فرزندان فرماندهان جنگ افغانستان به چه می اندیشند

به روز شده:  17:16 گرينويچ - دوشنبه 15 اکتبر 2012 - 24 مهر 1391

فرزندان فرماندهان جنگ افغانستان

بخشی از تاریخ افغانستان با نام جهاد رقم خورده است. اتحاد از گروهای مختلف که علیه ارتش شوروی سابق جنگیدند. هنوز خیلی از مجاهدین افغانستان در مناصب بلند دولتی کار می کنند. اما فرزندان این ها که خود را فرزندان جنگ می نامند چه راهی پیش گرفته اند؟

تماشا کنیدmp4

برای پخش این فایل، نرم افزار "جاوا اسکریپت" باید فعال شود و تازه ترین نسخه "فلش" نیز نصب شده باشد

پخش ویدیو با ویندوز میدیا پلیر

در یک روز پاییزی برای دیدار با جمعی از جوانان افغانستان وارد خانه‌ای در یک ساختمان دو طبقه مجلل در شمال غرب لندن می شوم.

اینجا خانه سید یعقوب عماد، پسر سید نورالله عماد، معاون حزب جمعیت اسلامی افغانستان، است که مدتی است برای ادامه تحصیل در مقطع فوق لیسانس رشته علوم سیاسی در دانشگاه لندن به این شهر آمده است.

بحث و گفتگو بین این جوانان داغ است و محور بحث هایشان افغانستان است ولی شاید محور این گفتگوها کمی متفاوت از بحث های پدران شان است که در افغانستان جریان دارد.

این ها همه، فرزندان فرماندهان مطرح و شناخته شده در افغانستان هستند که حالا با تجارب و نگاه دیگر به کشور خود می نگرند. آنها هر از گاهی با هم دیدار و تبادل نظر می کنند.

وجه مشترک مهمانان امروز سید یعقوب این است که پدران همه آنها از چهره های تاثیر گذار در افغانستان بوده اند. آنها می گویند زاده جنگ اند ولی بخت این را داشته اند که در خارج از افغانستان، در معتبرترین دانشگاه های جهان تحصیل کنند. شاید همین تجارب، یکی از ویژگی های مهم آنها و تفاوت این نسل با پدرهای شان باشد.

سید یعقوب می گوید: "ما نمایندگی از نسلی می کنیم که پدرهای ما علیه روس ها جنگیدند. راهی را که پدرهای ما رفتند، متاسفانه فرصت کافی نداشتند که فکرهای بعدی شان را در کشور پیاده کنند. تاکید پدرهای ما برای ما این بوده که بروید در خارج تحصیل کنید تا افغانستان را بازسازی کنید و خود را با تکنالوجی امروز بلد بسازید."

حلقه ای از وحدت ملی؟

حالا که این فرزندان گوش به حرف پدر کرده و در خارج از کشور مشغول آموزش علوم جدید هستند در غربت دور هم جمع شده و برای خود خانواده‌ای ساخته اند.

خانواده‌ای که شامل فرزندان مجاهدین و فرماندهان اسبق افغانستان از قومیت های مختلف می شود. اینها از هر کجای جهان و با هر وسیله ممکن، شبکه‌ای ایجاد کرده اند تا با استفاده از امکانات مدرن امروزی با یکدیگر در ارتباط باشند.

سید یعقوب می گوید: "این شبکه ما شامل جوانان تحصیل کرده است و تمام اقوام افغانستان را در بر می گیرد. از پسر ژنرال دوستم گرفته تا پسر معاون وزیر دفاع اسبق. کسانی را هم که تا با آنها هنوز در تماس نبوده ایم، مثل پسر محقق، به زودی دعوت می کنیم. ما جوانانی که نعمت تحصیل کردن را در دانشگاه های معتبر داشته‌ایم می خواهیم تا افغانستان را از بحران بکشیم و به طرف پیشرفت دعوت کنیم. ما وقتی پیشرفت می کنیم که همه با هم باشیم."

دامنه روابط این جوانان فقط به لندن محدود نشده و تلاش شان برای برقراری تماس با پسران رهبران پیشین و برحال افغانستان، در هر کجای دنیا جریان دارد. باتور دوستم، پسر فرمانده معروف ازبیک ژنرال عبدالرشید دوستم است که با چند برادر و خواهرش در ترکیه تحصیل می کنند. او حقوق بین الدول می خواند و بنیاد خیریه‌ای هم به اسم پدرش تاسیس کرده است.

باتور، با سید یعقوب عماد و بقیه جوانان این گروه از طریق اسکایپ در ارتباط است و در بیشتر موارد با آنها همفکر و هم اندیشه و مثل بقیه در آرزوی داشتن افغانستان دور از جنگ و خشونت.

زید چکری، یکی دیگر از دوستان این گروه پسر وزیر پیشین حج و اوقاف افغانستان هم در لندن مهندسی ساختمان می خواند. او هم به این نظر است که فعلا زمان جنگ تمام شده و آنها می خواهند پیام آور صلح و مدنیت باشند و امیدوار است تا بعد از ختم تحصیلاتش به افغانستان برگردد و تجارب و آموخته هایش را در اختیار جوانان کشورش قرار بدهد.

او می گوید: "از نسل پدرهای ما توقع می رفت که در کوه ها جهاد کنند، ولی تقاضا از ما این است که باید در بازسازی سهم بگیریم، درس بخوانیم و اقتصاد خود را قوی کنیم."

به نظر می رسد این آرزوهای ایده آل فعلا فقط در قالب آرزو باقی مانده و ممکن است سالها همینطور آرزو بماند؛ زیرا هیچ یک از این جوانان عملا نه مسئولیت دولتی و اجرایی دارند و نه قدرت اجتماعی.

در مورد تعداد فرزندان مجاهدین و فرماندهان پیشین افغان که برای تحصیل به اروپا، آمریکا آمده اند، آماری وجود ندارد ولی در همین دور و پیش‌ها می توان حد اقل ده ها نفر از آنها را یافت.

'می خواهیم متکی به خود باشیم'

مثلا، پسر و دختر برهان الدین ربانی، رئیس جمهور حکومت مجاهدین و رئیس پیشن شورای عالی صلح، تحصیلاتشان را در لندن در مقطع فوق لیسانس تمام کرده. احمد مسعود پسراحمد شاه مسعود در کالج سلطنتی بریتانیا مشغول درس خواندن است. ادیب فهیم، پسر مارشال قسیم فهیم، معاون رئیس جمهوری هم از دانشگاه نیویورک، سند ماستری گرفت و فهرست همینطور بالا و بالا می رود.

سوالی که فعلا مطرح است که آیا آنها بعد از بازگشت به افغانستان، پا جای پای پدران خود خواهند گذاشت؟

سید یعقوب می گوید: "ما برخلاف حکومت‌های شاهی که پدر رهبر بود، پسر هم باید جانشین اش شود یا پدر رئیس جمهور بود، پسر و دخترش هم باید رئیس جمهور باشد هستیم. اصلا نه، قطعا نه. ما نمی خواهیم از نام پدر خود استفاده کنیم. ما بر اساس شایستگی خود در جامعه قد علم می کنیم."

زندگی و تحصیل در اروپا برای خیلی از این جوانان، دریچه ای نوی برای آموختن نکاتی بوده که آنها از دانستنش محروم بوده اند. حالا به نظر می رسد طرز تفکر آنها تغییر کرده و نگاهشان نسبت به مسائل اجتماعی عوض شده است.

عبدالعظیم ظاهر که پدرش در زمان جهاد معاون حزب اسلامی به رهبری گلبدین حکمتیار بوده، در این روزها در کنار تحصیل در بریتانیا انجمنی برای تقویت و حفظ فرهنگ افغانستان تشکیل داده است.

او به بی سی سی گفت : "از دیدگاه من زنان و مردان یک نوع حق دارند. اروپا را نگاه کنید، همه انسان هستند و هر کس مشغول کارخود است. من قبل از آمدن به اروپا فکری دیگری داشتم. ولی دیدم که هر کس به دین خودش است و امیدوارم این طرز تفکر را میان بقیه جوانان در افغانستان ترغیب کنم."

بعضی از اینها هم حسرت آزادی و آبادی کشورهای بیگانه را می خورند.

باتور دوستم، پسر ژنرال عبدالرشید دوستم می گوید: "وقتی خارج را می بینید که چقدر آرامی است، ترقی است. برای افغانستان دل آدم می سوزد که چرا کشور ما اینطوری نیست. ما فکر می کنیم که باید متحد شویم و افغانستان را از بنیاد بازسازی کنیم."

حالا این جوانان می خواهند راهی متفاوت از پدرانشان را که گاهی با هم نزدیکی فکری نداشتند و حتی در مواردی با هم جنگیدند در پیش گیرند. ولی زمان مشخص خواهد کرد که این نسل برای آینده افغانستان چه در چنته دارند.

اتفاقی دیگری که در ده سال گذشته در افغانستان اتفاق افتاده این است که، شمار قابل ملاحظه‌ای از جوانان که پدران شان افراد عادی جامعه هستند نیز در دانشگاه های معتبر غربی هند و ژاپن درس خوانده و شماری از آنها نیز به افغانستان باز گشته اند.

آنگاه که سید یعقوب می گوید، اگر بنای فرزندان فرماندهان و رهبران جهادی، قدم گذاشتن در میدان رقابت بر اساس شایستگی فردی باشد، شاید وضعیت بسیار فرق کند و عرصه آنگونه که این جوانان فکر می کنند، خالی و بدون رقیب یا رقبای جدی نباشد.

موضوعات مرتبط

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.