آیا انتخابات وزنه سیاسی رهبران جهادی افغانستان را محک زد؟

Image caption به باور آگاهان رای بسیاری از چهره های جهادی هم رای قومی بود

انتخابات ریاست جمهوری افغانستان فرصتی بود برای بسیاری از رهبران جهادی تا نفوذ و اعتبار سیاسی خود را در میان مردم محک بزنند.

۲۲ سال پیش در همین روز(هشتم ثور/اردیبهشت) گروه‌های جهادی حکومت به رهبری دکتر نجیب‌الله را سقوط دادند و کابل را تصرف کردند. هرچند هنوز هم رهبران جهادی در صحنه سیاسی حضور دارند، اما بسیاری‌ها به این باور اند که ماهیت سیاسی شماری از این رهبران تغییر کرده است و آنها بیش از آنکه رهبران جهادی شناخته شوند، رهبران قومی پنداشته می شوند.

حضور رهبران جهادی در انتخابات، چشمگیر بود. از میان هشت نامزد، پنج تن از آنان از چهره های شناخته شده جهادی هستند. هشت نفر از معاونان نامزدان هم از رهبران و یا هم اعضای ارشد گروه‌های پیشین جهادی اند.

محی‌الدین مهدی نماینده مجلس و از چهره های جهادی به این باور است که هنوز هم رهبران جهادی در میان مردم محبوبیت دارند.

آقای مهدی می‌گوید: "با وجود تبلیغات وسیعی که مخصوصا در سیزده سال اخیر علیه مجاهدین از آدرس های مختلف، حتی از آدرس دولت افغانستان به راه انداخته شد، امروز می بینیم که مردم افغانستان به مجاهدین اعتماد می‌کنند."

اما شماری از چهره‌های جهادی نتوانستند در انتخابات رای بیاورند.

Image caption دور اول انتخابات شانزدهم حمل به اساس نتایج ابتدایی، برنده‌ای نداشت و احتمالا انتخابات به دور دوم می‌رود

پس از اعلام نتیجه مقدماتی عبدرالرب رسول سیاف از رهبران جهادی توانست حدود هفت درصد رای بگیرد، رای قطب‌الدین هلال عضو حزب اسلامی گلبدین حکمتیار، نزدیک به سه درصد و رای گل آغا شیرزی از اعضای حزب محاذ ملی حدود یک‌ونیم درصد است.

شکریه بارکزی عضور مجلس نمایندگان می‌گوید که فصل جهاد در افغانستان بسته شده است. خانم بارکزی در مصاحبه‌ای با بی‌بی‌سی گفت: "افغانستان، بیست و سه سال پیش از امروز فصل و باب جهاد را بست، نتیجه آن را دیدیم. آرزوهای مردم تحقق نیافت و امروز مردم افغانستان نمی‌خواهد همان شخصیت ها دوباره سرنوشت سیاسی شان را رقم بزنند."

اما از طرف دیگر عبدالله عبدالله نامزد پیشتاز انتخابات ریاست جمهوری هم از چهره های جهادی است، دو معاونش هم از حزب اسلامی و حزب وحدت مردم افغانستان.

رای آقای عبدالله به باور برخی ها رای قومی است، اصلی که شاه حسین مرتضوی سردبیر روزنامه هشت صبح می‌گوید بیشتر از پیشینه جهادی نامزدان در انتخابات، سرنوشت ساز بوده است.

آقای مرتضوی می‌گوید: "همه نامزدها هرچند از لجاظ فکری شاید با معاونان شان همفکری نداشته باشند ولی به خاطر رای شان تلاش کردند چهره های قومی را در تکت انتخاباتی خود داشته باشند. انتخابات نشان داد که حد اقل دو نامزد پیشتاز آرای عمده شان از آدرس های قومی آمده."

هرچند هنوز هم رهبران جهادی در صحنه سیاسی افغانستان حضور فعال دارند اما برای بسیاری دیگر ماهیت جهادی آنها تغییر کرده و شماری از آنها بیش از آنکه رهبران ایدئولوژیک جهادی باشند، رهبران قومی پنداشته می‌شوند.

پس از پیروزی مجاهدین در سال ۱۳۷۱ خورشیدی،جنگ برسر قدرت میان این گروه‌ها در کابل اوج گرفت و پایتخت صحنه درگیری های خونین شد. جنگ‌هایی که به باور بسیاری ها به تفرقه های قومی در این کشور دامن زد و تا حد زیادی هم از محبوبیت رهبران جهادی کاست.

مطالب مرتبط