روزنامه های کابل: یکشنبه، ۳۱ حمل

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption هشت صبح. بحث انتخابات در رسانه‌ها همچنان گرم است

روزنامه‌های چاپ کابل در روز آخر ماه نخست امسال توافقات جدید هند و روسیه برای تجهیز ارتش افغانستان، چگونگی تشکیل حکومت آینده و طرح صلح یک نهاد تازه تشکیل را بررسی کرده‌اند.

توافق هند و روسیه

روزنامه دولتی انیس در سرمقاله خود نوشته که "اسلحه روسی به افغانستان برمی‌گردد". این روزنامه افزوده که قرار است کشور هند توپخانه، هلی‌کوپتر و وسایط زرهی را از روسیه خریداری کند و در اختیار افغانستان قرار دهد. نویسنده اما درباره مقدار این سلاح‌ها و ارزش آنها توضیحی نداده است.

حامد کرزی رئیس جمهور افغانستان ماه جوزای سال گذشته در سفری به هند، به نوشته انیس، فهرستی از تجهیزات نظامی مورد نیاز کشورش را به مقام‌های هندی داد. اخیراً رسانه‌های هندی گزارش دادند که هند و روسیه با هم توافق کرده‌اند که تسلیحات روسی در اختیار ارتش افغانستان قرار گیرد و پول آن را هند بپردازد.

انیس افزوده که پس از ورود نیروهای غربی به افغانستان از یک سو تجهیزات نظامی روسی که از سابق در افغانستان مانده بود، نابود شد و از سوی دیگر آمریکا و ناتو به درخواست‌های مکرر آقای کرزی برای تجهیز ارتش افغانستان پاسخ مثبت ندادند. به باور انیس، این وضعیت نگرانی‌هایی را در میان نخبگان و آگاهان سیاسی افغانستان برانگیخت.

این روزنامه دولتی همچنین نوشته که حکومت افغانستان در آستانه خروج نیروهای بین‌المللی از کشور، گزینه‌های مختلفی را برای برای تجهیز ارتش و حتی تعمیر سلاح‌های موجود را هم بررسی کرد. انیس در ادامه افزوده که توافق اخیر هند و روسیه با استقبال آگاهان مواجه شده، چرا که افغانها با سلاح‌های روسی آشنایند و می‌توانند از آنها به خوبی استفاده کنند.

روزنامه چراغ نوشته که هند براساس پیمان استراتژیک با افغانستان به افغانستان کمک نظامی می‌کند، اما کابینه هند تصمیم گرفته که هیچ سربازی و هیچ سلاحی با نشان هندی به افغانستان نمی‌فرستد تا اول واکنش پاکستان را برنینگیزد و ثانیاً سلاح‌های هندی به دست گروهها و افرادی نیفتد که به منافع هند را به خطر می‌اندازند.

این روزنامه افزوده که هند در عوض تصمیم گرفته که در زمینه خرید جنگ‌افزارهای روسی به افغانستان و تعمیر جنگ‌افزارهای کهنه روسی موجود در افغانستان کمک کند. به نوشته چراغ، آموزش نظامیان افغان در داخل هند، بخش دیگری از کمک‌های نظامی این کشور به افغانستان است.

سرمقاله‌نویس چراغ معتقد است که این تحولات حاکی از ظهور بازیگران جدید به هدف پر کردن خلای حضور آمریکا پس از خروج نظامیان آمریکایی در پایان سال جاری و یارگیری‌های جدی در میدان جنگ افغانستان است. نویسنده هشدار داده که اگر دستگاه دیپلماسی افغانستان در این وضعیت به درستی فعالیت نکند، این کشور باز هم قربانی خواهد شد.

'دوران جدید سیاست افغانی'

محمدجواد سلطانی در سرمقاله جامعه باز به پاسخ به این پرسش پرداخته که اگر در افغانستان دولت ائتلافی تشکیل شود، ضرورت آن چیست. به نوشته این روزنامه، از فردای برگزاری انتخابات شانزدهم حمل این موضوع مطرح شد، هرچند تا زمانی که این ایده در "پشت درهای بسته" مطرح باشد، پاسخ دادن به این پرسش دشوار است.

نویسنده تشکیل دولت ائتلافی را شیوه‌ای از "توزیع قدرت" دانسته که در جوامع چندقومی دارای احزاب سیاسی متعدد برای مشارکت اقوام و گروه‌های سیاسی کاربرد دارد. مدیر مسئول جامعه باز افزوده که این نوع توزیع قدرت در گذشته پس از پیروزی مجاهدین در افغانستان هم تجربه شده است.

این روزنامه اما معتقد است که "سهمیه‌بندی قدرت" در افغانستان نه پاسخی به "استبداد قومی" بوده و نه به "انحصار قدرت". به نظر نویسنده، پیامد سهمیه‌بندی قومی قدرت تشکیل دولت‌های ناکارآمد و فاسد بوده است. با این حال، سرمقاله‌نویس جامعه باز این پرسش را مطرح کرده که آیا تشکیل دولت ائتلافی بار دیگر کشور را به بحران نخواهد کشاند.

پاسخ محمد جواد سلطانی این است که انتخابات اخیر نشان داد که "دوران جدیدی در سیاست افغانی" آغاز شده و تشکیل دولت ائتلافی "پیامدی غیر از عقبگرد به سیاست‌ورزی سهمیه‌بندی شده ندارد.

آغاز دوباره از 'صفر'؟

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption روزنامه افغانستان - علی‌زاده

هشت صبح طرح اخیر عبدالستار سیرت فعال سیاسی و نماینده محمدظاهر شاه سابق در کنفرانس بن (دسامبر ۲۰۰۱) برای تامین صلح در کشور را نقد کرده و آن را "غیرقانونی و غیرعملی" دانسته است. به نوشته این روزنامه، آقای سیرت و همراهانش با بازگشت به کشور در پی "شهرت و اعتبار سیاسی" هستند.

آقای سیرت دیروز در کنفرانس مطبوعاتی اعلام کرد که سازمانی را به نام "جبهه ملی صلح" تشکیل داده و این سازمان متشکل از افرادی است که در جنگ‌ها دست نداشته و دستان آنها به "خون مردم" آلوده نیست. او تاکید کرد که روند صلح باید توسط جریانی به پیش برده شود که بی‌طرف باشد تا هر دو طرف جنگ به آن اعتماد کند.

سرمقاله‌نویس هشت صبح اما نوشته که منطقی نیست برای رسیدن به صلحی که روشن نیست، "همه چیز را از صفر شروع کنیم و زیان‌های غیرقابل‌جبران آن را به جان بخریم". این روزنامه تاکید کرده که افغانستان قانون اساسی و نهادهای دموکراتیک دارد و مشارکت گسترده مردم در انتخابات اخیر هم نشان داد که آنها طرف‌دار روند جاری هستند.

نویسنده با لحن کنایه‌آمیزی افزوده که حس مسئولیت "خارج‌نشینان و مقام‌های حکومت‌های پیشین" پسندیده است، اما "این شخصیت‌های محترم باید واقعیت‌های کنونی کشور را هم درک کنند". به باور هشت صبح، اولویت افغانستان در حال حاضر اعلام نتیجه شفاف انتخابات ۱۶ حمل است و حکومت آینده براساس قانون باید تلاش‌های صلح را مدیریت کند.

نقد امضای کرزی

ناجیه نوری در روزنامه ماندگار با اشاره به اتقای درجه چند ولایت عمدتاً جنوبی و شرقی، نوشته که "حکومت با درجه بخشی ولایت‌ها عادلانه برخورد کند". نویسنده با نقل قول از چند سیاستمدار و فعال مدنی حکومت را متهم کرده که هنوز "دید کوچک قومی را بر مسایل کلان ملی ترجیح می‌دهد".

اخیرا خبرگزاری دولتی باختر گزارش داد که حامد کرزی رئیس جمهوری طرح ارتقای ولایت هلمند به درجه اول و ولایت‌های پکتیا، کنر و میدان-وردک به درجه دوم را امضا کرده است. در همین حال، والی و نمایندگان ولایت بامیان هم در تلاش هستند که این ولایت هم یک درجه ارتقا کند. ارتقای درجه افزایش امتیازهای سیاسی و اقتصادی را به دنبال دارد.

ماندگار از قول عزیز رفیعی رئیس شبکه جامعه مدنی نوشته که ارتقای درجه این چهار ولایت "جنبه سیاسی" دارد و اگر انتخابات ریاست جمهوری به دور دوم کشانده شود، از ارتقای درجه این ولایت‌ها می‌شود استفاده کرد. به نظر آقای رفیعی، همراه شدن ارتقای درجه این ولایت و انتخابات، می‌تواند انتخابات را "قومی" کند.

نویسنده ماندگار از قول محی‌الدین مهدی نماینده مجلس نوشته که ارتقای درجه هلمند ایرادی ندارد، اما کنر، پکتیا و میدان-وردک از لحاظ جمعیت، وضعیت جغرافیایی و اقتصادی، شرایط ارتقای درجه را نداشته‌اند. آقای مهدی تاکید کرده که آقای کرزی باید به این فکر باشد که نماینده شمال و جنوب کشور است و توسعه متوازن همه ولایات را در نظر داشته باشد.

مطالب مرتبط