Got a TV Licence?

You need one to watch live TV on any channel or device, and BBC programmes on iPlayer. It’s the law.

Find out more
I don’t have a TV Licence.

Crynodeb

  1. Cyfarfod Llawn am 1.30pm gyda chwestiynau i'r prif weinidog
  2. Datganiad a Chyhoeddiad Busnes
  3. Datganiad: Y Fframwaith Polisi Treth
  4. Datganiad: Yr Adolygiad Annibynnol o Gymorth ar gyfer Cyhoeddi a Llenyddiaeth yng Nghymru
  5. Datganiad: Y Diweddaraf ynglŷn â Materion Digidol
  6. Datganiad: Strategaeth Genomeg ar gyfer Meddygaeth Fanwl
  7. Datganiad: Y Diweddaraf ynglŷn â Band Eang Cyflym Iawn

Y diweddaraf yn fyw

Gan Alun Jones a Nia Harri

Mae pob amser yn lleol i'r DU

Hwyl

A dyna ni am heddiw.

Fe fydd Senedd Fyw yn ôl bore fory ar gyfer cyfarfod o'r Pwyllgor Plant, Pobl Ifanc ac Addysg.

Y Senedd
BBC

Cyfnod 3 y Mesur Treth Gwarediadau Tirlenwi

Mae'r llywodraeth yn gohirio cynnig i amrywio'r drefn ystyried ar gyfer gwelliannau Cyfnod 3 y Mesur Treth Gwarediadau Tirlenwi (Cymru) oherwydd bod "camgymeriad yn y cynnig".

Mae'r dreth yn cael ei datganoli ym mis Ebrill 2018.

Tirlenwi
Thinkstock

'O anghofiwch e' medd AC Ceidwadol a cherdded allan o'r Siambr

Pan mae'r Llywydd Elin Jones yn mynnu bod Janet Finch-Saunders yn dod at ei chwestiwn, mae hi'n ochneidio "o anghofiwch e" ac yn cerdded allan o'r Siambr.

Janet Finch-Saunders
BBC

Y DU yn llusgo y tu ôl i wledydd yn nhermau band eang wber cyflym

Mae Dai Lloyd Plaid Cymru yn croesawu'r gwaith i sefydlu cynllun buddsoddiad band eang olynol i Band Eang Cyflym Iawn.

Mae'n cyfeirio at adroddiad Ofcom sy'n dweud bod y DU yn llusgo y tu ôl i wledydd fel Siapan, Sbaen a De Corea yn nhermau band eang wber cyflym.

Dai Lloyd
BBC

'Llywodraeth Cymru wedi methu yn ei hymrwymiad yn 2011'

Mae'r Ceidwadwr Russell George yn dweud "mae'n ddiamheuol bod Llywodraeth Cymru wedi methu yn ei hymrwymiad yn 2011 i sicrhau y byddai gan holl breswylwyr a busnesau yng Nghymru fynediad i fand eang y genhedlaeth nesaf erbyn 2015".

Russell George
BBC

Ymgynghoriad pedair wythnos ar ganlyniadau yr adolygiad ar y farchnad agored

Ym mis Tachwedd fe wnaeth Llywodraeth Cymru lawnsio adolygiad ar y farchnad agored i sefydlu ar lefel safle fesul safle, lle mae darpariaeth band eang cyflym iawn wedi ei gyflenwi hyd yn hyn a ble y mae’r farchnad yn bwriadu buddsoddi yn ystod y tair blynedd nesaf.

Heddiw mae Julie James wedi lawnsio ymgynghoriad pedair wythnos ar ganlyniadau yr adolygiad hwnnw.

Mae'n dweud "dwi'n awyddus i glywed barn y diwydiant telathrebu a phreswylwyr a perchnogion busnes am a ddylai unrhyw safleoedd eraill gael eu cynnwys neu a ddylai unrhyw safle ar y rhestr gael ei eithrio".

Julie James
BBC

Y Diweddaraf ynglŷn â Band Eang Cyflym Iawn

Mae'r datganiad olaf yn y Siambr y prynhawn yma gan y Gweinidog Sgiliau a Gwyddoniaeth, Julie James: Y Diweddaraf ynglŷn â Band Eang Cyflym Iawn.

Band eang
Thinkstock

Cynllun 5-10 mlynedd

Mae’r Strategaeth yn amlinellu’r camau gweithredu cychwynnol allweddol, yn rhan o gynllun 5-10 mlynedd, a fydd yn:

  • Datblygu gwasanaethau genomeg meddygol ac iechyd y cyhoedd yng Nghymru a gydnabyddir yn fyd-eang – sy’n arloesol, ymatebol ac wedi’u cysylltu’n dda â’r prif fentrau geneteg a genomeg sy’n datblygu o amgylch y byd.
  • Datblygu llwyfannau rhagorol ar gyfer meddygaeth fanwl a gwaith ymchwil mewn genomeg a gydnabyddir yn fyd-eang, wedi’u harwain a’u cydgysylltu ar lefel Cymru gyfan a chyda cysylltiau cryf â geneteg glinigol.
  • Bod yn eangfrydig, a chwilio’n weithredol am bartneriaethau a all gryfhau ymchwil a gwasanaethau genomeg a meddygaeth fanwl yng Nghymru, gan ganolbwyntio ar y partneriaethau hynny a fydd yn cyflwyno’r manteision gorau i gleifion.
  • Datblygu gweithlu’r GIG a’r gweithlu ymchwil yng Nghymru, i gydnabod y bydd y buddsoddiad hwn yn cael yr effaith fwyaf ar ein gallu ni i wireddu potensial genomeg a meddygaeth fanwl er budd y claf.

Deall y cysylltiadau rhwng ein genynnau ac iechyd

Mae Vaughan Gething yn dweud bod "technolegau geneteg a genomeg newydd yn caniatáu inni ddeall yn fanwl y cysylltiadau rhwng ein genynnau ac iechyd. Yn y blynyddoedd diwethaf, cafodd ei gydnabod yn rhyngwladol bod gan y technolegau hyn y potensial i chwyldroi meddygaeth ac iechyd y cyhoedd".

Ym mis Mawrth y llynedd, cyhoeddodd Llywodraeth Cymru Ddatganiad o Fwriad ar gyfer Genomeg a Meddygaeth Fanwl, a oedd meddai, "yn egluro pam y mae angen datblygu strategaeth ehangach i sicrhau bod Cymru yn elwa ar y manteision iechyd ac economaidd a fydd yn deillio o faes genomeg".

Vaughan Gething
BBC

Strategaeth Genomeg ar gyfer Meddygaeth Fanwl

Nesaf datganiad gan Ysgrifennydd y Cabinet dros Iechyd, Llesiant a Chwaraeon, Vaughan Gething ar Strategaeth Genomeg ar gyfer Meddygaeth Fanwl.

Mae Llywodraeth Cymru wedi bod yn ymgynghori ar nifer o bethau gan gynnwys:

  • gweithio ar genomeg gyda chleifion a’r cyhoedd
  • darpariaeth gwasanaethau clinigol a labordi yng Nghymru
  • cynlluniau i wella’r ddarpariaeth iechyd a gofal iechyd ar gyfer pobl Cymru.

Meddygaeth Fanwl
Thinkstock

Angen buddsoddiad cyfalaf mewn prynu offer

Mae Llyr Gruffydd Plaid Cymru yn "tystio fel rhiant i lwyddiant Hwb".

Dywed bod angen buddsoddiad cyfalaf mewn prynu offer er mwyn manteisio ar yr isadeiledd newydd.

Llyr Gruffydd
BBC

Hwb yn 'brif adnodd mewn dosbarthiadau Cymreig'

Mae Kirsty Williams yn dweud bod Hwb - platfform dysgu digidol ar gyfer pob sefydliad addysg 3-19 oed yng Nghymru - "bellach yn brif adnodd mewn dosbarthiadau Cymreig".

Mae'n cyhoeddi y bydd "rhyngwyneb newydd ar gyfer defnyddwyr a fydd yn cynyddu ymhellach brofiad athrawon a dysgwyr o Hwb ac yn rhoi mynediad cyflymach i offer a gweithrediadau sy'n cael eu defnyddio'n fwyaf cyffredin, y cyfan wedi eu datblygu yn dilyn adborth gan athrawon a'r consortia addysgol rhanbarthol".

Kirsty Williams
BBC

Nifer o elfennau

Mae i bob llinyn nifer o elfennau.

Dinasyddiaeth - sy'n cynnwys:

Hunaniaeth, delwedd ac enw da Iechyd a lles Hawliau digidol, trwyddedu a pherchnogaeth Ymddygiad ar-lein a seiberfwlio.

Rhyngweithio a chydweithio - sy'n cynnwys: Cyfathrebu Cydweithio Storio a rhannu.

Cynhyrchu - sy'n cynnwys: Cynllunio, cyrchu a chwilio Creu Gwerthuso a gwella.

Data a meddwl cyfrifiadurol - sy'n cynnwys: Datrys problemau a modelu Llythrennedd gwybodaeth a data.

Dysgu Cymru

Mae’r Fframwaith yn nodi’r sgiliau sydd eu hangen ar ddysgwyr i lwyddo mewn byd cynyddol ddigidol.

Mae cymhwysedd digidol yn un o 3 cyfrifoldeb trawsgwricwlaidd (y lleill yw llythrennedd a rhifedd). Mae’n canolbwyntio ar sgiliau digidol y gellir eu defnyddio mewn amrywiaeth eang o bynciau a sefyllfaoedd.

Cafodd y Fframwaith ei ddatblygu gan ymarferwyr o Ysgolion Arloesi gyda chymorth arbenigwyr allanol. Mae iddo 4 llinyn sydd cyn bwysiced â’i gilydd.

Cwricwlwm newydd

Yn 2015 cyhoeddodd y gweinidog addysg ar y pryd, Huw Lewis ei fod yn derbyn pob un o'r 68 argymhelliad yn adroddiad annibynnol yr Athro Graham Donaldson, 'Dyfodol Llwyddiannus' ar y cwricwlwm a'r trefniadau asesu yng Nghymru.

Mae disgwyl i'r cwricwlwm newydd fod ar gael i ysgolion Cymru erbyn 2018, gyda'r dysgu ffurfiol ar waith erbyn 2021.

Y Diweddaraf ynglŷn â Materion Digidol

Mae'r aelodau nawr yn gwrando ar ddatganiad gan Ysgrifennydd y Cabinet dros Addysg, Kirsty Williams: Dyfodol Llwyddiannus: Y Diweddaraf ynglŷn â Materion Digidol.

Disgyblion Ysgol Gyfun Bro Edern yn defnyddio iPad
BBC
Disgyblion Ysgol Gyfun Bro Edern yn defnyddio iPad

'Ddim yn edrych ymlaen cymaint â hynny i'w ddarllen e i gyd'

Mae Gareth Bennett UKIP yn dweud "mae'r adroddiad hwn yn un hir, felly dydw i ddim yn edrych ymlaen cymaint â hynny i'w ddarllen e i gyd".

Gareth Bennett
BBC

Cyngor Llyfrau Cymru i gymryd rhai o swyddogaethau Llenyddiaeth Cymru

Mae Ken Skates yn dweud ei "bod hi wedi cymryd cryn amser i gwblhau'r adroddiad yma", yn rhannol oherwydd "yr ymatebion mawr annisgwyl i'r ymgynghoriad".

"Ar y cyfan rydw i'n derbyn casgliadau'r panel", meddai.

Mae'n ychwanegu y bydd yn "cyflwyno ymateb ffurfiol yn y man", ond ei fod "o'r farn ar y funud" i ofyn i Gyngor Llyfrau Cymru gymryd rhai o swyddogaethau Llenyddiaeth Cymru, fel Llyfr y Flwyddyn, digwyddiadau llenyddol a swyddfeydd cyllid.

Mae'r wobr yn cael ei weinyddu ar hyn o bryd gan y corff Llenyddiaeth Cymru, ar ran y Cyngor Celfyddydau. Fydd y ddau gorff yn parhau i redeg gwasanaethau fel canolfan ysgrifennu Tŷ Newydd.

Dywedodd Mr Skates: "Dwi'n deall fydd rhai yn synnu at sgôp y newidiadau yma.

"Fe ddylen ni danlinellu fod y newidiadau yn ymateb i angen penodol mewn maes penodol. Dydyn nhw ddim yn adlewyrchiad o waith ehangach y Cyngor Celfyddydau, ac rwy'n gwerthfawrogi'n fawr y gwaith gwych mae Llenyddiaeth Cymru yn cyflawni mewn amryw o feysydd."

Gwrthdaro buddiannau?

Mae is-ganghellor Prifysgol Cymru wedi wynebu cyhuddiadau o wrthdaro buddiannau wedi ei benodiad i gadeirio adolygiad ar ran Llywodraeth Cymru.

Yr Athro Medwin Hughes sy'n arwain grŵp i edrych ar y diwydiant cyhoeddi a llenyddiaeth, ond mae yna honiadau na fydd y broses yn "dryloyw".

Mae'r cyhuddiadau'n deillio o'r ffaith bod dau gyhoeddwr, Gwasg Prifysgol Cymru a Chanolfan Peniarth, yn dod o dan adain Prifysgol Cymru.

Mae llefarydd ar ran Llywodraeth Cymru wedi dweud mai "nonsens" yw'r awgrym nad ydi'r trefniadau ar gyfer yr adolygiad wedi bod yn dryloyw.

Yn ôl llefarydd ar ran Prifysgol Cymru, mae proses yn ei le ar gyfer "ymateb i wrthdaro buddiannau".

Athro Medwin Hughes
BBC

Nod yr adolygiad

Mae'r adolygiad hwn yn ystyried nodau diwylliannol, cymdeithasol ac economaidd Llywodraeth Cymru wrth gefnogi’r diwydiant cyhoeddi a llenyddiaeth yng Nghymru ac yn gofyn â yw’r nodau hyn yn cael eu bodloni.

Mae hefyd yn ystyried y canlynol:

  • datblygiadau digidol o fewn y diwydiant cyhoeddi ac a yw’r system gefnogaeth bresennol yn addas ar gyfer diwydiant sy’n fwyfwy modern
  • yr help sydd ar gael i gyhoeddi a llenyddiaeth yn ardaloedd difreintiedig Cymru.

Yr Adolygiad Annibynnol o Gymorth ar gyfer Cyhoeddi a Llenyddiaeth

Yr eitem nesaf yn y Siambr yw datganiad gan Ysgrifennydd y Cabinet dros yr Economi a'r Seilwaith, Ken Skates: Yr Adolygiad Annibynnol o Gymorth ar gyfer Cyhoeddi a Llenyddiaeth yng Nghymru.

Ken Skates
BBC

'Economi ci yn bwyta ci'

Mae Neil Hamilton yn cyfeirio at eiriau Mark Drakeford - "dyw'r llywodraeth yma ddim yn gweld unrhyw atyniadau yn y meddylfryd neo-ryddfrydol o drethi isel, budsoddiad isel, economi ci yn bwyta ci".

Mae Mr Hamilton yn dyfalu "a oedd hynny'n cyfeirio'n uniongyrchol ataf fi. Allai ei sicrhau e nad oes dim byd neo amdanaf i".

Mark Drakeford
BBC

Y Pwyllgor Cyllid yn craffu ar y fframwaith polisi trethi

Mae Simon Thomas Plaid Cymru yn amlinelli gwaith y Pwyllgor Cyllid, y mae e'n ei gadeirio, yn craffu ar y fframwaith polisi trethi.

Simon Thomas
BBC

'Y rhagair yn darllen fel soned Shakespeareaidd'

Mae'r aelod Ceidwadol Nick Ramsay yn dweud bod "llawer yn y ddogfen y gallwn ni gytuno arnyn nhw".

Mae'n dweud bod y "rhagair yn darllen fel soned Shakespeareaidd".

Shakespeare
BBC

Darllenwch fwy am y Fframwaith Polisi Trethi

Y Fframwaith Polisi Treth

Nawr datganiad gan Ysgrifennydd y Cabinet dros Gyllid a Llywodraeth Leol, Mark Drakeford ar y Fframwaith Polisi Treth.

Mae Llywodraeth Cymru wedi cyhoeddi ei fframwaith polisi treth a chynllun gwaith 2017 yma.

View more on twitter

'Does dim angen help ar Jane Hutt'

Mae Adam Price Plaid Cymru yn dweud os oes gan aelod Blaenau Gwent Alun Davies rhywbeth i'w ddweud, dylai e sefyll ar ei draed a dweud rhywbeth, cyn cyhuddo gweinidogion o roi atebion camarweiniol ynghylch y trafodaethau i adeiladu trac rasio ym Mlaenau Gwent.

Mae'r Llywydd yn dweud wrth Alun Davies nad oes angen cymorth ar Arweinydd y Tŷ, Jane Hutt, sy'n ateb cwestiynau.

Adam Price
BBC

Cynllun ar gyfer newid enw'r Cynulliad

Datganiad a Chyhoeddiad Busnes

Nawr y Datganiad a Chyhoeddiad Busnes pan mae Arweinydd y Tŷ, Jane Hutt yn amlinellu busnes y Cynulliad ar gyfer y dyfodol agos.

Jane Hutt
BBC

Problem llysiau'r dial

Mae aelod Dwyrain Abertawe Mike Hedges yn dweud bod llysiau'r dial yn broblem anferth yn ei etholaeth, ac yn gofyn iddo ystyried rhagor o safleoedd ar gyfer psyllids - pryfetach sy'n bwydo ar lysiau'r dial.

llysiau'r dial
PA

Pleidleisio gorfodol

Mae'r aelod Llafur Jeremy Miles yn gofyn a fydd profiad pleidleisio gorfodol dramor yn cael ei ystyried yng ngwaith y system etholiadol yng Nghymru yn y dyfodol.

Mae Carwyn Jones yn dweud y bydd yn ystyried hynny, ond yn dweud ei fod yn ystyried pleidleisio gorfodol fel ffurff o wleidyddion yn osgoi cyfrifoldeb.

Pryd y bydd y llywodraeth yn cyflawni'r ymrwymiad?

Mae Andrew RT Davies yn pwyso am ddyddiad ar gyfer pryd y bydd y llywodraeth yn cwrdd gyda'r ymrwymiad i gleifion canser i gael gweithiwr allweddol.

Mae Carwyn Jones yn dweud y bydd yn ysgrifennu at Mr Davies gyda dyddiad i weithredu hyn.

Ym mis Mai 2010 fe wnaeth Llywodraeth Cymru ddweud y dylai byrddau iechyd sicrhau gweithwyr allweddol - sy'n helpu gyda chydgysylltu gofal cleifion - fod yn eu lle erbyn diwedd Mawrth 2011.

Carwyn Jones
BBC

'Treian o gleifion ddim yn cael gweithwyr allweddol'

Mae arweinydd y Ceidwadwyr Andrew RT Davies yn gofyn pam nad yw nifer o gleifion canser yn cael gweithiwr allweddol.

Mae e a Carwyn Jones yn dweud eu bod wedi gweld aelodau o'u teuluoedd yn diodde, gan gynnwys gwraig y prif weinidog.

Mae Mr Jones yn dweud bod y llywodraeth yn dal i weithio tuag at gleifion canser yn cael gweithiwr allweddol.

Mae Mr Davies yn dweud nad yw o leiaf dreian o gleifion yn cael gweithwir allweddol.

Andrew RT Davies
BBC

Pryd fydd cyllid y GIG yn gwella?

Mae Ms Wood yn dweud bod diffygion ariannol yn parhau gyda phedwar allan o ddeg mudiad GIG yn osgoi bod mewn diffyg ariannol dros dair blynedd.

Mewn ymateb, mae'r prif weinidog yn dweud bod cyllid y GIG yn iach.

Mae Leanne Wood yn gofyn pryd y bydd cyllid y GIG yn gwella, ac ydy hi'n iawn i ddweud na fyddwch chi'n achub byrddau iechyd sy'n stryffaglio.

Mae Carwyn Jones yn dweud nad yw'r un gwasanaeth wedi dioddef oherwydd diffygion y GIG.

Nyrs
Getty Images

Hapus gyda rheolaeth ariannol y GIG

"Ydych chi'n hapus gyda rheolaeth ariannol y GIG?" yw cwestiwn arweinydd Plaid Cymru Leanne Wood.

Mae Carwyn Jones yn dweud ei fod e.

Leanne Wood
BBC

'Brexit caled sy'n cael ei arddel gan UKIP yn farw'

Mae arweinydd UKIP Neil Hamilton yn dweud ei bod hi'n glir bod methiant "gambl ar gyfle sinigaidd" prif weinidog San Steffan wedi taflu trafodaethau Brexit i "ddryswch".

"Mae brexit caled sy'n cael ei arddel gan UKIP yn farw", medd y prif weinidog wrth Mr Hamilton.

Neil Hamilton
BBC

Mynediad at leoliadau profiad gwaith ar gyfer disgyblion ysgolion uwchradd

Mae'r cwestiwn cyntaf a gyflwynwyd gan Mohammad Asghar:

Beth y mae Llywodraeth Cymru yn ei wneud i wella mynediad at leoliadau profiad gwaith ar gyfer disgyblion ysgolion uwchradd yng Nghymru?

Mae'r prif weinidog yn cyfeirio at Ddosbarth Busnes, sy'n cael ei weinyddu gan Gyrfa Cymru, sy'n ceisio meithrin partneriaethau parhaol rhwng busnesau ac ysgolion yng Nghymru.

Addysg
BBC

Croeso

Croeso i Senedd Fyw sy'n darlledu'r Cyfarfod Llawn y prynhawn yma.

Mae'r sesiwn fel arfer yn dechrau gyda chwestiynau i'r prif weinidog.

Y Senedd
BBC