فرهنگیان برگشته از ایران؛ در برزخ خویشی و بیگانگی

اخیرا کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان اعلام کرد که سیاست هایش در یک دهه اخیر در افغانستان کاملا اشتباه آمیز بوده است. آن مرجع می گفت 25 درصد جمعیت فعلی افغانستان را بازگشتگان از ایران و پاکستان تشکیل داده اند اما برنامه ای برای اشتغال آنها سنجیده نشده بود.

عده ای از کسانی که با بی بی سی در تماس بوده اند می گفتند یافتن کار برای تحصیل کردگانی که به ویژه از ایران باز می گردند امر دشواری بوده است و آنها بخاطر لهجه و شاید عادت هایی که در عالم مهاجرت فرا گرفته اند مورد بی مهری هایی قرار می گیرند.

داکتر عبدالصمد حامی معین وزارت امور مهاجران می گوید آنها در حال بازنگری سیاست های خود اند و می خواهند با حضور جمعی از کارشناسان امور مهاجرت، جنبه های فرهنگی استقرار مجدد بازگشت کنندگان را مدنظر قرار بدهند.

مهاجرت افغان ها به ایران و پاکستان به حدی طول کشیده که نسل هایی در مهاجرت به دنیا آمده اند و با زبان و فرهنگ کشور میزبان عجین شده اند. ابوطالب مظفری شاعر افغان مقیم مشهد می گوید نسل دوم بالیده در مهاجرت که بعد از وضعیت جدید در ده سال اخیر به کشور بازگشتند، وفق دادن خود با جامعه را بسیار دشوار یافتند و چون نتوانستند با فرهنگ سرزمین آبایی خو بگیرند تن به مهاجرت دیگری دادند.

به قول او نویسندگان و شاعران این نسل حالا با هویت خود وداع گفته اند و به جهان وطنی می اندیشند.

برای با خبر شدن از حکایت حال آنهایی که از مهاجرت باز گشته اند و هم اکنون در کابل بسر می برند و نیز برای نظر افگندن به پیامدهای اجتماعی این ماجرا، بحثی داشتیم با حضور سیدضیا قاسمی شاعر و محمد مروج زاده فیلمساز در کابل و نیز یاسین رسولی که دارای تحصیلاتی در جامعه شناسی است و مقیم لندن است.

پایتخت های فرهنگی جهان اسلام

ولایت غزنی افغانستان پایتخت فرهنگی جهان اسلام در سال آینده میلادی نامیده شده است و قرار است در سال 2024 میلادی کابل به چنین عنوانی برسد.

پایتخت فرهنگی جهان اسلام را سازمان آموزشی علمی و فرهنگی کشورهای اسلامی که در سال 1979 ایجاد شده و 57 کشور را در عضویت خود دارد برمی گزیند و نظر کشوری که پایتخت فرهنگی در آن واقع شده نیز در این میان از شرط های اصلی شمرده می شود.

Image caption شاعران این نسل حالا با هویت خود وداع گفته اند و به جهان وطنی می اندیشند

همه ساله سه شهر که در آنها در گذشته سعی و تلاش در جهت گسترش فرهنگ اسلامی انجام شده باشد، به صورت سمبولیک و برای یک سال پایتخت فرهنگی جهان اسلام عنوان می یابند برای سال 2013 میلادی در کنار غزنی، طرابلس لبنان و شهر کانو در نایجریا نیز پایتخت فرهنگی جهان اسلام خواهند بود.

دیگر چه شهرهایی در گذشته چنین عنوانی یافته اند، این سوال را از افسر رهبین شاعر افغان و مسئول امور فرهنگی کمیسیون احیا و بازسازی غزنی پرسیدیم.

کشتگان جاده تاریک

اخیرا داکتر بشیر سخاورز گزیده ای از اشعار فیض احمد فیض شاعر پاکستانی را از اردو به فارسی دری ترجمه کرده است.

این کتاب از سوی انتشارات عرفان در ایران و افغانستان پخش شده و عنوان آن کشتگان جاده تاریک است.

فیض احمد فیض متولد 1911 میلادی در سیالکوت واقع در پاکستان کنونی است او شاعر سوسیالیست و در عین حال معتقد به اسلام بوده است.

او دیدگاه های ویژه ای در مورد هند و پاکستان داشته و این دو کشور را از همدیگرجدا نمی دانسته است.

فیض احمد فیض به زبان های انگلیسی و اردو شعر می نوشته و آقای سخاورز شعرهای او به زبان اردو را ترجمه کرده است.

در گفتگویی که با بشیر سخاورز داشتم از او پرسیدم چه چیزی او را علاقمند به ترجمه آثار فیض کرد.

مطالب مرتبط