بازنگری احوال شخصیه مهاجران افغان در پاکستان و احتمال صدور روادید طولانی مدت

حق نشر عکس .

دفتر کمیساریای عالی سازمان امور پناهندگان و مقامات وزارت امور مهاجرین پاکستان، بازنگری احوال شخصیه پناهندگان افغان را (Population profiling verification and response survey) در پاکستان آغاز کرده‌اند.

بر اساس اعلامیه کمیساریای عالی سازمان ملل درامور پناهندگان «یو ان اچ سی آر» و وزارت امور مهاجرین پاکستان موسوم به «سافرون» تا ختم سال جاری میلادی به بازنگری احوال شخصیه پناهندگان افغان در پاکستان ادامه می‌دهند.

خانم دنیا اسلام خان، سخنگوی دفتر «یو این اچ سی آر» در اسلام آباد می‌گوید، هدف از این اقدام "رده بندی سطح زندگی پناهندگان افغان و ارزیابی مشکلات اقتصادی، آموزشی، و بهداشتی پناهندگان افغان در پاکستان است."

دنیا اسلام خان، از تمامی پناهندگان افغان که کارت اقامت در پاکستان را دارند خواست تا از این "فرصت خوب" استفاده کنند و هنگام ارزیابی معلومات درست ارائه دهند.

او افزود که این بررسی تا ختم سال روان میلادی ادامه می‌یابد و نتیجه آن برای حکومت‌های افغانستان، پاکستان و کمیساریای عالی سازمان ملل متحد، نسبت به موضع گیری آنها در قبال آیندهٔ صد‌ها هزار پناهنده افغان در پاکستان، کمک خواهد کرد.

به گفته خانم اسلام خان، در گفتگو با هر پناهنده افغان سوالاتی از زمان مهاجرت به پاکستان گرفته تا درآمد ماهیانه و حتی استفاده از تلفن‌های همراه و استفاده از تلویزیون و اینترنت و استفاده از اسباب و لوزام معمولی روزمره پرسیده می شود.

خانم دنیا گفت، پاکستان تا دسامبر 2012 میزبان دهها هزار پناهنده افغان است و موعد ختم کارت‌های اقامت پناهندگان افغان در پاکستان نیز آن زمان فرا می رسد و احتمال می‌رود حکومت پاکستان برای آن عده از پناهندگان افغان که در پاکستان سرمایه گذاری کرده‌اند و یا آن عده از پناهندگان افغان که مهارت‌هایی دارند روادید طولانی صادر کند.

به گفته خانم دنیا اسلام خان، بررسی‌ها نشان داده است که پناهندگان افغان در پاکستان خود کفا هستند و در اقتصاد پاکستان تاثیر گذار بوده اند.

در همین حال برخی از کار‌شناسان امور اجتماعی به این باورند که در صورت احتمال صدور روادید طولانی مدت از سوی پاکستان، این احتمال وجود دارد که شماری زیادی از افغان‌های بازگشته به افغانستان دوباره وارد پاکستان شوند.

پناهندگان چه می‌گویند

در پاکستان صد‌ها تاجر، قالی باف و سرمایه گذار افغان زندگی می‌کنند.

بسیاری از پناهندگان افغان دلیل عدم بازگشت به کشورشان را نداشتن سرپناه و شغل عنوان می‌کنند.

در همین رابطه برخی از کار‌شناسان امور اجتماعی افغان می‌گویند، به دلیل ایجاد سهولت‌هایی از طرف حکومت پاکستان در فرستادن قالی افغانی با هزینه مالیات گمرکی کم به ممالک اروپایی، تاجران و پیشه وران قالی باف پناهنده حاضر به بازگشت نیستند.

حق نشر عکس .

همچنین یک کار‌شناسان سیاسی که نخواست نامش ذکر شود گفت، بنابر فرمان رییس جمهوری افغانستان، هر خانواده بازگشت کننده که سرپناهی ندارد و مشمول موارد مندرج در قوانین مربوطه می شود مستحق یک قطعه زمین در ولایات مربوطه‌ است. ولی به گفته این کارشناس سیاسی، در افغانستان مافیای زمین وجود دارد که این کار را در عمل با مشکلاتی روبرو می سازد.

در همین رابطه بسیاری از خانواده‌های پناهندگان در پاکستان دلیل می‌آورند که حتی با وجود داشتن اسناد برای دریافت زمین باید ماها و حتی سالها بین دفاتر مختلف رفت و آمد کنند و در مواردی حتی مجبور به پرداخت رشوه می شوند.

اگر چه این تحلیلگر سیاسی معتقد است اگر هر خانواده بازگشت کننده بر اساس قوانین مطمئن از تحصیل زمین باشد، شاید هزاران پناهنده ترغیب به بازگشت شوند.

توافقات سه جانبه

بر اساس تواقفنامه سه جانبه میان افغانستان، پاکستان و کمیساریای عالی ملل متحد در امور پناهندگان که در سال ۲۰۰۷ به امضا رسید، آخرین مهلت بازگشت پناهندگان به کشورشان در (دسامبر ۲۰۰۹) پایان یافت اما بر اساس اعلامیه‌ای که در سوم ژانویه ۲۰۱۰ سال گذشته از سوی کمیساریای سازمان امور پناهندگان انتشار یافت، پاکستان تا سه سال آینده پذیرای مهاجران شد.

بر اساس ‌همان اعلامیه آن عده از پناهندگان که در سال ۲۰۰۷ از سوی دفتر موسوم به «نادرا» و به کمک مالی کمیساریای عالی امور پناهندگان ثبت نام گردیده بودند، می‌توانند تا آخر سال ۲۰۱۲ میلادی در پاکستان اقامت نموده و باز گشت داوطلبانه نمایند.

بر اساس اعلام کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در اسلام آباد، در حال حاضر تعداد پناهندگانی که اوراق اقامت دارند و از جانب کمیساریای سازمان ملل متحد ثبت نام گردیده‌اند، بیشتر از یک میلیون پانصد هزار پناهنده افغان است.

مطالب مرتبط