سنت رفتن بر مزار رهبران جنبش روشنفکری افغانستان

به روز شده:  17:03 گرينويچ - دوشنبه 29 اکتبر 2012 - 08 آبان 1391
  • گذشته

    سنت رفتن بر مزار پیشگامان جنبش روشنفکری افغانستان در روز سوم عید قربان٬ از سال ۲۰۰۳ میلادی و همزمان با ۱۶ دلو روز وفات میرغلام محمد غبار روشنفکر٬ آزادیخواه و تاریخ نگار معروف افغانستان آغاز شد.

    از سال ۲۰۰۳ به این سو همه ساله ده ها تن از روشنفکران و دگر اندیشان افغانستان با رفتن بر مزار افرادی مانند میرغلام محمد غبار٬ عبدالرحمان محمودی و سید اسماعیل بلخی در کابل٬ فراز و فرود جنبش روشنفکری افغانستان را به بررسی می گیرند.

  • جریان روشنفکری افغانستان

    بسیاری ها در افغانستان با وجود تغییرات مثبتی که در یک دهه گذشته رونماشده٬ جربان روشنفکری افغانستان را منفعل٬ ضعیف و فاقد دیدگاه ارزیابی کرده٬ معطوف بودن کنش و منش روشنفکران کشور به قدرت را به مثابه بزرگترین چالش فراراه شکل گیری جنبش روشنفکری به مفهوم واقعی کلمه قلمداد می کنند.

    حتی کسانی نسبت به وجود روشنفکر و جریان روشنفکری در افغانستان بی باوراند و می گویند که رفتن و دعاخوانی نمادین بر مزار شماری از پیشگامان جنبش روشنفکری کشور نمی تواند به صد ها پرسش در این زمینه پاسخ دهد.

  • میر غلام محمد غبار

    میرغلام محمد غبار( ۱۲۷۶ – ۱۳۵۶ خورشیدی) مولف «افغانستان در مسیر تاریخ» و ۱۳ اثر پژوهشی و تحلیلی دیگر یکی از برجسته ترین چهره های جنبش روشنفکری افغانستان است.

    حدود دوماه پیش چند فرد ناشناس بروی سنگفرش آرامگاه غبار قیر پاشیده بودند٬ مردم محل اذعان کرده اند که این افراد قصد آتش زدن مقبره او را داشته اند که با گرد آمدن مردم محل و ممانعت آنان از ساحه فرار کرده اند.

  • عبدالرحمن محمودی

    عبدالرحمن محمودی (۱۲۸۸- ۱۳۴۰) از پایه گذاران حزب خلق سیاسی، جریده 'ندای خلق' و از نمایندگان استبداد ستیز مردم کابل در دوره هفتم شورای ملی (۱۳۲۸- ۱۳۳۱ خورشیدی) بود.

    او به دلیل فعالیت ها و دیدگاه های روشنفکرانه اش از سال ۱۳۳۱ تا واپسین روز های زندگی اش را در زندان بسر برده است.

  • سید اسماعیل بلخی

    سید اسماعیل بلخی (۱۲۹۹- ۱۳۴۷) شاعر٬ نویسنده و روحانی مبارزی که بیش از ۱۴ سال را در زندان سپری کرد.

    تالیفاتی در حوزه های دین٬ سیاست و عرفان و همچنان بیش از ۷۵ هزار بیت شعرهای حماسی٬ سیاسی٬ اخلاقی و عرفانی از او به یادگار مانده است.

    اگرچه خاستگاه اجتماعی بلخی جامعه روحانیت افغانستان است٬ اما او به دیگر علوم مانند فلسفه و کلام نیز به خوبی دسترسی داشت و از وی به عنوان یک فرد روشنفکر و دارای منش و بینش و عملکرد انتقادی در برابر رژیم وقت نام برده می شود.

  • برات علی تاج

    آرامگاه برات علی تاج به تازگی از سوی سید عسکر موسوی و اعضای خانواده تاج در کنار زیارت سخی در کابل شناسایی شده.

    او نیز از سرامدان روزگار خود در راه اندازی گفتمان های روشنفکرانه در افغانستان بوده است.

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.