Llafur Cymru'n ymbellhau o faniffesto drafft plaid y DU

maniffesto drafft

Mae Llafur Cymru wedi ymbellhau eu hunain oddi wrth ddrafft o faniffesto'r blaid Brydeinig ar gyfer yr etholiad cyffredinol sydd wedi ei ryddhau'n gynnar.

Mae'r BBC wedi gweld copi o'r ddogfen, ac roedd disgwyl iddi gael ei chadarnhau yn swyddogol ddydd Iau nesaf.

Dyw'r ddogfen ddim yn cyfeirio llawer at Gymru, ond mae'n dweud bod y blaid yn "falch" o record Llywodraeth Lafur Cymru ac y bydden nhw'n gweithio mewn partneriaeth â'i gilydd.

Dywedodd llefarydd ar ran Llafur Cymru y bydden nhw'n cyhoeddi "maniffesto gwahanol" yn adeiladu ar eu haddewidion nhw yng Nghymru.

Ond mae Plaid Cymru wedi honni fod y digwyddiad yn dangos fod rhai o fewn Llafur yn canolbwyntio mwy ar niweidio eu harweinydd Jeremy Corbyn nag ymladd y Ceidwadwyr.

'Hen fersiwn'

Mae'r maniffesto drafft yn cynnwys polisïau fel gwladoli rhywfaint o'r sector ynni a rheilffyrdd, diddymu ffioedd dysgu, ac adnewyddu system arfau niwclear Trident.

Roedd y ddogfen hefyd yn awgrymu na fyddai Llafur yn gadael yr UE heb gytundeb, ac y byddan nhw'n diddymu'r Ddeddf Undebau Llafur - rhywbeth mae Llywodraeth Lafur Cymru eisoes yn ceisio ei wyrdroi.

Mae hefyd yn cynnwys addewidion i wario mwy mewn meysydd datganoledig fel iechyd a gofal cymdeithasol - allai olygu mwy o arian yn dod i Gymru yn y pen draw.

Ar ddatganoli, mae'r ddogfen yn dweud y byddan nhw'n "sefydlu Confensiwn Cyfansoddiadol i symud y drafodaeth ymlaen ynghylch setliad cyfansoddiadol newydd i'r DU gyfan, gyda Lloegr yn gymaint o flaenoriaeth â'r Alban, Cymru a Gogledd Iwerddon".

Image caption Cafodd ymgyrch Llafur yng Nghymru ei lansio ddechrau'r wythnos, ond ni wnaeth Carwyn Jones grybwyll enw Jeremy Corbyn

Dywedodd llefarydd ar ran Llafur Cymru: "Mae adroddiadau o faniffesto yn cael ei ryddhau'n gynnar yn ymwneud â hen fersiwn drafft o ddogfen DU gyfan.

"Nid maniffesto Llafur Cymru yw hwn, ac mae'n cynnwys llawer o bolisïau i Loegr yn unig.

"Bydd Llafur Cymru yn cyhoeddi ei maniffesto gwahanol ei hun, gan adeiladu ar lwyddiant ein pum addewid yng Nghymru."

Ychwanegodd ei bod hi'n "iawn fod Llywodraeth Lafur Cymru yn gwneud penderfyniadau, gosod blaenoriaethau a gwario arian yn unol ag anghenion pobl Cymru".

'Llais Cymru yn y ddogfen'

Wrth ddod allan o gyfarfod o'r blaid Lafur yn Llundain ddydd Iau i drafod y maniffesto, dywedodd Carwyn Jones y byddai maniffesto Llafur Cymru yn "wahanol yn ei phwrpas".

Ond er eu bod nhw'n bwriadu cyhoeddi maniffesto ar wahân i un y blaid Brydeinig, awgrymodd eu bod wedi bod yn rhan o'r broses o lunio'r ddogfen.

"Mae cysylltiadau cryf gyda'r aelodau Llafur eraill wedi golygu bod llais Cymru wedi ei glywed yn uchel ac yn glir ym maniffesto'r DU," meddai.

Ychwanegodd Christina Rees, llefarydd Llafur ar Gymru yn San Steffan, fod Carwyn Jones ac Alun Davies "wedi gweithio ochr yn ochr â Jeremy Corbyn a fy nghyd-aelodau yn y cabinet cysgodol" ar faniffesto'r blaid Brydeinig.

Image copyright Getty Images

Dadansoddiad gohebydd gwleidyddol BBC Cymru, Arwyn Jones:

"Mae hi'n anarferol fod cynnwys maniffesto yn cael ei ryddhau i'r wasg fel hyn cyn y lansiad swyddogol wythnos nesaf.

"Ond fydde neb sy'n ymwybodol o farn wleidyddol Jeremy Corbyn yn synnu o weld cynnwys y ddogfen.

"Yn ogystal â gwladoli rhai sectorau a chodi treth incwm ar y mwyaf cyfoethog, mae yna fwy o rym i'r undebau llafur.

"Un elfen fwy dadleuol ydy'r ymrwymiad i ddefnyddio Trident mewn amgylchiadau eithafol, er fod Jeremy Corbyn yn erbyn yr egwyddor o ddefnyddio arfau niwclear.

"Ond y neges yn glir gan Llafur Cymru ydy y bydd yna ymgyrch a maniffesto ar wahân ganddyn nhw i ddangos fod yna agenda wahanol gan y blaid yma."


'Llanast'

Mynnodd Jonathan Edwards o Blaid Cymru fod y ffaith fod y ddogfen wedi ei rhyddhau yn dangos "bod Llafur yn rhy wan a rhanedig i sefyll fyny i'r Torïaid ac amddiffyn Cymru".

"Mae llawer o'r polisïau yn y maniffesto sydd wedi ei ryddhau yn bolisïau mae'r blaid Lafur wedi gwrthwynebu ac atal yn Llywodraeth Cymru," meddai.

Dywedodd llefarydd ar ran y Ceidwadwyr fod y mater yn "llanast llwyr" a bod y ddogfen wedi datgelu "cynlluniau Jeremy Corbyn i wneud traed moch o Brydain".

"Byddai'r addewidion yn y ddogfen yn arwain at biliynau ar filiynau o fenthyca ychwanegol i'n teuluoedd, a pheryglu trafodaethau Brexit."

Ychwanegodd Tom Brake o'r Democratiaid Rhyddfrydol fod "y maniffesto hwn wedi dod yn ddibwys y diwrnod wnaeth Jeremy Corbyn orchymyn ei ASau i bleidleisio gyda'r Ceidwadwyr ac UKIP i roi siec wag i Theresa May ar Brexit".