افغانستان و پاکستان، نیاز به تعریف مجدد روابط و راه به سوی آینده

Image caption ما در افغانستان به این باور هستیم که پاکستان به عنوان ملت برادر می‌تواند و باید کشور ما را در تلاش برای رسیدن به صلح و امنیت کمک کند

حامد کرزی، رئیس جمهوری افغانستان برگزاری موفقانه انتخابات پاکستان و مساعد شدن زمینه صلح آمیز انتقال قدرت به حکومت آینده در آن کشور را به نواز شریف و مردم پاکستان تبریک گفت.

رئیس جمهور کرزی، همچنان اظهار آرزومندی نمود تا حکومت جدید پاکستان، فضای صلح و برادری را با افغانستان ایجاد نماید و در از بین بردن لانه‌های تروریسم همکاری صمیمانه نماید تا ملت‌های دو کشور از این مصیبت نجات یابند.

افکار حاکم در جامعه ما در خصوص روابط افغانستان و پاکستان به صورت کل منفی است.

مشترکات دو کشور

این امر در تضاد با مشترکاتی که این دو ملت را با هم گره می‌زند و رابطه‌ای که بین مردمان عادی این دو کشور که باهم پیوند‌های فرهنگی، دینی و نژادی دارند، قرار دارد.

افغانها هرگز فراموش نخواهند کرد که مردم پاکستان از میلیون‌ها مهاجر افغان در کشور شان در طول سه دهه گذشته، استقبال کردند.

در جریان یک دهه گذشته، روابط مردمان این دو کشور در حال گسترش بوده است. حدود بیش از ۷۰ هزار کارگر پاکستانی در افغانستان مشغول کار اند و شمار آنان رو به افزایش است.

روابط میان تجار افغان و پاکستانی هم گسترش یافته است. افغانستان سومین بازار بزرگ برای اموال تجارتی پاکستان محسوب می‌شود و صادرات گسترده پاکستان به افغانستان سالانه تقریباً به یک و نیم میلیارد دلار می‌رسد.

جاده‌های احیا شده افغانستان، مسیر مهم زمینی و راه ارتباطی خوبی را به پاکستان فراهم ساخته است تا این کشور بتواند به بازارهای وسیع آسیای مرکزی راه پیدا کند.

تنش‌های اخیر

از سوی دیگر، دور از واقعیت خواهد بود اگر از تنش‌های موجود در روابط میان این دو کشور انکار کنیم. پیشروی های پاکستان در این سوی خط مرزی دیورند با ایجاد ۱۶ پوسته/پادگان در این سو، درگیری های اخیر میان نیروهای مرزی هردوکشور و حملات توپخانه‌ای پاکستان برخاک افغانستان باعث شده است تا تیرگی روابط با آن کشور به اوج خود برسد.

تظاهرات ضد پاکستان در سراسر افغانستان بیانگر خوب این حقیقت است.

مردم افغانستان احساس می‌کنند که حکومت و نظامیان پاکستان در جهت تامین مجدد صلح و امنیت در افغانستان کار‌هایی را باید انجام دهند.

عدم همکاری صادقانه پاکستان با افغانستان ذهنیتی را میان افغانها بوجود آورده است که گویا رهبری پاکستان، یک افغانستان نیرومند و مستقل را به سود خود نمی بیند.

افغانها دلایلی دارند که براساس آن به این باور رسیده‌اند که گویا پاکستان برای چندین دهه تلاش کرده است تا افغانستان را در رقابت‌های منطقوی به 'عمق استراتژیک' خود مبدل سازد.

باور حاکم میان افغان‌ها این است که برخی‌ها در پاکستان همان دوکتورین منسوخ 'دست یافتن به عمق استراتیژیک در افغانستان' را هنوز هم دنبال می‌کنند، موضوعی که عامل اصلی تیرگی روابط میان دو کشور شده است. بیشتر از ده سال، پس از سقوط رژیم طالبان و آغاز جنگ علیه تروریسم، افغان‌ها هنوز هم، همه روزه، از خشونت و خونریزی رنج می‌برند.

موجودیت دوامدار پناهگاه‌های طالبان و گروه‌های تروریستی در خاک پاکستان، صلح، امنیت و ثبات افغانستان را تهدید می‌کند و عدم اتخاذ اقدامات علیه آنها از سوی دولت پاکستان و جامعهء جهانی همواره منبع و عامل اصلی خشم و نارضایتی بین افغانهاست.

انتظارات افغانستان

ما در افغانستان به این باور هستیم که پاکستان به عنوان ملت برادر می‌تواند و باید کشور ما را در تلاش برای رسیدن به صلح و امنیت کمک کند.

پاکستان می‌تواند در حل مشکل پناه‌گاهای تروریستان در خاک خود و نیز در جهت تحقق روند صلح که افغانستان برای پیوستن طالبان و دیگر گروه‌های مسلح مخالف افغان به آن، براه انداخته است، کمک کند.

ایجاد فضای مساعد برای صلح و امنیت در افغانستان و پاکستان زمانی می‌تواند ممکن شود که پاکستان بر دوکترین سنتی امنیتی خود در قبال افغانستان و منطقه تجدید نظر کند.

پاکستان باید از تلاش برای تاثیرگذاری و اعمال نفوذ بر ساختارهای سیاسی افغانستان و یا دیکته کردن روابط این کشور با منطقه، خودداری کند.

اقدامات قاطع برای جلوگیری استفاده از خاک پاکستان به منظور طرح ریزی حملات تروریستی برضد مردم افغانستان می‌تواند فضای اعتماد و باورمندی را تقویت کند.

Image caption چند هفته قبل، نشست سه جانبه میان افغانستان و پاکستان از سوی آمریکا در بروکسل برگزار شد

یگانه و بهترین عمق استراتیژیک برای پاکستان در افغانستان ثبات و آرامی و رفاه این کشور است.

در حال حاضر تهدیدات مشترک امنیتی، هردو کشور را بگونه مشابه متاثر می‌سازد و هر دو ملت قربانی تروریست‌ها و افراطیت اند. بنابرین، بر رهبران افغانستان و پاکستان است تا دست به هم داده و برای آینده دو کشور، باهم صمیمانه و صادقانه همکاری نمایند.

سیاست خارجی افغانستان بر مبنای تعهد قوی برای داشتن روابط نزدیک و دوستانه با همسایه‌ها و متحدین بین المللی آن استوار می‌باشد. ما همه تدابیر را برای رفع نگرانی پاکستان از تهدیدات امنیتی که می‌تواند از افغانستان متوجه آن کشور باشد، اتخاذ نمائیم.

راه نجات در همکاری صادقانه

ما افغانها از جانب خویش، به پاکستان اطمینان می‌دهیم که عزم ما راسخ است تا با شما در فضای دوستی زندگی کنیم و همبستگی ما خلل ناپذیر خواهد بود.

افغانستان همچنان متعهد است تا از تمامی امکانات موجود برای تامین ارتباطات و تدابیر اعتماد سازی استفاده کرده و به آن ادامه دهد.

برای تقویت روابط میان مردمان افغانستان و پاکستان، نیاز است تا هردو کشور مسیر تازه‌ای را انتخاب نمایند. وابستگی متقابل امروزی حقیقت انکار ناپذیریست که سرنوشت مشترک ما را تعیین می کند.

در عین حال، آینده این دو کشور بدون تردید تاثیر سرنوشت سازی را بر آینده تمامی منطقه خواهد داشت. بنابرین، خیلی مهم است تا رهبران دو کشور از محور منافع سطحی و کوتاه مدت بر آمده و با دیدگاه واضح و وسیع حرکت کنند.

پس برماست تا به این منطقه غنا، قوت و ثبات ببخشیم و در یک فضای صلح آمیز زندگی کنیم. سایر ملت‌ها در جهان توانسته اند چنین دیدگاهی را عملی کنند، اتحادیه اروپا می‌تواند الگوئی باشد برای مناطقی که پس از دوره‌های جنگ و مشکلات همکاری و انتگراسیون/ انضمام منطقوی را بوجود آورده، راه پیشرفت و توسعه را در پیش گیرد.

هیچ دلیلی نمی تواند منطقه ما را از رسیدن به همچو هدفی بازدارد.

مطالب مرتبط