بزرگداشت از میراث گذشته کابل با تاکید بر بهبود آینده آن

محمد کریم خلیلی
Image caption آقای خلیلی گفت که از برای زیباسازی کابل به مردم و ساکنان این شهر اطمینان می دهد

دولت افغانستان تصمیم گرفته است به ارزش های کهن تاریخی کابل، پایتخت، توجه بیشتری داشته باشد. این شهر قدمتی بیش از دو هزار ساله دارد که پیش از ظهور اسلام نیز از مراکز مهم آیین بودایی در منطقه محسوب می شده است.

در حال حاضر برخی آثار تاریخی متعلق به دوره بودایی در کابل وجود دارد که یادگارهایی از فرهنگ غنی آن دوره و همچنین استحکام و اهمیت استراتژیک این شهر در آن زمان دانسته می شود.

شاهان آن روزگار برای جلوگیری از رخنه سپاه اسلام به داخل این شهر، دیوارهایی در کمرگاه های کوه موسوم به "شیردروازه" ساختند و مدتی مسلمانان را در پشت این دیوارها نگه داشتند، اما سرانجام کابل به دست لشکر اسلام گشوده شد.

کابل در دوره اسلامی هم اهمیت خود را تا حدودی حفظ کرد و به ویژه در سده های هشتم تا دهم هجری مورد توجه پادشاهان و قدرتمندان آن دوره بود.

ظهیرالدین محمد بابر، بنیانگذار سلسله گورگانیان هند در سده دهم هجری قمری، (سده شانزدهم میلادی) کابل را به پایتخت بهاری خود تبدیل کرد و پس از او فرزندانش نیز برای گسترش دامنه شهر کارهایی صورت دادند.

Image caption بالا حصار کابل مدتها سپاه اسلام را در سده اول هجری از ورود به شهر کابل بازداشت

شهر کابل در سده هجدهم میلادی به پایتخت افغانستان تبدیل شد و از آن زمان تا حال این شهر پایتخت بوده است. هر چند این پایتخت بودن روزهای ناخوش بسیاری برای کابل در پی آورده و در جنگ هایی که بر سر تصرفت آن به وقوع پیوسته بارها بخش هایی از آن ویران هم شده است که یکی از گسترده ترین ویرانی و کشتار ها در آن در سال های جنگ میان گروهی مجاهدین از 1992 به بعد روی داد.

در سال گذشته خورشیدی در ششمین نشست وزیران فرهنگ کشورهای اسلامی در باکو، پایتخت جمهوری آذربایجان کابل به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام در سال ۲۰۲۴ میلادی تعیین شد.

اما در مراسمی در روز پنجشنبه (۲۰ عقرب/آبان جاری)، در افغانستان مبارز راشدی، معاون وزیر اطلاعات و فرهنگ افغانستان اعلام کرد که شهر کابل در سال ۲۰۲۰ میلادی پایتخت فرهنگی جهان اسلام خواهد بود.

منابع نزدیک به سید مخدوم رهین، وزیر اطلاعات و فرهنگ به بی بی سی گفته اند که تصمیم وزیران فرهنگ کشورهای اسلامی تغییر کرده و کابل چهار سال پیشتر از زمانی که قبلا تعیین شده بود، پایتخت فرهنگی جهان اسلام خواهد بود.

حالا دولت افغانستان وعده داده است که برای بهبود وضعیت شهر کابل توجه ویژه ای خواهد کرد.

یکی از برنامه هایی که شهرداری کابل روی دست گرفته این است که شهرداری به کمک پژوهشگران، نقاشان، خوشنویسان و هنرمندان، سعی می کند گذشته های دور و نزدیک این شهر را به یاد ساکنان و مسافران این شهر بیاورد.

شهرداری کابل گفته که تلاش دارد چهره این شهر را تغییر دهد و آن را "پذیرفتنی تر" بسازد- کاری که به نظر می رسد نیازمند هزینه و تلاش بسیار است.

محمد کریم خلیلی، معاون رئیس جمهوری افغانستان هم که یکی از سخنرانان مراسم روز پنجشنبه بود، وعده کرد که دولت افغانستان شهرداری کابل را در "زیباسازی" و "سرسبزی" شهر کابل کمک خواهد کرد.

Image caption شهر غزنی پیش از این به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام در سال 2013 میلادی نامگذاری شده است

آقای خلیلی گفت: "به نمایندگی از هیئت رهبری دولت به مردم و شهریان عزیز کابل اطمینان می دهم که تا تطبیق تمامی برنامه های شهری کابل، در کنار آنها ایستاده و از هر گونه طرحی در جهت بازسازی و نوسازی حمایت خواهیم کرد."

این در حالی است که شهر غزنی (غزنه/غزنین) پیش از این از سوی وزیران فرهنگ کشورهای اسلامی در سال ۲۰۰۷ میلادی به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام در سال ۲۰۱۳ میلادی نامگذاری شده است.

به گفته ناظران، دولت افغانستان برای آماده سازی این شهر به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام تا سه سال دیگر کار قابل توجهی انجام نداده است.

این ناظران می گویند بخش های عمده ای از میراث تاریخی شهر غزنی در حال ویران شدن است و حتی ساختمان های اصلی دوره سلطنت غزنویان در سده های چهارم و پنجم هجری، هم با گذشت هر روز بیشتر و بیشتر در معرض خطر نابودی قرار می گیرند.

دولت افغانستان گفته است که تا حال از ۲۰۰ میلیون دلاری که برای آماده سازی و بازسازی شهر غزنی برآورد شده، تنها ده میلیون دلار آن را به دست دارد، ولی هنوز مشخص نیست که بقیه این پول از چه راهی به دست خواهد آمد.