بمب‌های مغناطیسی، ضعف یا شگرد جدید شورشیان

حق نشر عکس AP
Image caption بمب مغناطیسی علت اصلی آتش سوزی صدها تانکر نفت در کابل بود

تنها در ماه جوزا/خرداد شورشیان در مناطق مختلف افغانستان موفق شدند با استفاده از بمب های کوچک مغناطیسی که در داخل این کشور به 'بمب های چسبی' مشهور است، بیشتر از ۲۵ نفر را هدف قرار داده و از بین ببرند.

موفق بودن این حملات در از بین بردن اهداف، در بیشتر از یک سال گذشته سبب شده که شورشیان به علاوه اهداف نظامی، کارمندان دولتی و حتی شرکت هایی که به نحوی با نظامیان افغان و نیروهای بین المللی در ارتباط هستند، را نیز هدف این نوع حملات قرار دهند.

سه هفته قبل اتصال یک بمب مغناطیسی در یک خودروی پلیس در ناحیه دوم امنیتی شهر کابل جان یک پلیس را گرفت و دو نفر را زخمی ساخت.

دلیل آتش سوزی نزدیک به سه صد تانکر نفت در حوالی شهر کابل که اوایل این ماه توسط طالبان صورت گرفت، نیز بمب مغناطیسی تشخیص شد. آن حمله میلیون ها دلار خسارت مالی برجا گذاشت. گزارش هایی نیز از کشته شدن چندین راننده که گفته می‌شد هنگام حادثه خواب بودند، وجود داشت اما مقامات تنها زخمی شدن چهار نفر را تایید کردند.

در یک حمله دیگر با بمب مغناطیسی در آخرین روز ماه حمل/فروردین خودروی کارمندان وزارت زراعت در کابل هدف قرار گرفت و هشت نفر را زخمی ساخت.

مزارشریف در شمال نیز که در بیش از یک دهه اخیر از شهرهای نسبتا امن افغانستان بوده، در چند ماه اخیر چندین مرتبه شاهد انفجار بمب های مغناطیسی بوده است.

استفاده از بمب های مغناطیسی معمولا سبب بی نظمی و ایجاد ترس در شهرها شده است. شماری از آگاهان می گویند که شورشیان توانسته اند با استفاده از این بمب ها که قیمت یک نوع متوسط آن تنها سی دلار آمریکایی است، جنگ را بیشتر به داخل شهرها بکشانند.

تغییر تاکتیک جنگ؛ ضعف یا قوت شورشیان

Image caption آقای پیغام می گوید که بهترین و موثرترین راه مبارزه با این پدیده دریافت اطلاعات استخباراتی و خنثی ساختن اینگونه بمب ها است

عتیق الله امرخیل کارشناس نظامی افغان می‌گوید این راهکار جدید شورشیان نشان دهنده تحرک زیاد آنهاست زیرا جنگجویان "زیرکی" همچون طالبان که توان تغییر تاکتیک جنگ را دارند، زمان رسیدن به بن بست تغییر مسیر می دهند.

به گفته آقای امرخیل، استفاده از بمب های مغناطیسی آسان و کم هزینه است و در عین حال کسانی که برای انجام اینگونه حملات استخدام می شوند، نیاز به آموزش چندانی ندارند.

اما صدیق صدیقی سخنگوی وزارت داخله/کشور افغانستان، استفاده از بمب های مغناطیسی را نشانه ضعف مخالفان مسلح می داند.

به گفته او، مخالفان حالا توان مجهز ساختن آنچنانی افراد خود را ندارند و ایستادن در مقابل نیروهای افغان برایشان مشکل است، از این رو از وسایل کوچکتری کار می گیرند تا فضا را همچنان به نفع خود مغشوش نگه دارند.

آقای صدیقی به رویداد اخیر قندهار اشاره می کند که به ادعای او نیروهای پلیس در آنجا بیشتر از بیست حمله کننده انتحاری را تنها ظرف یک و نیم ساعت از پادر آوردند. بر اساس گزارش ها در آن رویداد تنها یک غیر نظامی کشته شد.

آقای صدیقی پاکستان و ایران را متهم به تجهیز شورشیان به بمب های مغناطیسی می کند. ادعای تجهیز مخالفان پیش از این همواره از سوی ایران و پاکستان رد شده است.

راه‌های مقابله با بمب های مغناطیسی

حق نشر عکس BBCPesian.com
Image caption آقای صدیقی استفاده از بمب های مغناطیسی را نشانه ضعف مخالفان مسلح می داند

مقام‌های افغان می پذیرند که بمب‌های مغناطیسی حالا به یک چالش امنیتی برای آنها مبدل شده است.

محمد انور پیغام، رئیس مبارزه با آلات انفجاری تعبیه شده در وزارت امور داخله/کشور افغانستان می‌گوید که بهترین و موثرترین راه مبارزه با این پدیده دریافت اطلاعات استخباراتی و خنثی ساختن اینگونه بمب ها است که زیاد سخت هم نیست.

آقای پیغام می‌گوید تلاش کرده اند که به رانندگان خودروهای نظامی و دولتی آموزش های ویژه‌ای بدهند تا همواره مراقب فعالیت‌های مشکوک باشند و با بررسی پی هم از خودروهای شان از وقوع اینگونه حوادث جلوگیری کنند.

مسئولان افغان می‌گویند طالبان، شبکه حقانی و دیگر گروه های مخالف مسلح با حمایت شبکه های استخباراتی منطقه در جریان انتخابات ریاست جمهوری از هر وسیله ای برای بیشتر زیر فشار قرار دادن نیروهای امنیتی افغان استفاده می کنند و در حال حاضر ظاهرا کوتاه ترین راه ایجاد آشوب در شهرها بمب های مغناطیسی است.

در ماه جوزا/خرداد بیشتر از ۱۲۰ نفر از نیروهای امنیتی و ۱۱۰ غیر نظامی بر اثر انفجارها در افغانستان جان خود را از دست دادند و حدود ششصد نفر دیگر نیز زخمی شدند.

البته این آماری است که نزد مسئولان ثبت است و به گفته کارشناسان رقم اصلی تلفات بیشتر از اینها است.

با این وجود نیروهای امنیتی افغان در همین ماه هزاران کیلوگرم مواد انفجاری را به شمول چندین بمب مغناطیسی خنثی کرده و صدها مین را در سراسر این کشور غیر فعال ساختند که این هم در نوع خودش کم نظیر خوانده می شود.

مطالب مرتبط