روزنامه های کابل: چهارشنبه، ۳۰ سنبله

حق نشر عکس Getty
Image caption هواداران آقای ربانی در نزدیک خانه او در محله وزیر اکبر خان کابل تجمع کرده اند

ترور برهان الدین ربانی، رئیس شورای عالی صلح و رئیس جمهوری پیشین افغانستان در روزنامه های چاپ امروز کابل بازتاب گسترده ای یافته است.

آقای ربانی شامگاه روز سه شنبه، ۲۹ سنبله/شهریور در اثر انفجار مواد منفجره ای که یک بمبگذار در عمامه خود پنهان کرده بود، در خانه خود در کابل کشته شد. در این حادثه علاوه بر آقای ربانی پنج نفر دیگر هم کشته و چند تن و از جمله معصوم استانکزی، دبیر شورای صلح زخمی شدند.

بمبگذار دومی در این حادثه زخمی و سپس بازداشت شده است.

ماندگار سرمقاله شماره امروز خود را بر روی زمینه سیاه چاپ کرده و در آن نوشته که با ترور برهان الدین ربانی دیگر تلاشها برای گفتگو با طالبان برای همیشه به پایان رسیده و فضای سیاسی کشور هم بدون شک آسیب خواهد دید.

به نظر این روزنامه، این حادثه نشان داد که "با طالبان و پاکستان نمی شود از در صلح و تفاهم به جایی رسید". ماندگار افزوده که در ترور او "دستهای بزرگی" در کار بوده و از جمله "دستهایی از درون هم در این قضیه نمایان بوده است". نویسنده اما توضیح بیشتری در این موردارائه نکرده است.

ماندگار در صفحه نخست خود عکس بزرگی از آقای ربانی را چاپ کرده و همچنین نوشته که بمبگذاران انتحاری به همراه معصوم استانکزی به خانه آقای ربانی آمده بودند. ماندگار از قول "یک منبع آگاه" نوشته که آقای استانکزی به آقای ربانی گفته بوده که آنها "از فرماندهان ارشد طالبان" هستند.

هشت صبح در سرمقاله خود با عنوان "آیا هنوز هم به صلح امیدی هست؟"، نوشته حالا که طالبان هسته اصلی برنامه صلح را و آن هم در آستانه روز جهانی صلح هدف قرار داده اند، مشخص نیست که حامد کرزی پس از این هم طالبان را برادر خواهد خواند و امیدی به ادامه تلاشهای صلح خواهد داشت یا نه.

به نوشته این روزنامه، حملات اخیر به کابل "پیام روشنی" داشته و نویسنده ابراز امیدواری کرده که دولت این پیام ها را جدی بگیرد و بجای مدارا با طالبان، سرنوشت حکومت را در جبهه جنگ با شورشیان مسلح تعیین کند، در غیرآن افغانستان هر روز شاهد انفجار و حملات انتحاری خواهد بود.

هشت صبح همچنین این حادثه را برای "اتحاد شمال و متحدان منطقه ای آن" حامل پیام تلخ و دردناکی دانسته و افزوده که پیش از این طالبان و حزب اسلامی به دلیل مشارکت آقای ربانی رئیس شورای صلح در جنگ علیه این دو گروه، از پذیرفتن برنامه صلح آقای کرزی خودداری کردند.

سرنوشت نوشته که هر چند هنوز کسی مسئولیت ترور آقای ربانی را به دوش نگرفته، اما گفته می شود فردی به عنوان یک مقام مهم گروه طالبان در هنگام گفتگو با او این کار را انجام داده است. نویسنده افزوده که طالبان مسئول این ترور دانسته می شود.

این روزنامه، روزنامه همچنین نوشته که برهان الدین ربانی سالها با گروه طالبان جنگیده بود و یکی از مخالفان سرسخت آنها دانسته می شد، اما اخیرا موضع خود را تغییر داده بود و به همین دلیل فعالیتهای او از چالشهای مهم در برابر طالبان شمرده نمی شد و او خود هم از اهداف عمده این گروه نبود.

اگر چه چند روز پیش آقای ربانی از طالبان به دلیل استفاده طالبان از "کودکان" در حملات انتحاری به شدت انتقاد کرد و این گروه را "فاجعه آفرین" خواند. او فعالیتهای طالبان را باعث بدنامی اهالی مدارس دانست و گفت که آنها ابزار دست بیگانگان هستند.

سرنوشت در ادامه سرمقاله خود افزوده همانگونه که حامد کرزی، رئیس جمهوری افغانستان گفته است، ترور آقای ربانی در پی قتل چند مقام دیگر دولت افغانستان و از سوی دشمنان صلح در این کشور و برای رسیدن به "اهداف شومی" انجام شده است.

روزنامه دولتی انیس مطلب اصلی صفحه نخست خود گزارش داده که آقای کرزی سفر خود به نیویورک را ناتمام می گذارد و به افغانستان باز می گردد. این روزنامه به نقل از او نوشته که دشمنان افغانستان تلاش دارند که کوشش های ملی برای تامین صلح را ناکام سازند.

رئیس جمهوری افغانستان برای شرکت در اجلاس مجمع عمومی سازمان ملل به نیویورک رفته و با باراک اوباما، رئیس جمهوری آمریکا هم در آستانه بازگشت خود به افغانستان دیدار کرده است.

این روزنامه مانند دیگر روزنامه های دولتی، پیامهای مقامهای ارشد دولتی و از جمله، مارشال محمد قسیم فهیم، معاون اول و محمد کریم خلیلی معاون دوم رئیس جمهوری در ارتباط با ترور برهان الدین ربانی را در صفحه نخست خود چاپ کرده است.

مارشال فهیم در پیام خود آقای ربانی را "رهبر نهضت اسلامی افغانستان" خوانده و گفته که "دشمنان کوردل و جبون با حمله وحشیانه" او را در خانه اش به قتل رساندند. معاون اول رئیس جمهوری ترور آقای ربانی را "حادثه بسیار بزرگ و دردآور" خوانده است.

ویسا آقای ربانی را "علمدار وحدت ملی و صلح" خوانده و نوشته که او در راه صلح در افغانستان جان خود را از دست داد. روزنامه افزوده که مرگ برهان الدین ربانی، دولت و ملت را به ماتم بزرگی نشاند و همزمان با چالش بزرگی مواجه کرده است.

سرمقاله نویس ویسا افزوده که این حادثه حامل هشداری بود که اگر مردم بیدار نشوند و برای بیرون رفت از بحران موجود با هم متحد نشوند، شخصیت های برجسته کشور یکی پی دیگری مانند آقای ربانی کشته خواهند شد. به نظر نویسنده، این حادثه "توطئه دشمنان صلح و کشور را آشکار کرد".

آرمان ملی در مطلب مشابهی هشدار داده است که "اگر حکومت، سیاستهای خود را تغییر ندهد، تروریستها نظام کشور را سقوط خواهند داد". به نظر این روزنامه، طالبان با این کار پیام فرستادند که آنها به جز جنگ به هیچ چیز دیگری نمی اندیشند و باور هم ندارند.

سرمقاله نویس آرمان ملی افزوده که با ترور رئیس شورای عالی صلح، دیگر این شورا و دعوت از طالبان به مصالحه "مفهومی ندارد" و با قتل او این چیرها به پایان خود رسیده است. نویسنده تاکید کرده که حالا حکومت هم باید به این نتیجه رسیده باشد که شورشیان حاضر به مذاکره نیستند.

این روزنامه در ادامه با لحن تندی افزوده که "تضرع حکومت در برابر ترورستان، مدارای بیش از حد و آزادی جنایتکاران از زندانها و حاتم بخشی های رئیس جمهوری به آنها، " دامنه بحران را گسترش داد و حالا کار به جایی رسیده که تروریستها در روز روشن وارد شهر می شوند و دست به قتل مردم می زنند.

روزنامه افغانستان نوشته که ترور برهان الدین ربانی در پی حملات تروریستی و قتل چند مقام ارشد دولتی در گذشته و به صورت زنجیره ای انجام شده و حالا این گمانه تقویت شده که ترور رهبران و فرماندهان موثر و بانفوذ جهادی در فهرست ترور طالبان است.

به نظر سرمقاله نویس افغانستان، حملات تروریستی اخیر به شهر کابل به وضوح نشان می دهد که "این حملات تنها کار طالبان نیست، بلکه همدستی گروهها و محافل خاص و حرفه ای، امنیتی و تروریستی هستند که می توانند چنین حملات را امکان پذیر سازند".

به نظر نویسنده، ترور آقای ربانی شوک بزرگی برای رهبران جهادی و اتحاد شمال، که با آغاز روند جدید در کشور از سال ۲۰۰۱ سلاحهای خود به زمین گذاشتند، به دنبال دارد. به نظر روزنامه، این گونه ترورها باور آنها به ایجاد حکومت دموکراتیک و همزیستی مسالمت آمیز اقوام افغانستان را تضعیف می کند.

مطالب مرتبط