کنفرانس قلب آسیا؛ افغانستان و همسایگانش

کابل روز پنج شنبه ۲۵جوزا/خرداد میزبان نشست موسوم به 'کنفرانس کشورهای قلب آسیا' بود که وزرای خارجه ۱۵ کشورمنطقه در آن شرکت داشتند.

حامد کرزی، رئیس جمهوری افغانستان از شرکت کنندگان این نشست خواست تا برای کمک به تامین صلح پایدار در منطقه، از افغانستان حمایت کنند.

در این نشست، پاکستان، ایران، چین، تاجیکستان، ازبکستان، ترکمنستان به عنوان همسایه های افغانستان و هشت کشور منطقه شرکت داشتند. نقش کشورهای همسایه ای افغانستان در تحولات این کشور موضوع بحث‌های متعدد در سالهای اخیر بوده است.

با نزدیک شدن زمان خروج نیروهای خارجی از افغانستان این بحث داغ تر شده است.

سایت فارسی بی‌بی‌سی به این بهانه روابط افغانستان و کشورهای همسایه اش را مرور کرده است و این صفحه در چند روز آینده همچنان به‌روز می شود.

روابط افغانستان و ایران زیر سایه آمریکا

بسیاری از نهاد های پژوهشی مسائل بین المللی در غرب به این باور اند که ایران در حال حاضر در تعیین سیاست خود در افغانستان در یک دو راهی قرار دارد و منافع خود را از منشور دشمنی با آمریکا می نگرد. از این رو جمهوری اسلامی از یک سو متهم است به فراهم کردن کمک های سنجیده شده به شورشیان طالب که علیه نیروهای آمریکایی و ائتلاف بین المللی می جنگند و از سوی دیگر خود را متعهد به روابط نزدیک و سازنده با دولت افغانستان نشان می دهد. مقامات ارشد افغانستان می گویند با ایران هیچگونه مشکلی ندارند. رئیس جمهوری افغانستان همواره از دوستی و همسایگی نیک دو کشور سخن می گوید.

ادامه مطلب را اینجا بخوانید

پاکستان و افغانستان؛ آینده نا معلوم

گریت پرایس پژوهشگر در مرکز پژوهشی سلطنتی چهتم هاوس، در این مقاله نگاهی دارد به آینده روابط پاکستان و افغانستان. آقای پرایس به این باور است که سیاست های پاکستان در حال دگرگونی است. به گفته او همسایگان افغانستان خواهان ثبات در این کشور اند. حتی چین یکی از نزدیکترین متحدان منطقه ای پاکستان سرمایه گذاری های هنگفتی در افغانستان انجام داده و برای تامین امنیت این سرمایه گذاریها نیازمند ثبات در افغانستان است. به باور آقای پرایس با توجه به امکانات اقتصادی میان پاکستان و افغانستان، انتخاب آینده بهتر بین این دو کشور در دست پاکستان است.

ادامه مطلب را اینجا بخوانید

نگاهی به گذشته روابط افغانستان و پاکستان

پاکستان از بدو ایجاد در سال ۱۹۴۷ که از بدنه هند جدا شد، رابطه پر فراز و فرود با افغانستان داشته است. بعد از ایجاد پاکستان، محمد ظاهر آخرین پادشاه این کشور علاقه ای زیادی به حمایت از 'داعیه پشتونستان' نداشت. نخستین بار در زمان محمد داوود، صدراعظم محمد ظاهر شاه بود که روابط افغانستان و پاکستان تا مرز لشکر کشی و آمادگی برای جنگ پیش رفت. اما در جریان هجوم ارتش سرخ به افغانستان و جهاد در این کشور، روابط دو کشور متحول شد و پاکستان به میلیون‌ها مهاجر افغان در این کشور پناه داد. داستان روابط افغانستان و پاکستان پس از سقوط دولت نجیب الله در افغانستان به گونه ای دیگری متحول شد.

ادامه مطلب را اینجا بخوانید

افغانستان و ازبکستان همسایگی در سایه ترس و تردید

Image caption تاشکند پایتخت ازبکستان

ازبکستان همسایه شمالی افغانستان با داشتن نزدیک به ۳۰ میلیون جمعیت پرجمعیت ترین کشور و همچنین مقتدر ترین قدرت نظامی در آسیای میانه به شمار می رود. در زمان تسلط اتحاد شوروی بر افغانستان، دو کشور دارای رابطه بسیار نزدیک بودند. در جریان جنگ‌های داخلی در افغانستان عده ای ازبکستان را متهم می کردند که از ژنرال عبدالرشید دوستم رهبر ازبک تبار یکی از جناح های درگیر در این جنگ حمایت می کند. در زمان حاکمیت طالبان روابط دیپلماتیک میان افغانستان و ازبکستان وجود نداشت. در حالیکه رابطه کنونی میان دو کشور خوب است اما آینده این رابطه به تحولات افغانستان پس از سال ۲۰۱۴ و خروج نیروهای خارجی از این کشور وابسته است.

ادامه مطلب را اینجا بخوانید

افغانستان و ترکمنستان؛ همسایگی بی‌درد سر

حق نشر عکس bb
Image caption عشق آباد پایتخت ترکمنستان

ترکمنستان در منازعات داخلی افغانستان در مقایسه با دیگر همسایه های این کشور کمترین نقش را داشته است. ترکمنستان با آنکه حکومت طالبان را به رسمیت نمی شناخت اما با رژیم طالبان رابطه دیپلماتیک و تجاری داشت و هردو طرف سعی داشتند پروژه خط انتقال گاز ترکمنستان به پاکستان از مسیر افغانستان را به کمک شرکت های آمریکایی عملی کنند. پس از حادثه یازدهم سپتامبر و فروپاشی رژیم طالبان، روابط دو کشور همسایه وارد مرحله جدیدی شد. اما در نهایت هنوز هم روابط دو کشور در گرو پروژه خط انتقال گاز از ترکمنستان به جنوب آسیا است.

ادامه مطلب را اینجا بخوانید

افغانستان و تاجیکستان؛ دو همسایه با تجارب مشابه

حق نشر عکس karzai rahmon

تاجیکستان کوچک ترین و فقیر ترین همسایه افغانستان به شمار می رود اما پیوندهای فرهنگی، زبانی و تاریخی نزدیک روابط میان دو کشور را همیشه محکم نگهداشته است. در کنار فرهنگ و زبان مشترک، در یک دهه اخیر انرژی، ترانزیت و تجارت نیز به عناصر مهم رابطه میان تاجیکستان و افغانستان بدل شده است. حجم تجارت میان دو کشور در ده سال گذشته ۲۰ برابر افزایش یافته و به حدود ۱۳۰ میلیون دلار آمریکا رسیده است. این کشور همچنین یکی از مهمترین صادرکنندگان برق به افغانستان است. اما تاجیکستان به شدت نگران اوضاع امنیتی افغانستان و نفوذ بنیادگرایان اسلامگرا به خاک خود است.

ادامه مطلب را اینجا بخوانید