روزنامه‌های کابل؛ شنبه ۱۱ دلو

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption از نوزده نامزدوزیر کابینه دولت وحدت ملی فقط هشت وزیر و رئیس امنیت ملی افغانستان رای اعتماد گرفت

روند رای اعتماد مجلس نمایندگان به وزیران کابینه دولت وحدت ملی در روز چهارشنه گذشته، تایید نشدن صلاحیت شماری زیادی از وزیران و روند رای اعتماد مجلس به آنان سرمقاله و مطالب تحلیلی بیشتر روزنامه‌های امروز کابل را تشکیل می‌دهد.

روزنامه افغانستان با تیتر"دولت و دشواری‌های روز افزون مردم" نوشته که افغانستان امروز در یکی از بدترین شرایطش در سیزده سال گذشته قرار گرفته است. با تمام این مشکلات وقتی پس از ماهها انتظار فهرست اعضای کابینه اعلام و برای تایید صلاحیت به مجلس ارسال شد، این بار نمایندگان مجلس چوب لای چرخ حکومت گذاشتند و دوسوم نامزدوزیران را به دلایل گوناگون رد کردند.

نویسنده افغانستان افزوده که اگرچه معرفی کابینه از سوی سران حکومت وحدت ملی در کل با انتظارات مردم متفاوت بود، اما باز هم شهروندان کشور، خواهان تایید نامزدوزیران از سوی نمایندگان مجلس بودند، ولی این انتظار آنان نیز از سوی وکلای مجلس برآورده نشد و تنها یک سوم کابینه مورد تایید قرار گرفت.

'ابهام‌های روند رای اعتماد'

روزنامه ۸صبح نیز نوشته که رای اعتماد به ۸ نامزد وزیر مورد استقبال مردم قرار گرفت و تایید آنها، گامی مهم در راستای تکمیل ارکان حکومت وحدت ملی است. بسیاری از وزارت‌خانه‌های مهم و راهبردی، صاحب وزیر شدند.

نویسنده این روزنامه معتقد است که بازی رای اعتماد نمایندگان مجلس به نامزدوزیران، ابهام‌هایی هم داشت. تا حال مجلس نمایندگان به‌عنوان یک نهاد ملی و رکن مهم دولت افغانستان، در مورد این ابهام‌ها به روشنی توضیح نداده‌ است.

این روزنامه روند ترک تابعیت بعضی از وزیران را سوال بر انگیز خوانده و نوشته که برخی از نامزدوزیران رد صلاحیت شده، سخنرانی‌های پرمغز کردند، برنامه و دید واضح داشتند، اما رای نیاوردند. خانه ملت به‌عنوان یک نهاد، باید پاسخ بگوید که چرا به این نامزدوزیران شایسته و دارای گذشته نیک، رای نداد؟

به نظر این نویسنده، مجلس نمایندگان افغانستان متهم به باج‌گیری است. برخی از نمایندگان مردم در گفتگوهای رسانه‌ای‌شان، همکاران خود را متهم به دریافت پول از نامزدوزیران کردند.

'نیـاز به آسیب‌شناسی جدی رفتار مجلسیان'

روزنامه ماندگار نیز گرفتن رای اعتماد از مجلس نمایندگان را عبور از هفت خوان رستم دانسته و نوشته که از خوان هفتم از ۱۸ نامزدوزیر، ۸ وزیر و یک نامزدرئیس، پیروز به‌در آمدند.

این روزنامه افزوده که به نظر می‌رسد موضع‌گیری نمایند‌گان مجلس، این‌بار بیش از هر زمان دیگری مسئله‌ساز شده است. پس از یک دوره طولانی و ملال‌آور، با درخشیدن نام برخی از شخصیت‌های فرهیخته در فهرست کابینه وحدت ملی، لبخند رضایت بر لب بیساری نشاند و منتظر تصمیم نمایند‌گان مجلس شدند. اما این‌بار هم رای مجلس موجی از نارضایتی‌ها را به بار آورد.

ماندگار افزوده که مهم‌ترین نقدی که این‌بار هم متوجه مجلس نمایند‌گان است، عدم حمایت نمایندگان از تعدادی از چهره‌های جوان، تحصیل‌کرده و شایسته‌است که بیشتر آن‌ها از اقوام خاص و محروم بودند. اگر بخواهیم از موضعی توجیه‌گرایانه به آرای مجلس بنگریم، شاید مواردی مانند رای دادن با معیارهای قومی و ارج ننهادن به اصل شایسته‌سالاری، برچسپ‌هایی بیش به جان مجلس نباشد.

این روزنامه افزوده که اگر بخواهیم با موضعی منتقدانه و از رهگذر آسیب‌شناسی با حفظ اصل انصاف و بی‌طرفی به مجلس بنگریم، به نظر می‌رسد که نقص‌های جدی بسیاری کماکان در مجلس وجود دارد و این خانه با نقدهای بسیار عمده روبه رواست. این‌که مجلسیان هنوز با معیار رای قومی به سراغ نامزدوزرا می‌روند، واقعیت تلخ و انکارناپذیری است که مجلس هنوز موفق به عبور از آن نشده است.

'چرا مجلس به نامزدوزیران روی خوش نشان نداد؟'

روزنامه اطلاعات روز نیز نوشته که از ده نامزدوزیری که قادر به کسب رای اعتماد مجلس نشدند، پنج تن آن‌ها از تیم سیاسی رئیس جمهور و پنج تن دیگر از تیم سیاسی رئیس اجرائی هستند. از این رو می‌توان گفت، رقابت دو تیم اصلی حکومت وحدت ملی در رد یا تایید نامزدوزیران به عنوان عامل اصلی در کار نبوده است.

سرمقاله نویس اطلاعات روز افزوده که از میان ۱۹ نامزدوزیر، هیچ یک از سه نامزدوزیر متعلق به قوم هزاره و دو نامزدوزیر متعلق به قوم ازبک رای اعتماد نگرفتند. تنها خانمی که به جلسه‌ا رای اعتماد راه یافته بود نیز از سوی مجلس پذیرفته نشد.

این روزنامه افزوده که در ارتباط با رای تایید یا رد اعضای مجلس به نامزدوزیران، چند دلیل برجسته است که می توان به قومیت به عنوان یکی از متغیرهای اصلی در منش و رفتار سیاسی مردم افغانستان اشاره کرد.

این روزنامه افزود که روابط شخصی و شهرت نامزدوزیران یکی از عوامل اثرگذار دیگر در این روند بود. بیشتر نامزدانی رای تأیید مجلس را به دست آوردند که در گذشته در بخش‌های مختلف حکومت یا مجلس کار کرده بودند.

روزنامه انصاف نیز نوشته که پرسش اصلی این است که چرا روند رای گیری خود به یک چالش تبدیل شده است؟ برخی نمایندگان همدیگر را مقصر می‌دانند که به کاندیدای وزیران قوم دیگر عملا رای ندادند تا از گردونه خارج شوند و در کابینه‌ای حکومت راه نیابند.

به نظر نویسنده انصاف، برخی از نمایندگان نیز تیم‌های انتخاباتی را متهم می‌کنند که آنها نتوانسته‌اند ساز و کاری را فراهم کند تا نامزدوزیران رای اعتماد مجلس را به دست آورند: متاسفانه فضای سیاسی حاکم در کشور نیز چنان است که کمتر کسی به اصل و ریشه این مشکل می‌پردازد و راه بیرون رفت از این بن بست را جست جو می‌کند.

نویسنده این روزنامه معتقد است که دلیل اصلی این است که انتخابات در خدمت یک ساختار قومی قرار گرفته است: نتیجه‌ای که می‌توان گرفت آنست که در ساختار قومی انتخابات امر زاید و دور از منطق است. برای تقسیم قدرت میان اقوام باید سران قوم، چوکی های قدرت را میان خود قوم تقسیم کنند و به هر کسی سهمیه در نظر گرفته شود.

'کارمندان چاپلوس'

روزنامه آرمان ملی با اشاره به تایید صلاحیت وزیران توسط مجلس نوشته که بعد از این کار بازار چاپلوسان نهادهای حکومتی گرم شده و در عقب دروازۀ منازل شخصی وزیران صف کشیده‌اند تا ادای احترام را به جا آورند.

این روزنامه افزوده که برخی از کارمندان دولتی به بهانه تبریکی و دادن معلومات به وزیران تایید صلاحیت شده به منازل آنان رفتند تا اعتماد آنان را به دست آورند.

نویسنده این روزنامه نوشته که در نهاد‌های دولتی برخی از باندهای چاپلوس و خلاف‌کار وجود دارند که با زرنگی و نیرنگ بازی، دور وزیر را حلقه می‌کنند و اختیار وزارت را به دست می‎گیرند.