بزرگداشت از هزارمین سالروز تاسیس امپراتوری سلجوقیان در هرات

نمایی از مراسم بزرگداشت از سلجوقیان در هرات
Image caption مراسم بزرگداشت از سالروز تاسیس امپراتوری سلجوقیان در هرات

انجمن فرهنگی ترکمن های افغانستان از هزارمین سالروز تاسیس امپراتوری سلجوقیان در غرب این کشور تجلیل کرد.

شماری از چهره های فرهگی کشور های ترکمنستان، افغانستان و ایران و همچنین مقامات دولتی افغان و کنسولگری ترکمنستان در شهر هرات نیز در آن شرکت داشتند.

شرکت کنندگان در این مراسم، علاوه بر بررسی دوران امپراتوری سلجوقی ها، با ارائه مقالاتی در مورد نحوه حکومت سلاطین این سلسله، یادگارهای معماری باقی مانده از این دوره را ستودند.

سلجوقی ها یا سلاجقه، نام امپراتوری شاهان سلسله آل سلجوق بوده است که در قرن های یازدهم و دوازدهم میلادی بر بخش های بزرگی از آسیای غربی به ویژه کشورهای آسیای میانه، افغانستان، ایران، ترکیه، عراق و برخی از کشورهای حوزه خلیج فارس حکومت داشته اند.

بشیر احمد درویشی، معاون انجمن فرهنگی ترکمن های افغانستان و از برگزار کنندگان این مراسم، هدف از برگزاری این مراسم را یادبود از افتخارات امپراتوری سلجوقیان و تاثیر آن بر منطقه به ویژه کشورهای اسلامی خوانده است.

به گفته برگزار کنندگان این مراسم، یادبود از شاهان ترکمن نخستین گام در راستای معرفی فرهنگ و زبان ترکمنی در منطقه بوده و قرار است در آینده این برنامه با یادبود و نقد مشاهیر ترکمن به ویژه شعرا و نویسندگان آن ادامه یابد.

توزیع و پخش کتابی با عنوان "نگاهی به تاریخ و فرهنگ ترکمن ها" که در آستانه برگزاری این سمینار تالیف شده است و همچنین بازدید از آثار تاریخی شهر هرات از دیگر برنامه های این سمینار است.

'توسعه ادب و هنر'

محمد صالح سلجوقی، عضو پارلمان افغانستان و یکی از سخنرانان این مراسم معتقد است که این امپراتوری تنها از بعد سیاسی و نظامی قابل ارزیابی نیست، بلکه به گفته او این امپراتوری با ایجاد و ارتقای نظامیه ها و مدارس علوم دینی و تجربی و همچنین توسعه ادب و هنر، به ویژه هنر معماری خاص این دوره، از جایگاه ویژه ای برخوردار بوده است.

Image caption کتاب "نگاهی به تاریخ و فرهنگ ترکمن ها" در آستانه برگزاری سمینار تالیف شده است

به عقیده آقای سلجوقی، نشانه های معماری این عصر در طاق ها و گنبدهای مساجد قدیمی اصفهان، گرگان، ری و همدان و همچنین گنبدهای کابوس و نظام الملک که منقش با خط کوفی است نمایان است.

بیشترین آثار معماری به جا مانده از امپراتوری سلجوقیان، در ایران به ویژه در شهر اصفهان که پایتخت این امپراتوری بوده، دیده می شود، اما در افغانستان به ویژه در مناطق غربی این کشور که زمانی تحت سیطره سلجوقیان بوده، بیشتر آثار باقی مانده معماری از دوره های غزنویان، غوریان و تیموریان است.

مشهور ترین معماریهای باقی مانده دوره سلجوقیان در شهر اصفهان، آرامگاه ملکشاه و سلطان سنجر سلجوقی، خواجه نظام الملک و همچنین مساجد جامع اصفهان، کاشان و اردستان است.

مقامات محلی هرات و فرهنگیان شرکت کننده در این مراسم، برگزاری این سمینار را گامی در راستای شناسایی تمدن های گذشته و روشی برای اغنای فرهنگ و هنر امروزی منطقه خواندند.

این نخستین مراسم از این دست است که با شرکت فرهنگیان ترکمن از کشورهای مختلف در شهر هرات برگزار شده است.

اجرای زنده موسیقی سنتی ترکمنی با حضور نوازندگان و آوازخوانان سنتی از سه کشور ترکمنستان، افغانستان و ایران، جالب ترین بخش های این مراسم بود.

با آغاز بحران و جنگ در افغانستان، برگزاری مراسمی از این دست نیز رو به فراموشی رفته بود، اما پس از سقوط حکومت طالبان، فرهنگیان اقوام مختلف در این کشور، تلاش کرده اند تا سنت ها و فرهنگ دیرینه خود را کم کم احیا کنند.

هم اکنون بیشتر ترکمن های افغانستان که خود را بقایای سلسله سلجوقی ها می دانند، در ولایات شمالی و غربی افغانستان سکونت دارند و علاوه بر کشاورزی و دامداری، قالی بافی از اصلی ترین پیشه های آنان است.

پرورش اسب و گوسفند قره قل و کرم ابریشم نیز از دیگر پیشه های رایج آنان است.

کتاب "نگاهی به تاریخ و فرهنگ ترکمن ها" نوشته عبدالمجید توران، جمعیت ترکمن های ساکن در افغانستان را که بیشتر در ولایات شمالی و غربی این کشور سکونت دارند، بیش از دو ملیون نفر تخمین زده است، هر چند این آمار رسمی نیست و از آنجایی که در سی سال گذشته شمارش جمعیت در افغانستان انجام نشده تائید یا رد این تخمین دشوار است.

مطالب مرتبط