کای آیده: سال جاری برای افغانستان سرنوشت ساز است

کای آیده
Image caption هنوز هم توجه اصلی جامعه جهانی برتلاش های نظامی در این کشور متمرکز است و به عرصه های غیرنظامی کمتر توجه می شود

کای آیده فرستاده ویژه دبیرکل سازمان ملل متحد برای افغانستان سال 2010 میلادی را پس از سقوط طالبان در این کشور مهم ترین سال خوانده و گفته است اگر مشکلات موجود راه حل پیدا نکنند، فرصت ساختن این کشور از دست خواهد رفت و این به معنای ناکامی جامعه جهانی در افغانستان است.

آقای آیدی گفت: " سال روان پس از سقوط طالبان در افغانستان جنجالی ترین سال در این کشور است، این سال، سالی خواهد بود که یا جلو روند منفی گرفته می شود و یا فرصت اصلاح آن از دست می رود ، اگر امسال به رویداد های سیاسی نگاه کنیم ، رویداد های زیادی اتفاق در حال رخ دادن است مثل جرگه ای صلح، کنفرانس کابل ، انتخابات پارلمانی که در 18 سپتامبر برگزار می شود و در کنار این ها عملیات بزرگ نظامی هم اکنون جریان دارد."

آقای آیده به شماری از دستاورد ها در دوسال کاری خود هم اشاره کرده و گفته است که هماهنگی جهانی در زمینه مذاکره با طالبان و نزدیک کردن دیدگاه های دولت افغانستان با جامعه جهانی بخشی از این دستاورد ها بوده است.

قانع شدن جامعه جهانی برای جلوگیری از تلفات غیر نظامیان و آنچه آقای آیدی از آن جلو گیری از بی ثباتی در انتخابات اخیر ریاست جمهوری در افغانستان می خواند، از دیگر دستاورد های او بوده است.

ماموریت کای آیده در آخر ماه مارچ/مارس، به پایان می رسد.

کای آیده در آخرین نشست خبری خود به عنوان فرستاده ویژه دبیرکل سازمان ملل متحد، همچنین گفته است که هنوز هم توجه اصلی جامعه جهانی برتلاش های نظامی در این کشور متمرکز است و به عرصه های غیرنظامی کمتر توجه می شود.

فرستاده ویژه دبیرکل سازمان ملل متحد، بر این باور است که تاکید بر راه حل نظامی مشکلات افغانستان درست نیست و باید به مسایل غیرنظامی هم توجه شود. در این زمینه او به مذاکره با نیروهای مخالف اشاره کرد که حمایت جامعه جهانی را نیز به دست آورده است. اما به نظر او تحقق مذاکره با طالبان به اجماع داخلی نیز نیاز دارد.

کای آیده می گوید ”من فکر می کنم که زمان آن فرا رسیده که روند سیاسی را به هر شکلی که می شود به زودی آغاز کنیم. در مورد شکل و سرعت این روند نظرات گوناگونی وجود دارد و ازجمله جرگه ای که رئیس جمهوری آن را اعلام می کند. در این زمینه دو دیدگاه مهم وجود دارد، یکی این که اجماع ملی به وجود آید و دوم این که در جامعه خیزش ایجاد شود."

انتقاد از جامعه جهانی

فرستاده ویژه سازمان ملل متحد در آخرین کنفرانس خبری خود از برخی از اقدامات جامعه جهانی در افغانستان انتقاد کرد و گفت:" بعضی وقت ها با افغانستان به گونه ای برخورد می شود مثل این که این کشور هیچ صاحبی نداشته باشد. این مساله شک و گمان ها در مورد مداخله خارجی ها را بیشتر می کند و به افغان ها این احساس را می دهد که آنان مورد اهانت قرار گرفته اند."

آقای آیده همچنین به قانون انتخابات و به مساله ای "افغانیزه" شدن کمیسیون بررسی شکایات انتخاباتی در این قانون اشاره کرد و گفت که از رئیس جمهور کرزی خواسته که در این مورد تجدید نظر کند.

کای آیده از اجرای پروژه های اقتصادی جامعه جهانی در افغانستان نیز انتقاد کرد و گفت که از کار های انجام شده در این زمینه چندان راضی نیست. به گفته او هزینه های بیشتر باید در پروژه های درازمدت و زیر بنایی مصرف شود تا افغانستان از وضعیت بد اقتصادی بیرون آید.

چند پیشنهاد

آقای آیده در آخرین نشست خبری خود به عنوان فرستاده ویژه دبیرکل سازمان ملل متحد، پیشنهاد هایی را نیز به جامعه جهانی و دولت افغانستان ارائه کرد.

او از جامعه جهانی خواست که توجه بیشتری به دیدگاه های دولت افغانستان نشان دهند، از روند "افغانیزه" شدن کارها حمایت کنند، به بخش های غیرنظامی توجه بیشتر نشان دهند و در کنفرانس کابل هزینه های بیشتر مالی را به هدف برنامه های توسعه زیر بنا ها در افغانستان تعهد کنند.

آقای آیده از دولت افغانستان هم خواست که برای برگزاری انتخابات شفاف و سالم پارلمانی در ساختار کمیسیون انتخابات تغییراتی را ایجاد کند، مسئولیت های بیشتری را در کار ها به عهده بگیرد و برای اجرای برنامه مذاکره با مخالفان گام های محکم تری را بردارد.

از اظهارات و سخنان آقای آیده در آخرین کنفرانس خبری او ظاهرا چنین بر می آمد که افغانستان هنوز با مشکلات فراوان و پیچیده ای روبرو است که برای حل آنها هنوز راه حل چندان مشخص و معینی و جود ندارد.

مطالب مرتبط