کنفرانس ژنو به افغانستان پول می‌دهد یا حساب می‌گیرد؟

مقر سازمان ملل در ژنو حق نشر عکس UN
Image caption افغانستان و ملل متحد رهبری نشست ژنو را برعهده خواهند داشت

رهبران و مقام‌های بلندپایه افغانستان و وزیران و نمایندگان با صلاحیت جامعه جهانی،‌ امروز و فردا (۲۷ و ۲۸ نوامبر) در ژنو سوییس گردهم می‌آیند تا نتایج کمک ۱۵/۲ میلیارد دلاری تعهد شده به افغانستان در کنفرانس بروکسل در سال ۲۰۱۶ را ارزیابی کنند. کنفرانس ژنو توسط سازمان ملل متحد در مقر اروپایی این سازمان برگزار می‌شود. ریاست کنفرانس را افغانستان و ملل متحد به صورت مشترک برعهده دارند.

افزون بر اشرف غنی رئیس جمهوری و عبدالله عبدالله رئیس اجراییه افغانستان، شماری وزیران این کشور، نمایندگان بخش خصوصی و جامعه مدنی افغانستان،‌ نمایندگان بیش از ٦٠ کشور و سازمان بین‌المللی هم در این کنفرانس حضور خواهند داشت.

برنامه‌ها

بخش اصلی کنفرانس ژنو قرار است روز ۲۸ نوامبر با سخنرانی آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد و اشرف غنی رئیس جمهور افغانستان افتتاح شود.

وزیران خارجه و مالیه/دارایی افغانستان و نماینده بانک جهانی گزارش پیشرفت‌های این کشور را ارائه می‌کنند و وزیران خارجه کشورهای حامی افغانستان به تجدید تعهدات خود نسبت به این کشور می‌پردازند. در جلسات مختلف دراین نشست، موضوع‌های محوری، مبارزه با فساد، توسعه، تحول جمعیتی، زیربناها و حمل و نقل منطقه‌ای، اهداف توسعه پایدار، زنان و روند صلح بررسی می‌شود.

همچنین به نمایندگان جامعه مدنی افغانستان نیز در کنفرانس ژنو فرصت داده می‌شود تا دیدگاه‌های‌شان را بیان کنند.

روز ۲۷ نوامبر میزگردهای موضوعی در حاشیه نشست اصلی برگزار می‌شود. رولا غنی, بانوی اول افغانستان در میزگرد "آموزش‌های حرفه‌ای در پیشرفت زنان افغانستان" با حضور نمایندگان جامعه مدنی از افغانستان و کشورهای خارجی شرکت می‌کند.

اشرف غنی در میزگرد "بخش خصوصی" افغانستان و عبدالله عبدالله در میزگرد "پناهجویان" و "خشکسالی" در این کشور سخنرانی خواهند کرد.

حق نشر عکس EPA
Image caption رهبران دولت وحدت ملی افغانستان و نمایندگان ۶۰ کشور و سازمان بین‌المللی در کنفرانس ژنو شرکت دارند

دستور کار کنفرانس ژنو

  • صدور بیانیه
  • تعریف "چارچوب حساب‌دهی متقابل ژنو" میان افغانستان و جامعه جهانی
  • اطمینان از تعهد جامعه جهانی برای تداوم اصلاحات، روندهای دموکراسی و توسعه
  • تعهد سازمان ملل متحد برای توسعه افغانستان در جهت صلح و امنیت
  • تعهد شرکای بین‌المللی به همبستگی با افغانستان

آیا کمک‌های جدیدی در راه است؟

قرار نیست در کنفرانس ژنو تعهد مالی جدیدی انجام شود. این کنفرانس "ابراز همبستگی" جامعه جهانی و ارزیابی تاثیر کمک‌ها و شنیدن گزارش حکومت افغانستان درباره پیشرفت‌های اقتصادی و سیاسی این کشور است.

همچنین در این کنفرانس تاثیر کمک‌ها تا زمان کنفرانس بعدی در سال ۲۰۲۰ بررسی می‌شود.

اهمیت کنفرانس ژنو

شرکت کنندگان کنفرانس ژنو برای تجدید تعهدات متقابل افغانستان و کشورهای کمک‌کننده گردهم می‌آیند. انتظار می‌رود رئیس جمهوری افغانستان در کنفرانس ژنو، جامعه جهانی را از روند صلح با طالبان مطلع کند.

کنفرانس ژنو در حالی برگزار می‌شود که کمیسیون انتخابات افغانستان با تاخیر در حال اعلام نتایج نهایی انتخابات پارلمانی این کشور است و برنامه زمان‌بندی انتخابات ریاست جمهوری را در بهار سال آینده روی دست گرفته است. رئیس جمهوری افغانستان بر تعهدش برای برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در موعد مقرر تاکید کرده است.

وزارت خارجه آمریکا در بیانیه‌ای کنفرانس ژنو را "فرصتی برای حکومت افغانستان" دانسته است تا گزارش پیشرفت‌های خود را به شرکای بین‌المللی‎اش ارائه کند.

این بیانیه این گردهمایی را تعهد و پیام جامعه جهانی به آوردن "صلح" و "خوداتکایی" و پایان دادن به دهه‌ها منازعه در این کشور دانسته است.

حق نشر عکس AFP
Image caption کنفرانس بروکسل (۲۰۱۶) کمک ۱۵.۲ میلیارد دلاری به افغانستان تعهد کرد

چرا کنفرانس‌های بین‌المللی؟

نظام سیاسی جدید در افغانستان با کنفرانس بن (۲۰۰۱) آغاز شد و پس از آن هر چند سال، برای هماهنگی کمک‌های کشورهای کمک‌کننده به بازسازی و نوسازی افغانستان کنفرانس‌هایی در یکی از پایتخت‌های کشورهای کمک کننده برگزار شده است.

کنفرانس های بین‌المللی چارچوب‌های کمک و همکاری جامعه بین‌المللی با افغانستان را شکل می‌بخشند.

به طور کلی دراین کنفرانس‌ها یک هدف عمده جلب کمک‌ها و تعهدات مالی جدید، ارزیابی پیشرفت‌های افغانستان و تعهدات سیاسی متقابل برگزار است. دراین کنفرانس‌ها گزارش پیشرفت‌های افغانستان در زمینه حکومت‌داری، بازسازی, مبارزه با فساد, صلح و همکاری‌های منطقه‌ای با جامعه جهانی در میان گذاشته می‌شود و چارچوب‌های سیاست‌های آینده مورد بحث قرار می‌گیرد.

"دهه تحول" افغانستان چیست؟

کنفرانس بین المللی موسوم به "بن دوم" در شهر بن آلمان در ۵ دسامبر ۲۰۱۱ که یک دهه پس از بنیادگذاری نظام سیاسی جدید افغانستان برگزار شد، یک چارچوب زمانی برای "دهه تحول" تعریف شد که افغانستان تا سال ٢٠٢٤ به "خودکفایی و خوداتکایی" اقتصادی برسد.

دهه تحول همزمان با خروج زمان‌بندی شده نیروهای بین‌المللی از افغانستان در نظر گرفته شد که در واقع، ناتو ماموریت نبرد با طالبان و مخالفان مسلح را به نیروهای امنیتی افغانستان واگذار کرده و تنها در امور آموزش، مشورت‌دهی و تربیت نیروهای امنیتی افغانستان فعالیت دارد.

آیا کمک به نیروهای امنیتی افغانستان نیز شامل برنامه نشست ژنو است؟

کمک‌های ناتو و آمریکا به بودجه نیروهای امنیتی افغانستان، آموزش و تجهیز ارتش و پلیس و نیروهای امنیتی این کشور در نشست‌های ناتو صورت می‌گیرد.

حق نشر عکس Georgian Foriegn Ministry
Image caption نمایندگان بیش از ۷۰ کشور و ۲۵ سازمان بین‌المللی در کنفرانس بروکسل (۲۰۱۶) در باره افغانستان گردهم آمدند

کنفرانس‌های بین‌المللی در مورد افغانستان چه دستاوردهایی داشته است؟

در کنفرانس بن دوم (٢٠١١) برنامه زمانی تعریف شد تا هر چهار سال افغانستان و جامعه جهانی برای تعهدات مالی برای افغانستان در یک کنفرانس بین‌المللی گردهم ‌آیند.

کنفرانس‌های تعهدات و حمایت مالی در سطح وزیران خارجه در توکیو (٢٠١٢)، لندن (٢٠١٤) و بروکسل (٢٠١٦) برگزار شدند که افغانستان در این کنفرانس‌ها بیش از ١٦ میلیارد دلار در توکیو و ١٥ میلیارد دلار در بروکسل تعهد حمایت مالی از جامعه جهانی دریافت کرد. کنفرانس بعدی تعهدات مالی در سال ٢٠٢٠ برگزار خواهد شد.

در کنفرانس توکیو (٢٠١٤) یک "چارچوب حساب‌دهی متقابل" میان افغانستان و جامعه جهانی تعریف شد که براساس آن نشست‌های دوره‌ای در هر دو ساله در سطح وزیران خارجه در خارج از افغانستان و نشست مقام‌های ارشد در سال‌های میانی در کابل پیشرفت‌ها و دستاوردهای افغانستان را مورد بررسی و ارزیابی قرار می‌دهند.

در حاشیه کنفرانس ژنو چه می‌‌گذرد؟

فعالان حقوق زنان و حقوق بشر افغانستان کنفرانس‌های بین المللی را فرصتی برای شنیده شدن نگرانی‌هایشان توسط جامعه بین المللی می‌بینند و همواره خواستار حفظ دستاوردهای افغانستان در دوره جدید و قربانی نشدن حقوق و آزادی‌های زنان در روند مصالحه با طالبان شده‌اند.

حق نشر عکس EMMANUEL DUNAND
Image caption اعضای جنبش روشنایی همزمان با برگزاری کنفرانس بروکسل علیه سیاست‌های اشرف غنی در این شهر تظاهرات کردند