روزنامه های کابل: شنبه ۱۶ قوس

درگذشت نلسون ماندلا موضوع اصلی روزنامه های صبح امروز کابل را تشکیل می دهد.

۸صبح در سر مقاله خود نوشت که جهان سوگوار نلسون ماندلا است و او اسوه مبارزه برای دستیابی به عدالت ملی است.

این روزنامه افزوده است که بدون تردید همه آنانی که برای تحقق عدالت ملی و از میان برداشتن برتری نژادی و قومی مبارزه می‌کنند، به نحوی وامدار ماندلا هستند. ماندلا روشی را در مبارزها با بی‌عدالتی بنیاد گذاشت که می‌تواند برای همه مبارزان عدالت اجتماعی الگو باشد.

نویسنده ۸صبح افزوده که ماندلا در مبارزه با نژادپرستی، خود نژادپرست نشد. او پس از پیروزی جنبش عدالت ‌طلبانه‌اش، به ترویج شکیبایی پرداخت و اجازه نداد انتقام‌جویی در کشورش قد علم کند و سیل خون جاری شود.

سرمقاله نویس این روزنامه تاکید کرده که ماندلا برای عدالت ملی مبارزه می‌کرد، نفرت قومی و نژادی را رد می‌کرد و حتی تلاش کرد که با زمینه‌های فرهنگی بی عدالتی نیز مبارز کند. او بارها گفته بود که هیچ انسانی با نفرت به دنیا نمی‌آید بلکه به او آموزش داده می‌شود تا نفرت بورزد.

۸صبح افزوده که جنبش ضدآپارتاید او شامل همه بود و توانست که تمام گروه‌های اجتماعی آفریقای جنوبی را در این جنبش گرد آورد. سفیدپوستان این کشور هم در جنبش ضدآپارتاید حضور داشتند و علیه بی‌عدالتی ملی مبارزه ‌کردند.

این روزنامه افزوده است که مبارزه طولانی ماندلا نشان داد که هیچ ارزشی را نمی‌توان به‌وسیله ضدارزش‌ها تحقق بخشید. ماندلا تا جایی‌که توانست، از خشونت‌ورزی اجتناب کرد و در مبارزه‌اش آزادی و برابری را برای سفید و سیاه‌ می‌خواست.

۸صبح افزوده که مبارزه ماندلا به ما می‌آموزد که نفرت را با نفرت و کینه را با کینه پاسخ ندهیم. این روش نمی‌تواند ما را به عدالت ملی برساند و زمینه‌های نفرت را از میان بردارد.

روزنامه افغانستان نیز با اشاره به اینکه مرگ ماندلا جهان را عزادار کرد افزوده که ماندلا معتقد به عدم توسل به خشونت بود و این روند باعث شد که او به بزرگترین چهره سیاسی دنیا تبدیل شود.

این روزنامه تاکید کردهٰ، برنامه‌هایی که ماندلا صادقانه و فداکارانه در مسیر آنها گام بر می داشت؛ عدالت، برابری و ارزش‌های انسانی بود و او حقایق را نه با شعار، بلکه با رفتار و عمل خود می خواست در جامعه پیاده کند و از همین رو هر چیزی که با انسانیت و عدالت منافات داشت در زندگی و رفتار ماندلا دیده نشد.

روزنامه افغانستان تاکید کرده که ماندلا مانند معدود رهبران دیگر تاریخ بشری، زندگی، گفتار و رفتار خود را با حقیقت پیوند زد. او زندگی‌اش را وقف مردم آفریقا و مبارزه با انحصار سیاسی کرده بود و می خواست مردم آفریقا در توازن زندگی کنند و از فرصت های برابر برخوردار شوند.

روزنامه جامعه باز نیز در سرمقاله خود با درج این عنوان که "برای براندازی آپارتایتد: من نخستین متهمم" نوشت که مرگ ماندلا از جنس مرگ‏های معمولی و متعارف نیست. نامتعارف‌بودن مرگ او بازتاب زندگی استثنایی او است. از قبیلۀ "تمبوس" بود و تبار سیاه داشت. سیاه، رنگ بردگی و تحقیر در تاریخ بیداد انسان بر انسان بود.

این روزنامه افزوده است که زندگی ماندلا در آرمان آزادی خلاصه می‌شود. او نمونه‌ای آرمانی آزادی در تاریخ بشر است. گام‌های آغازین زندگی او با "نه" ‌گفتن همراه بود. به دلیل ایستادگی در برابر سیاست‌های آموزشی، از دانشگاه اخراج‌ شد تا نگهبان معدن طلا در ژوهانسبورگ شود.

جامعه باز افزوده که ماندلا در زمانه و روزگاری زندگی می‌کرد که سیاهان در آفریقایی جنوبی، هر روز بیشتر از گذشته با دیوار بلند تبعیض سازمان‌یافته مواجه بودند. پیروزی "دانیل مالان" در انتخابات ۱۹۴۸، تبعیض نژادی را چهره جدید داد و برتری و سلطۀ اقلیت سیفد ‌پوست را بر بیش از ۳۰ میلیون سیاه‌پوست و دیگر رنگین‌پوستان در آفریقای جنوبی، تضمین کرد و بر اساس این نظام حقوقی، مرزآهنین در تمام حوزه‌های زندگی میان سفیدپوستان و رنگین‌پوستان پدید آمد. این تفکیک تمام قلمروهای زندگی را دربر گرفت.

این روزنامه با اشاره به اینکه ماندلا یک "ناسیونالیست آفریقایی" بود، نوشته که ماندلا آثار کارل مارکس، انگلس، لنین و مائوتسه تونگ را خوانده بود و در میان این آثار بیش از همه گرویده و مجذوب مانیفست حزب کمونیست بود. با وجود این، در عمل، کمتر به شیوه‌های شناخته‌شده مبارزات چپ مبادرت ورزید. به جای مبارزات مسلحانه، شیوه مبارزاتی او را نافرمانی مدنی و مسالمت‌آمیز تشکیل می‌داد.

نویسنده جامعه باز افزوده که ماندلا سیاست تخلف از قوانین غیرعادلانه را در پیش گرفت؛ اما وقتی با آتش گرم سلاح آپارتاید پاسخ دریافت کرد، خشونت را انتخاب ناگزیر دید. به باور او در حیات هرکشوری، لحظه‌ای فرا می‌رسد که در آن فقط دو راه انتخاب باقی‌ می‌ماند: تسلیم‌شدن یا جنگیدن.

روزنامه سروش ملت نیز نوشته که ماندلا، اسطوره عدالتخواهی معاصر، دوبار دنیا را تکان داد؛ یک بار با پیروزی بر رژیم آپارتاید و بار دوم با مرگ خود.

این روزنامه افزوده که آنچه رهبر کنگره ملی آفریقای جنوبی را اسطوره ساخت، احتراز او از خشونت پس از پیروزی بر حریف بود. او با انتقام جویی بیگانه بود و پس از سرنگونی رژیم آپارتاید در حالی که قدرت سیاسی را در دست داشت، از خشونت و ترویج آن به شدت دوری کرد.