مشکلات بهداشتی زنان در مناطق مرکزی افغانستان

زنان در دایکندی حق نشر عکس BBCPersian.com
Image caption ساکنان دایکندی گفته اند که در این ولایت حتی یک دکتر زن نیست.

ساکنان ولایتهای دیکندی و بامیان در مرکز افغانستان از نبود پزشکان زن در درمانگاههای این مناطق به شدت انتقاد کرده اند.

شماری از ساکنان ولایت دایکندی گفته اند که در این ولایت، که بیش از پانصد هزار جمعیت دارد، حتی یک پزشک زن و متخصص بیماری های زنان هم فعالیت ندارد.

مقامهای محلی در دایکندی گفته اند که هنوز آمار دقیقی از مرگ و میر مادران در این ولایت در دست نیست، اما به دلیل کوهستانی بودن و دشواری ارتباطات و کم بودن مراکز درمانی و به ویژه نبودن متخصص بیماری های زنان، سالیانه دهها مادر هنگام زایمان و عوارض ناشی از بارداری و زایمان جان خود را از دست می‌دهند.

'دکتران غیرحرفه‌ای'

به گفته شماری از ساکنان ولایت دایکندی، دکتران مردی که در این ولایت کار می‌کنند هم پاسخ‌گوی مشکلات آنها نیستند زیرا هم تعداد آنان کم است و هم شماری از آنان تحصیلات پزشکی و مجوز قانونی برای کار ندارند.

در دایکندی ۲۵ دکتر مرد فعالیت دارند که به صورت قانونی و حرفه‌ای کار می‌کنند، اما بیشتر آنها در شهر نیلی، مرکز دایکندی فعالیت دارند.

شماری از ساکنان دایکندی گفته‌اند که غیر از این دکتران، کسانی هم هستند که در حال حاضر در این ولایت با دارو و درمان سرو کار دارند، اما تنها سواد عادی خواندن و نوشتن دارند و در کار خود هیچ آموزش حرفه‌ای ندیده‌اند.

Image caption بدی و دشوارگذاری راهها و دوری درمانگاهها، بر مشکلات زنان روستایی دایکندی افزوده است.

یکی از ساکنان ولایت دایکندی به بی‌بی‌سی گفت: "در منطقه ما اکثر دکتران، غیرقانونی کار می‌کنند. آنها خود را دکتر معرفی می‌کنند و دارو می‌فروشند. من یک مریض دارم. از اول بیماری قلبی داشت، اما او را داروی معده داده. فعلاً در شفاخانه (بیمارستان) ولایتی بستری است. دکتران همه جواب منفی داده‌اند و خدا می‌داند که زنده می‌ماند یا نه."

او افزود: "این دکتران غیرقانونی با سرنوشت مردم بازی می‌کنند. کسی نیست که از آنها پرسان کند که چرا بدون مدرک و تخصص به مردم دارو می‌دهند. ما چه کار کنیم با این دکتران؟"

زنی در منطقه "شهرستان" در ولایت دایکندی که با خر مسافت خانه خود تا درمانگاه را طی کرده، به بی بی سی گفت: "راه من دور است، خودم بیماری قلبی دارم و دو عروسم را آورده‌ام تا دکتر معاینه کند که چرا کودک به دنیا نمی‌آورند."

او افزود: "در منطقه ما دکتر نیست. چند بار به کابل و بامیان رفتم و بسیار پول زیاد مصرف شد. دیگر پولی برای رفتن به آنجا ندارم. امروز صبح زود بر مرکب سوار شدم و هفت ساعت راه آمدیم تا به کلینیک برسیم. معلوم نیست که شب دوباره به خانه می‌رسیم یا در مسیر راه می‌مانیم. اگر رسیده نتوانیم مجبوریم در مسجد بخوابیم."

کمبود قابله در بامیان

در بیشتر ولسوالیهای (شهرستانهای) ولایت بامیان نیز پزشکان زنان کم هستند و شمار آنها در حدی نیست که بتوانند به همه مشکلات زنان در این ولایت رسیدگی کنند.

ساکنان مناطق یکاولنگ، پنجاب و ورس در بامیان گفته‌اند که مردم به دلیل نبودن پزشکان متخصص و درمانگاه محبور می‌شوند که بیماران را برای درمان به مطب‌های غیرقانونی که در آنها افراد غیرحرفه‌ای فعالیت دارند، ببرند.

شماری از ساکنان این مناطق به بی بی سی گفته اند که شماری از این افراد هنگام فروش داروها، به تاریخ انقضای آنها توجه نمی‌کنند و آنها صلاحیت کافی برای تجویز درست دارو هم ندارند.

حق نشر عکس BBCPersian.com
Image caption بیشتر دکترانی که در دایکندی کار می کنند، در نیلی، مرکز دایکندی هستند.

صفورا ایلخانی نماینده بامیان در مجلس نمایندگان افغانستان گفت که کمبود قابله (ماما) و پرستارهای زن در درمانگاهها از مشکلات اصلی در بخش بهداشتی در بامیان است.

خانم ایلخانی در مراسم فارغ‌التحصیلی شماری از قابله‌ها در بامیان گفت: "این هشت قابله که در مکتب آموزش قابلگی آموزش دیده اند، به کجای بامیان رسیدگی می‌توانند؟ متاسفانه راههای مواصلاتی بامیان هم خراب است، حتی راه مرکب نیست، پس چگونه می‌توان یک زن مریض و حامله را از یک منطقه به منطقه دیگر برای درمان انتقال داد؟"

بسیاری از ساکنان بامیان گفته اند که در حال حاضر به دلیل خوب بودن وضعیت امنیتی در این ولایت، زمینه آموزش و استخدام پزشکان متخصص در بیمارستانها و درمانگاه‌های بامیان وجود دارد و دولت باید به این مورد توجه کافی نشان دهد.

صدیقه، قابله‌ای که در درمانگاههای بامیان کار کرده، به بی‌بی‌سی گفت: "آموزش قابله‌ها از راههای مناسب برای کاهش آمار مرگ و میر مادران در مناطق دور دست است. شماری از قابله ها توانسته اند در بخش تنظیم خانواده و کاهش مرگ و میر مادران در برخی از مناطق به مردم بامیان کمک کنند."

کارگر نوراوغلی سخنگوی وزارت صحت افغانستان به بی‌بی‌سی گفت که به تازگی ۲۰ تن در بامیان و ۲۴ نفر دیگر در کابل شامل دوره‌های آموزش قابلگی شده‌اند که پس از پایان یافتن این دوره‌ها در مراکز درمانی بامیان و دایکندی استخدام خواهند شد.

افغانستان یکی از بالاترین آمارها در خصوص مرگ و میر مادران در جهان را دارد. بر اساس آماری که وزارت صحت (بهداشت) افغانستان ارائه کرده است، در این کشور در هر نیم ساعت یک مادر هنگام زایمان یا بیماری‌های ناشی از بارداری می‌میرد.

مقامهای این وزارت گفته‌اند که کاهش مرگ و میر مادران در صدر برنامه‌های این وزارت قرار دارد.

مطالب مرتبط