اوباما هیروشیما ته د امریکايي ولسمشر په توګه لومړنی سفر وکړ

د انځور حقوق AP

د امریکا متحدو ایالتونو ولسمشر باراک اوباما لومړنی امریکایی ولسمشر دی، چې د دویمې نړیوالې جګړې پر مهال د اتومي برید ښکار شوي جاپاني ښار هیروشیما ته یې سفر کړی.

دغه ښار ته له رسېدو سره سم نوموړي وویل، د ۱۹۴۵ کال د اګست میاشتې شپږمه به هېڅ کله هېره نه شي، خو نوموړي د نړۍ لومړني او یوازې اتومي برید په اړه له جاپانه بښنه نه ده غوښتې.

ولسمشر اوباما د اتومي برید له کبله له اغیزمن شویو کسانو سره خبرې وکړې او له نړیوالو یې وغوښتل، چې له اتومي وسلو د نړۍ پاکولو لپاره هلې ځلې وکړي.

هغه مهال چې پر هیروشیما اتومي بم وغورځول شو، د سترګو په رپ کې ۱۴۰ زره کسان له ژونده بې برخې شول. له هغې ورځې وروسته پر ناګاساکي ورته بم وغورځل شو، چې پایله کې یې ۷۴ زره کسان ووژل شول.

په داسې حال کې، چې د جاپان لومړي وزیر شینزو ابې یې کوربتوب کاوه، ولسمشر اوباما په هیروشیما کې د اتومي برید یادګاري څلي ته ورغی او له هغه وروسته د ( سولې پارک ) ته هم لاړ.

دواړه مشران څو شېبې د اور هغې لمبې څنګ ته ولاړ وو، چې د بشري تاریخ هغې خورا خونړۍ پېښې په یاد بله شوې او د ' تل پاتې بلې لمبې ' نوم ورکړل شوی دی.

دواړو مشرانو یادګاري څلي ته د ګلونو ګېډۍ هم کېښودې. ولسمشر اوباما وویل، له پاسه یوه بلا نازله شوه او نړۍ یې بدله کړه. هغه زیاته کړه، چې اتومي برید ثابته کړه، بشریت د ځان بربادولو وړتیا او وسایل لري.

د انځور حقوق bbc

نوموړي د هیروشیما د یادونو پر نه هیرولو ټینګار کاوه، چې وايي دې سره به زموږ اخلاقیات ژوندي پاتې کېږي او بدلون ته به اړ کېږي. د اتومي وسلو په اړه د خبرو پر مهال نوموړي وویل، موږ باید دومره زړورتوب ولرو، چې د ډار له منطقه ځان وژغورو او د یوې داسې نړۍ لپاره هڅې وکړو، چې له اتومي وسلو پاکه وي.

هیروشیما ته له تلو مخکې ولسمشر اوباما 'ایواکوني مرین کور ' نومي پوځي اډې ته ورغی. په یاده اډه کې پوځيانو ته د وینا پر مهال نوموړي وویل، دا په دویمه نړیواله جګړه کې وژل شویو کسانو ته د درناوي وړاندې کولو غوره فرصت دی.

له خپل هېواد سره د جاپان اړیکو په اړه اوباما وویل، جاپان په نړۍ کې د امریکا متحدو ایالتونو تر ټولو نژدې او پیاوړی اتحادي هېواد دی. جاپان ته د خپل سفر په اړه هغه وویل، دا د دې څرګندونه کوي، چې ژور او ځورونکي اختلافونه هم له منځه وړل کېدای شي.

د هغه په خبره د تېر وخت رقیبان اوس د یوه بل ښه ملګري او پیاوړي متحدین دي.

هیروشیما کې د بي بي سي خبریال جان سدورت وايي، اوباما په څرګندو ټکو ویلي، چې د هغه برید په اړه به بښنه و نه غواړي، خو وايي لږ کسان له دې انکار کولای شي، چې دغه سفر خورا ژور اغیزمن سمبولیک حیثیت درلود. اوباما د هغه هېواد ولسمشر دی، چې لومړنی او یوزاینی اتومي برید یې کړی او هغه یادګاري څلي ته یې ګلونه کېښودل، چې د هغه برید خونړیتوب څرګندوي.

امریکا کې ډېری خلک فکر کوي اتومي برید مناسب و، ځکه دوی فکر کوي، همدغه برید جاپان تسلیمۍ ته اړ کړ، چې دې سره د دویمې نړیوالې جګړې پای ته لاره هواره شوه.

دغه برید کې د یوه ژوندي پاتې شوي کس لور وايي، د برید بربادۍ څو نسلونه اغیزمن کړل. ۵۸ کلنه هیون جیونګ سون وايي:

''ما غوښتل ولسمشر اوباما ته ووایم، چې زموږ پر ستونزو خبر شي.''

د سیکي ساتو پلار هغه برید کې یتیم شوی و، نوموړې نیویارک ټایمز سره خبرو کې وویل: ''موږ جاپانیانو په ټوله اسیا کې خورا لویه بربادي رامنځته کړه او دا رښتیا ده، چې موږ باید له دې کبله بښنه وغواړو، ځکه موږ شرمیږو او موږ له دغو ټولو اسیايي هېوادونو له زړه بښنه نه ده غوښتې، خو د اتومي بم غورځول یوه شیطاني چاره ده.''