ایران: برنامه ای برای اخراج مهاجران نداریم

پرچم ایران و افغانستان

وزارت کشور ایران اعلام کرده است که درحال حاضر این کشور طرحی برای اخراج اجباری پناهجویان افغان در دست ندارد.

خبرگزاری دانشجویان ایران- ایسنا- به نقل از محمد تقی قایمی، مدیر کل اتباع و مهاجرین خارجی وزارت کشور ( داخله ) ایران نوشت: "درحال حاضر طرحی برای اخراج اتباع غیر مجاز افغان نداریم اما طبق قانون و بنابر وظایف، برخورد با اتباع افغان غیر مجاز در داخل و مرزها کماکان ادامه دارد و به طور میانگین روزانه 800 تا هزار نفر افغان غیر مجاز از مرزها طرد می شوند."

وزارت کشور ایران همچنین می گویند آخرین آمار مربوط به ثبت نام مهاجران افغان نشان می دهد که بیش از 900 هزار افغان تا همین هفته به عنوان مهاجران قانونی در ایران ثبت نام شده اند.

در چند سال اخیر مقامهای جمهوری اسلامی ایران همواره به بازگشت افغانها به کشور شان تاکید کرده اند و از سازمان ملل و دولت افغانستان خواسته اند تا به باز گشت پناهجویان افغانی به افغانستان کمک کنند، اما این نخستین باری است که به صورت رسمی اعلام می کنند که برنامه ای برای اخراج این پناهجویان ندارند.

مذاکرات ماه دسامبر

اواخر ماه دسامبر سال 200 هشت محمد کریم خلیلی، معاون دوم ریاست جمهوری افغانستان در بازگشت از سفری به ایران اعلام کرد که مقام های ایرانی توافق کردند که مهاجران افغان را در فصل زمستان اخراج نکنند.

آقای خلیلی همچنین گفت که مقام های ایرانی در زمینه اجرای ۳۰۰ هزار ویزای کار و مجوز اقامت یک ساله و قابل تمدید تا سه سال برای کارگران افغان و خانواده های آنها توافق کردند.

سفر معاون رئیس جمهوری افغانستان به ایران پس از آن انجام شده بود که در چند ماه اخیر هزاران مهاجر افغان به صورت اجباری از ایران اخراج شدند. اخراج این مهاجران باعث نگرانی فزاینده دولت افغانستان و مهاجران افغان در ایران شد.

در حال حاضر بیش از یک و نیم میلیون مهاجر افغان در ایران به سر می برند و دولت افغانستان کوشش می کند دولت ایران را متقاعد کند تا دست از اخراج دسته جمعی و اجباری پناهجویان افغان بردارد.

اخراج مهاجران افغان از ایران ظرف سالهای اخیر در داخل افغانستان به موضوع داغی مبدل شده و اخراج "اجباری و گروهی" مهاجران باعث افزایش فشارها بر دولت این کشور شده است.

سال گذشته در پی اخراج مهاجران افغان از ایران دو عضو کابینه افغانستان از سوی شورای ملی این کشور استیضاح و رد صلاحیت شدند.

اعمال محدودیت

در بخشنامه ثبت نام و ادامه تحصیل دانش آموزان اتباع خارجی در ایران، مناطق ممنوعه اسکان و اقامت اتباع خارجی به خصوص افغانی و عراقی مشخص شده است.

بر اساس این بخشنامه، اقامت اتباع افغان در استان های لرستان، مازندران، چهارمحال و بختیاری، کهگیلویه و بویر احمد، آذربایجان شرقی، همدان، گیلان و خوزستان ممنوع است.

علاوه بر این، اقامت اتباع افغانی و عراقی در استان های خراسان شمالی، و سیستان و بلوچستان نیز ممنوع اعلام شده است.

در استان خراسان جنوبی اتباع افغان حق اقامت در شهرهای فردوس و سراوان و شهرهای مرزی را ندارند،در خراسان رضوی نیز شهرهای مرزی تربت جام، قوچان، تایباد، خواف، سرخس، کلات نادر و درگز، برای اقامت افغانی ها ممنوع است.

برای اقامت در استان شمالی گلستان نیز برای افغانی ها محدویت هایی گذاشته شده است و آنها فقط مجاز به اقامت در شهرهای گرگان و گنبد هستند.

اقامت در استان یزد نیز که تعداد زیادی افغان در شهرهای بزرگ آن فعالیت دارند، فقط در شهرهای خاتم و بافق برای اتباع افغان ممنوع است، وضعیت در استان کرمان نیز تقریبا مشابه استان یزد است و افغانی ها حق اقامت در شهر بابک، منوجان، بافت و عنبرآباد را ندارند.

در استان فارس نیز شهرهای فیروزآباد، فراشبند، داراب، ارسنجان، فسا، مهر و خنج برای اقامت افغانی ها ممنوع است.

محدویت های استان اصفهان نیز گسترده است و افغانی ها مجاز به اقامت در شهرهای فریدن، فریدون شهر، سمیرم، چادگان، خوانسار، بخش مرکزی اصفهان، دهاقان،نائین و گلپایگان نیستند.

دولت ايران، در سالهای اخير، محدويتهايی را بر اقامت، کار و تحصيل مهاجرين افغان وضع کرده است تا در چارچوب آنچه طرح بازگشت "داوطلبانه" خوانده شده، آنها را مجبور به بازگشت به کشورشان کند.

برخی کارشناسان می گویند که این محدودیت ها نتوانسته آنطور که پیش بینی می شد، پناهندگان افغان را وادار به بازگشت به افغانستان کند.