ایران توقیف 'کتابهای اختلاف برانگیز' در افغانستان را تکذیب کرد

Image caption 'شناسنامه افغانستان'، نوشته بصیر احمد دولت آبادی هم شامل کتابهای مورد انتقاد است

ایران خبر توقیف کتاب های تفرقه برانگیز ارسالی از ایران برای افغانستان را تکذیب کرد.

روز دوشنبه، 2 مارس (12 حوت/اسفند)، خبرگزاری دولتی ایران - ایرنا - گزارش داد که حسن قشقاوی، سخنگوی وزارت امور خارجه، ادعای توقیف یک کامیون ایرانی حامل کتاب هایی با مطالب ضد یکی از قومیت های افغانستان را تکذیب کرد و گفت که ایران روابط خوبی با همه طوایف افغان دارد و سال ها میزبان خوبی برای آنان بوده است.

آقای قشقاوی افزود که استقبال مقامات دولت افغانستان از معاون اول رئیس جمهوری ایران در سفر به آن کشور نشانه ای از روابط صمیمانه دو کشور است.

سخنگوی وزارت خارجه ایران که در یک نشست خبری در تهران شرکت داشت همچنین از دعوت از منوچهر متکی، وزیر خارجه ایران برای شرکت در اجلاسی در مورد افغانستان خبر داد.

وی گفت که وزیر خارجه ایتالیا در مذاکرات تلفنی با آقای متکی از وی دعوت کرده است در اجلاس افغانستان که در حاشیه نشست آتی گروه 8 برگزار می شود شرکت کند و گفت که ایران برای شرکت در این اجلاس شرایطی تعیین نکرده است.

جنجال توقیف کتاب

توقیف محموله ای از کتابهایی که از ایران وارد افغانستان شده، جنجالهایی را در افغانستان برانگیخته است.

این محموله - که مربوط به شش تاجر کتاب می شود - حدود یک هفته پیش از ایران وارد افغانستان شد و در ولایت نیمروز در جنوب غرب این کشور از سوی مقامات محلی توقیف شد.

معصومه احمدی، یکی از مسئولان انتشارات عرفان، که بیش از دو هزار جلد کتاب در این محموله دارد، گفته است مقامات ولایت نیمروز به وارد کنندگان این کتابها گفته اند که ۱۵ عنوان کتاب موجود در این محموله مشکل دارد و به "مسائل قومی و مذهبی" در افغانستان دامن می زند.

به گفته خانم احمدی، کتابهای نهج البلاغه، اصول کافی، شناسنامه افغانستان، نوشته بصیر احمد دولت آبادی، نویسنده شناخته شده افغان، هزاره ها، نوشته حسن پولادی، پژوهشگر آمریکایی افغانی تبار از جمله این ۱۵ عنوان کتاب است.

کتابهای شناسنامه افغانستان و هزاره ها تجدید چاپ شده و چاپ اول آنها در افغانستان تقریباً نایاب شده و به گفته خانم احمدی حالا چاپ دوم آنها توقیف شده است و مقامات گفته اند که این کتابها به "مسائل قومی" دامن می زند.

خانم احمدی گفته است که وارد کردن این گونه کتابها پیش از این هیچگاه مشکل ساز نبوده و افزوده است که "اینها کتابهایی نیست که سال اول تالیف آنها باشد، این کتابها چهار-پنج سال پیش چاپ شده، این ها کتابهایی است که قبلاً در بازار وجود داشته و حالا هم در بازار وجود دارد و اکنون ما چاپ دوم آنها را از ایران وارد کرده ایم."

مداخله 'علما'؟

Image caption آقای سعید دولت را مورد انتقاد قرار داد که در کار تجارت کتاب مداخله می کند

وزارت اطلاعات و فرهنگ افغانستان می گوید که این محموله بر اثر "مداخله" شورای علمای ولایت نیمروز متوقف شده و این شورا خارج از صلاحیت خود دست به این کار زده است.

دین محمد مبارز راشدی، معاون وزارت اطلاعات و فرهنگ می گوید واردات کتاب از خارج "کاری عادی" است و در صورت موجودیت مشکلی در این مورد، وزارت اطلاعات و فرهنگ و نمایندگی های آن در ولایت ها مسئول رسیدگی به آن است و نه شورای علما.

آقای راشدی گفت: "بعضی از آدمها بدون آگاهی و خلاف مسئولیتی که داشتند اظهار نظر کردند. این مسئله بسیار عادی است و یک مقدار کتاب در آن جا (نیمروز) آمده و اداره اطلاعات و فرهنگ مسئولیت کامل دارد که آن را بررسی کند و اگر از عهده این کار برنیاید، فهرست این کتابها یا یک یک جلد از آنها را به وزارت اطلاعات و فرهنگ می فرستد، در این جا بررسی می شود، اگر وارد کردن آن ها ممنوع باشد، تصمیم مقتضی گرفته می شود."

"ولی متاسفانه (در ولایت نیمروز) این گونه نشد؛ این (توقیف این کتابها به دستور روحانیون) دخالت های بی مورد حساب می شود و در واقع از این ناحیه ما هم متاسف هستیم."

اما مولوی حبیب الله رحیمی، عضو شورای علمای ولایت نیمروز گفت که این شورا به تنهایی این کتابها را متوقف نکرده است. به گفته او این شورا و چند نهاد دولتی از سوی والی نیمروز مامور بررسی این کتابها شدند.

آقای رحیمی گفت: "به دستور والی نیمروز هیئتی گسیل شد به طرف گمرک (ولایت نیمروز)، این هیئت مشترک این کتابها را بررسی کرد. (در ترکیب این هیئت نمایندگان اداره) اطلاعات و فرهنگ هم بودند، نمایندگان امنیت ملی هم بودند، از ارشاد و اوقاف هم بود، از طریق همین چند ارگان این کتابها بررسی شد و همین گونه عوارض در این کتابها دیده شده است."

بدرفتاری؟

Image caption خانم احمدی گفت پیش از این کتابهای خود را از طریق هرات وارد می کرد اما این بار از راه نیمروز و مشکل ساز شد

با این حال، شماری از وارد کنندگان کتاب می گویند وزارت اطلاعات و فرهنگ با تشکیل کمیسیون بررسی نشریات خارجی در کار وارد کردن کتاب از خارج مداخله می کند.

سید احمد سعید، مسئول موسسه انتشارات سعید و یکی از وارد کنندگان کتاب تشکیل این کمیسیون را به شدت مورد انتقاد قرار داد و گفت که با تشکیل این کمیسیون زمینه "بدرفتاری" با واردکنندگان کتاب فراهم شده است.

آقای سعید می گوید: "به بررسی کتاب چه نیازی وجود دارد؟ وقتی که تمام کشورهای جهان در افغانستان حضور داشته باشند، وقتی ما دموکراسی و جهانی شدن را در نظر داشته باشیم، پس وضع کردن قیود بر بازار کتاب چه معنی دارد؟"

بازار متکی بر واردات

این در حالی است که شماری از وارد کنندگان کتاب در افغانستان می گویند دولت بر واردات کتاب مالیات سنگینی وضع کرده و باعث بالا رفتن قیمت کتاب و محدود شدن زمینه فروش آن در کشور شده است.

آقای سعید گفت: "دولت نه تنها زمینه را (برای وارد کردن کتاب) هموار می کند، بلکه مشکل تراشی می کند. مالیات بر واردات کتاب از خارج وضع می کند که قیمت کتاب بالاتر برود. قیمت کتاب که بالا رفت، مردم کتاب خریده نمی تواند."

آقای سعید می گوید موسسه او بیش از ۶۰ درصد کتابهایی را که در کابل می فروشد، از کشورهای ایران و پاکستان وارد می کند. او افزود: "وقتی که ما از پاکستان کتاب وارد نکنیم، از ایران وارد نکنیم و خود ما هم ضعیف باشیم، پس مشکل مردم را چگونه حل کنیم؟"

معصومه احمدی، از مسئولان انتشارات عرفان در کابل می گوید به دلیل بالا بودن هزینه و پائین بودن کیفیت چاپ کتاب و همچنین کمبود کتابهای داخلی در افغانستان، این کشور بیشتر متکی به واردات کتاب از کشورهای همسایه است.

مطالب مرتبط