymreig y BBC

Oherwydd ei chryfder traddodiadol yng Nghymru roedd hi'n anorfod mai Llafur fydd yn dioddef waethaf wrth i'r nifer o etholaethau seneddol ostwng o 40 i 29. 

Serch hynny fe fydd y blaid honno wedi ei syfrdanu gan faint y difrod y byddai'r argymhellion presennol yn achosi. Pe bai'r ffiniau a argymhellir yn cael eu gwireddu dim ond rhyw ddwsin o seddi diogel i Llafur fyddai 'na yng Nghymru - hanner y nifer presennol. 

Ar yr un pryd fe fyddai 'na gynnydd sylweddol yn nifer y seddi ymylol ac fe fydd y Ceidwadwyr yn awchu gweld etholaethau megis Pen-y-bont a Gorllewin Bro Morgannwg a De Clwyd a Gogledd Maldwyn yn ymddangos ar y map etholiadol. 

Fe fydd 'na ochenaid o ryddhad ym mhencadlys Plaid Cymru hefyd. Fe fyddai'r blaid honno yn cychwyn fel ffefryn mewn tair sedd, Môn ac Arfon, Gogledd Clwyd a Gwynedd a Chaerfyrddin a ni fyddai Ceredigion a Gogledd Penfro a De Clwyd a Gogledd Maldwyn yn hesb iddi.

Map
BBC

Lleidr yn osgoi dirwy

South Wales Evening Post

Mae lleidr wnaeth ddwyn o siop B & Q yn Abertawe wedi osgoi dirwy oherwydd y byddai'n cymryd chwe blynedd iddi dalu'r gosb, meddai'r South Wales Evening Post. 

Fe wnaeth Donna Greenwood gyfaddef dwyn gwerth £100 o offer ond clwydodd ynadon ei bod hi eisoes mewn dyled o £1,500 i'r llys oherwydd troseddau blaenorol. 

Cartref cyntaf Roald Dahl

Cyngor Caerdydd

Cyngor i ymgynghori ar arbedion

Cyngor Wrecsam

Mae cynghorwyr Wrecsam wedi cytuno i ddechrau ymgynghoriad cyhoeddus ar gynlluniau i arbed £5m yn 2017/18.

Mae'r syniadau yn cynnwys cau canolfannau dydd ac ailstrwythuro gwasanaethau'r cyngor.

Fe fydd yr ymgynghoriad yn dechrau fory ac yn para tan ddiwedd mis Hydref. 

Sioeau golau coch!

The Guardian

Dydi'r cyfieithiad yma heb daro deuddeg gyda newyddiadurwr y Guardian, Elena Cresci. 

despite the poor state of my Welsh grammar, I live for bad Welsh translations facebook.com/photo.php?fbid…

despite the poor state of my Welsh grammar, I live for bad Welsh translations facebook.com/photo.php?fbid…

Llwyddiant i ffilm Gymraeg

BBC Cymru Fyw

Mae ffilm gyntaf Euros Lyn a Fflur Dafydd ‘Y Llyfrgell’  ar fin cael ei dangos yng Ngŵyl Ffilm Rhyngwladol Oldenburg yn yr Almaen.

‘Y Llyfrgell’ yw’r ffilm Gymraeg gyntaf erioed i gael ei dangos yno, ac mae’r ffilm eisoes wedi cael ei henwebu am ddwy wobr, sef gwobr y Ffilm Orau, a gwobr arbennig Seymour Cassel Award am y perfformiad gorau i Catrin Stewart.

Mae’r ffilm, sydd wedi ei haddasu gan Fflur Dafydd o’i nofel boblogaidd, ac wedi’i chyfarwyddo gan Euros Lyn, yn olrhain hanes yr efeilliaid Ana a Nan, sy’n mynd ati i ddial ar y dyn sy’n gyfrifol am farwolaeth eu mam, a hynny yn ystod un noson yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru. 

Llyfrgell
S4C

Heddlu am holi dau ddyn

Heddlu De Cymru

Mae Heddlu'r De yn awyddus i holi dau ddyn maen nhw'n credu oedd yn dyst i ddigwyddiad lle cafodd dyn anafiadau difrifol i'w ben. 

Dywed yr heddlu fod y dynion wedi eu gweld ar gamerâu cylch cyfyng ar waelod Heol y Gadeirlan ger garej Esso ar 6 Gorffennaf.

Dylai unrhyw un â gwybodaeth gysylltu â'r heddlu ar 101 gan ddefnyddio'r cyfeirnod 25328, neu yn ddienw ar 0800 555 11.  

Lluniau CCTV
Heddlu De Cymru

Llys yn trafod achos Amina Al-Jeffery

BBC Cymru Fyw

Bydd achos merch o Abertawe, sy'n honni ei bod hi'n cael ei chadw'n gaeth gan ei thad yn Saudi Arabia, yn dychwelyd i'r Uchel Lys ddydd Mawrth.

Ar 3 Awst, dyfarnodd barnwr yn Llundain y dylai Mohammed Al-Jeffery ddychwelyd ei ferch, Amina, i Brydain erbyn dydd Sul 11 Medi, ond wnaeth hynny ddim digwydd.

Amina
PA

Cyngor Gwynedd yn trafod cau pedair llyfrgell

BBC Cymru Fyw

Mae disgwyl i gabinet Cyngor Gwynedd gymeradwyo cynllun i ad-drefnu gwasanaeth llyfrgell y sir ddydd Mawrth, fyddai'n gweld cau'r adeiladau presennol mewn pedair ardal.

Mae 17 o lyfrgelloedd ar draws y sir, ond fel nifer helaeth o adrannau'r cyngor, mae'r gwasanaeth yn wynebu toriadau.

Mae'r cyngor yn chwilio am arbedion o bron i £170,000 yn y gwasanaeth, a'r bwriad ydi cynnig gwasanaeth llyfrgell deithiol yn y pedair ardal dan sylw.

Y llyfrgelloedd sydd mewn perygl o orfod cau eu drysau yw rhai Harlech, Penrhyndeudraeth, Llanberis a Deiniolen.

Llyfrgell
BBC

Heddlu yn cyhoeddi marwolaeth dyn 86 oed

BBC Cymru Fyw

Mae dyn 86 oed oedd wedi ei arestio ar amheuaeth o lofruddio ei wraig oedrannus wedi marw o'i anafiadau ar ôl cael ei daro gan drên, medd Heddlu'r De.

Roedd Angus Mayer wedi ei gyhuddo o lofruddio Margaret Mayer, 85 oed, oriau cyn iddo gael ei daro gan drên yng Ngorsaf Canolog Caerdydd.

Bachgen wedi marw yn dilyn damwian mewn tŷ

Heddlu Gogledd Cymru

Bu farw bachgen ar ôl i le tân syrthio arno yn Saltney, Sir y Fflint.

Credir bod y bachgen yn ddwy oed. 

Aed ag ef i'r ysbyty yng Nghaer ond ofer fu ymdrechion i'w achub.

Dywedodd llefarydd ar ran Heddlu'r Gogledd iddynt gael eu galw i gyfeiriad yn Saltney am 08:37 er mwyn cynorthwyo'r Gwasanaeth Ambiwlans gydag achos brys. 

Papur £5 newydd ar gael

BBC Cymru Fyw

Fe fydd y cyntaf o filiynau o bapurau £5 newydd sbon i'w cael o heddiw ymlaen mewn nifer cyfyngedig o fanciau a thyllau yn y wal.

Dywed Banc Lloegr fod y papur £5 newydd wedi ei wneud o fath arbennig o blastig sydd yn lanach, yn fwy diogel ag yn gryfach. 

Papur £5
Getty Images
Fe all y £5 newydd oroesi ar ôl cael ei drochi

Teyrnged i'r cynhyrchydd drama Peter Edwards

BBC Cymru Fyw

Mae Huw Jones, Cadeirydd Awdurdod S4C wedi rhoi teyrnged i'r cynhyrchydd a'r cyfarwyddwr drama Peter Edwards yn dilyn y newyddion am ei farwolaeth.

Roedd Peter Edwards yn gyfrifol am nifer o gyfresi i S4C. Gweithiodd ar nifer o gyfresi drama gan gynnwys Mwy na Phapur Newydd, Bowen a'i Bartner a'r gyfres Yr Heliwr. Roedd hefyd yn gyfarwyddwr y gyfres ddrama am yr Ail Ryfel Byd, Pum Cynnig i Gymro. Roedd hefyd yn gyn-bennaeth drama ITV Cymru ac yn gadeirydd cyntaf Ffilm Cymru.

Wrth roi teyrnged dywedodd Huw Jones, Cadeirydd Awdurdod S4C: "Sioc ryfeddol oedd clywed y newyddion bod Peter Edwards wedi marw, ac yntau mor ifanc. Roedd Pete yn feddyliwr ac yn athronydd, yn ogystal â bod yn gyfarwyddwr ffilm a theledu hynod o ddawnus, ac roedd ganddo ymrwymiad dwfn i gyfrwng ffilm, ac i’r ymdrechion i ddatblygu a hybu ffilmiau Cymreig a Chymraeg."

Peter Edwards
Ffilm Cymru

Ymchwilio wedi marwolaeth dynes mewn tân

Heddlu De Cymru

Mae Heddlu'r De'n ymchwilio yn dilyn marwolaeth dynes mewn tân ychydig wedi 18:00 nos Lun 12 Medi.

Cafwyd hyd i gorff y ddynes mewn eiddo yn Nyfnant, Abertawe.

Dywed yr heddlu eu bod yn cyd-ymchwilio gyda'r Gwasanaeth Tân, ac mae teulu'r ddynes a'r crwner wedi eu hysbysu am y digwyddiad.

Mesur llwyddiant Cymru yn Euro 2016

Twitter

Mae UEFA wedi rhyddhau adroddiad technegol sydd yn pwyso a mesur llwyddiant chwaraewyr a thimau yn ystod Euro 16 yr haf hwn.

Does dim syndod fod dau chwaraewr o Gymru - Joe Allen ag Aaron Ramsey - yn derbyn canmoliaeth am eu gorchestion yn Ffrainc!

View more on twitter

Ar Taro'r Post heddiw

Twitter

Gweld y gwahaniaeth?

The Huffington Post

I'r rhai ohonoch sy'n wylwyr cyson o News at Ten ar y BBC, efallai y byddwch wedi sylwi fod Huw Edwards yn eistedd yn union yr un ffordd ar ddechrau pob rhaglen, gyda'i fraich dde yn gorwedd ar y ddesg. 

Credwch neu beidio, mae 'na gyfrif Twitter arbennig, @HuwsAtTen, wedi ei greu i dynnu sylw at hyn, ac mae gwefan Huffington Post yn adrodd sut y daeth Huw Edwards ar ei draws ... ac yna fe benderfynodd ei bod yn amser am newid....am un noson yn unig....

Huw Edwards
BBC

Dargafnod ffrwydron o'r Ail Ryfel Byd

Daily Post

Yn ôl y Daily Post cafodd yr uned ddifa bomiau eu galw i Gricieth ar ôl i ffrwydron o'r Ail Ryfel Byd gael eu darganfod mewn gardd yno.