Ikibazo cy'abimukira: EU 'izashyigikira' ko abaturage ba Turukiya batembera nta viza

Inkambi y'impunzi hafi y'umurenge wa Idomeni, hegereye umupaka w'Ubugereki na Macedoniya ku itariki 2/05/2016 Uwufise ububasha kw’isanamu AFP
Image caption Impunzi nyinshi zaje mu Burayi zaheze ku mupaka w'Ubugereki na Masedoniya

BBC yamenye ko Akanama k'Umuryango w'Ubumwe bw'Uburayi kazaha Turukiya uburenganzira bwo gutembera mu bihugu by'Uburayi bikoresha uruhushya rusange rudasaba "visa" mu gace ka Schengen.

Icyemezo ni imwe mu ngingo zigize amasezerano y'uko Turukiya iri kwakira abimukira bambukiye mu nyanja ya Aegean bajya mu Bugereki.

Ariko Turukiya igomba gukurikiza ibisabwa n'Umuryango w'Ubumwe bw'Uburayi, EU, kandi aya masezerano agomba kwemezwa n'inteko ishinga amategeko y'uwo muryango ndetse n'ibihugu biwugize.

EU ifite ubwoba ko nihataba amasezerano, Turukiya ntizagenzura abimukira.

Nibyemezwa na EU, ibi bizatuma icyemezo cyasabaga ko abanya Turukiya basaba viza (visa) y'amezi atatu mu gihe cy'ibiruhuko cyangwa ingendo zijyanye n'akazi mu bihugu biri mu gace ka Schengen, kivaho. Ariko ntabwo bizaha abanya Turukiya uburenganzira bwo kubona akazi mu Burayi.

Ubwongereza, Ireland na Chipres ntabwo biri muri Schengen. Ubwo rero bivuze ko bizakomeza gusaba abanya Turukiya gusaba uburenganzira bwo gutembera muri ibyo bihgu.

Turukiya yavuze ko izahagarika kwakira abimukira bava mu Bugereki niba EU inaniwe kubahiriza amasezerano ashingiye kuri izo mpushya z'inzira.

Intonganya zishingiye kuri Chipres ni cyo kibazo kibuza Turukiya kwinjira mu muryango wa EU, ahanini kubera ko Ankara itemera guverinoma ya Chipres. "repubulika" ya Turukiya mu majyaruguru ya Chipres ntiyemewe mu majyaruguru ya Chipres.

Ariko ibiro ntaramakuru Reuters byanditse ko umutegetsi muri Turukiya yavuze ko amasezeranyo ya EU azanatuma Turukiya ivanaho impushya z'inzira yasabaga ku baturage b'Abagereki muri Chipres.

Urujya rwinshi rw'abimukira n'impunzi baza mu Burayi baturutse muri Turukiya no mu majyaruguru ya Afurika, rwateje ikibazo gikomeye cya politike mu bihugu bigize EU.

Itangazwa ry'aya masezerano ku mugaragaro ritegerejwe ku wa Gatatu. Bizakorwa n'Akanama k'Umuryango w'Ubumwe bw'ibihugu by'Uburayi.