روزنامه های کابل؛ چهارشنبه سوم سنبله

حق نشر عکس AISS
Image caption عبدالله عبدالله رئیس اجرائی حکومت (وسط) که حامی نظام پارلمانی است هم در مراسم اعلام این گزارش حضور داشت

پژوهشگران یک مرکز تحقیقاتی در افغانستان با انتشار نتایج یک نظرسنجی گفته‌اند که ۵۱ درصد مردم خواستار تغییر نظام سیاسی در این کشور هستند.

تغییر در قانون اساسی افغانستان و هشدار به عاملین شکست‌های اخیر نیروهای امنیتی افغان مهمترین عناوین مطالب تحلیلی روزنامه‌های سوم سنبله/شهریور کابل است.

تغییر در قانون اساسی افغانستان

روزنامه ۸‌صبح می‌نویسد که نظام متمرکز ریاستی در افغانستان از همان آغاز، پیش از تصویب قانون اساسی، مورد پذیرش بسیاری از جریان‌های سیاسی نبود. در این کشور از دوران دموکراسی به بعد و حتی پیش از آن، یک نخست‌وزیر همیشه در نظام سیاسی و اداری سیاسی کشور حضور داشته است.

۸‌صبح نوشته که یکی از عوامل بحرانی‌شدن انتخابات‌ها هم همین موضوع نظام ریاستی است و به همین دلیل است که در پایان بحران انتخابات ۲۰۱۴ قشر سیاسی افغانستان تعهد کردند که از نظام سیاسی افغانستان تمرکز‌زدایی می‌کنند.

۸‌صبح افزوده که ضرورت بازنگری و تعدیل قانون اساسی افغانستان حالا بیشتر از هر وقت دیگر محسوس است.

روزنامه اطلاعات روز نیز می‌نویسد که مساله‌ تعدیل قانون اساسی و تغییر نظام اکنون بیش از هر زمانی جدی به‌نظر می‌رسد طوری که تنش‌های فعلی سران حکومت وحدت ملی نیز بر سر همین موضوع است.

اطلاعات روز نوشته که نظام کنونی به‌ طور کل و قانون اساسی به‌ صورت خاص از مهم‌ترین دست‌آوردهای یک‌ونیم دهه‌ اخیر به ‌شمار می‌رود که محصول توافق نخبگان و شهروندان کشور و نیز با اجتماع جامعه‌ جهانی به دست آمده است.

اما اطلاعات روز افزوده که اکنون راه گریزی از تغییر قانون اساسی وجود ندارد. با بحران ریاست‌جمهوری و این‌که قانون اساسی نتوانست بن‌بست را بشکند ضرورت بازنگری در قانون اساسی جدی شد.

به باور نویسنده سرمقاله روزنامه اطلاعات روز، صرف‌نظر از بحث‌های سیاسی یا تخصصی، اختیاراتی را که قانون اساسی به رئیس‌جمهوری داده است، دست حکومت‌داری محلی را از پشت بسته است.

غفلت در وظیفه نیروهای امنیتی افغان

روزنامه جامعه باز می‌نویسد که ژنرال چهارستاره ارتش، مرادعلی مراد، گفته است، با آن‌عده از کسانی‌که در برابر طالبان سهل‌انگاری کردند یا سبب شدند که تجهیزات ارتش به دست طالبان بیفتد، برخورد می‌شود.

جامعه باز نوشته در سالهای گذشته بارها ثابت شد که وابستگی سلیقه‌ای گروهی از مقامات در دولت با طالبان، دلیل عمده بخشی از ناکامی حکومت در مهار طالبان بوده است.

همچنان جامعه باز افزوده که رفتار خاشعانه حکومت در برابر طالبان و تلاش برای گشودن باب مذاکره با آن‌ها، بر بسیاری از مشکلات پرده افکنده و افغانها را از دیدن سویه‌ها و لایه‌های دیگری از قدرت‌گرفتن طالبان در دو سال اخیر باز داشته است.

جامعه باز نوشته که پاکسازی نهادهای امنیتی تقریبا ناممکن است و منجر به هرج‌و‌مرج خواهد شد اما تشخیص موارد به‌ شدت زیان‌بار و فسادآمیز و به محکمه کشاندن مسئولان آن، چیزی است که بقیه را مسئولیت‌پذیرتر می‌سازد.

روزنامه عدالت و توسعه نیز نوشته که مجازات کردن کسانی که در وظیفه‌شان غفلت کردند، درخور ستایش است اگر عملی شود.

اما عدالت و توسعه می‌نویسد که در گذشته نیز وعده‌هایی در این بخش داده شده بود، کمیسیون‌ها تشکیل شد اما در نهایت بر همه حقایق سرپوش گذاشته شد.

روزنامه ماندگار نیز می‌نویسد که ماه‌هاست که جنگ در شمال و جنوب این کشور به‌شدت جریان دارد و هر روز قریه (روستا) و ولسوالی‌ (شهرستان) به دست مخالفان سقوط می‌کند و "پس از هر سقوط، دستان آلوده برخی مقامات امنیتی و نیز بی‌کفایتی برخی دیگر بر مردم آشکار می‌گردد."

ماندگار نوشته در حالی که سربازان واقعی در میدان جنگ بی آذوقه و تجهیزات می‎‌جنگند، دولت به "ژنرالان و دگروال‌های هم کاسه اش"مدال می‌دهد.