ماریا کری در عربستان؛ ستاره پاپ آمریکا کنسرتش را لغو نمی‌کند

حق نشر عکس Reuters
Image caption ماریا کری، ستارهٔ موسیقی پاپ، قرار است پنج‌شنبه در عربستان سعودی اجرا داشته باشد

موسیقی و سیاست دست‌در‌دست هم تاریخی طولانی را پشت سر گذاشته‌اند، چنان که ترانه‌های سیاسی و کنسرت‌هایی که برای صلح اجرا شده‌اند و بسیاری مناسبت‌های باشکوه، گواه آن است.

در خاور‌میانه، روندی تازه در حال شکل‌گیری است. هنرمندان بین‌المللی مشهور، که لزوماً سیاسی هم نیستند، تحت فشار کمپین‌هایی که معمولاً در شبکه‌های اجتماعی به راه می‌افتد، قرار می‌گیرند تا کنسرت‌هاشان را لغو کنند.

ماریا کری، ستارهٔ پاپ مشهور آمریکا، یکی از کسانی است که به تازگی درگیر چنین ماجرایی شده است. او قرار است روز پنج‌شنبه همراه با تییستو، دی‌جی سر‌شناس هلندی و شان پال کنسرتی اجرا کند.

اما فعالان حقوق بشر از او خواسته‌اند تا اجرای خود را لغو کند، چون از نظر آنها این کنسرت به معنای همدستی با پادشاهی عربستان است که در سطح جهان متهم به زیرپا‌گذاشتن حقوق بشر و بخصوص اقدام علیه مدافعان حقوق زنان در این کشور است.

سخنگوی خانم کری گفته است این کنسرت برگزار خواهد شد.

گشودن قید‌و‌بند‌های محافظه‌کارانه

برای اولین بار دسامبر سال گذشته سینما‌های عمومی در عربستان باز شدند و در رویداد‌های مختلف موسیقی، هنرمندان سر‌شناسی از انریکه ایگلسیاس گرفته تا بلک‌آید پیز روی صحنه رفتند.

در تلاش برای جلوگیری از اجرای کنسرت ماریا کری، سازمان مردم‌نهاد مدافع حقوق زنان به نام کد‌ پینک یا زنان برای صلح طوماری منتشر کرد و در آن از عموم مردم خواست تا با امضای آن از هنرمندان بخواهند که عربستان سعودی را تحریم کنند.

در این طومار خطاب به ماریا کری آمده است: "اگر در (عربستان) کنسرت اجرا کنی، در واقع به آنها کمک کردی که جنایات جنگی و سرکوب زنان و روزنامه‌نگاران و همه معترضان را با هنر لاپوشانی کنند".

این سازمان مدافع حقوق زنان چنین ادامه می‌دهد: "هر چند زنان به تازگی در عربستان از حق رانندگی برخوردار شدند، اما تا امروز این حکومت تعدادی از زنان شجاعی را که کارزار‌های گوناگونی برای آزادی رانندگی زنان راه انداخته بودند دستگیر و زندانی و شکنجه کرده است".

"و تحت نظام مرد‌سالارانهٔ نابرابر، زنان در عربستان سعودی برای سفر و تحصیل و گرفتن گذرنامه و هر رویداد دیگری در زندگی نیاز به گرفتن اجازه از مرد دارند".

حقوق بشر

به‌تازگی، کانادا به رهف محمد القنون پناهندگی داده است. این نوجوان سعودی از کشورش گریخته و گفته است که مورد آزار و تهدید خانواده‌اش قرار گرفته است.

هم‌چنین از دولت سعودی به دنبال قتل جمال قاشقچی، روزنامه‌نگار، در سفارت عربستان سعودی در استانبول ترکیه در اکتبر سال ۲۰۱۸ انتقاد‌های شدیدی شد.

یکی دیگر از ماجرا‌ها طولانی، جنگی است که سه سال است دولت سعودی با یمن به راه انداخته است و بنا بر گزارش سازمان خیریه صندوق نجات کودکان، این جنگ باعث شده است که حدود ۸۵ هزار کودک زیر ۵ سال بر اثر سؤتغذیهٔ شدید جان خود را از دست بدهند.

حق نشر عکس Reuters
Image caption عربستان سعودی به قتل جمال قاشقچی در کنسولگری این کشور در استانبول اعتراف کرده است

سیاست در خاور‌میانه

آخرین ماجرا مربوط می‌شود به کمپین تحریم موفقیت‌آمیزی که در نتیجهٔ آن دو هنر‌مند، لرد، خوانندهٔ نیوزیلندی و لانا دل ری، ستارهٔ آمریکایی، کنسرت‌های خود را در اسرائیل لغو کردند.

در این کارزار از هنرمندان خواسته شده تا اسرائیل را به دلیل رفتارش با فلسطینی‌ها تحریم کنند.

لانا دل‌ری در آخرین لحظات از جشنوارۀ موسیقی اسرائیل که سپتامبر سال گذشته در کیبوتصی (نوعی دهکدهٔ اشتراکی) در شمال اسرائیل برگزار می‌شد، انصراف داد.

لرد، برندهٔ جایزهٔ گرمی هم ب پس از کارزاری که در شبکه‌های اجتماعی در دفاع از فلسطینی‌ها به راه افتاد و نامهٔ سر‌گشاده‌ از طرف بعضی هوادارانش، کنسرت خود در تل‌آویو، در ژوئن ۲۰۱۸ را بر‌هم زد.

این هفته، تعدادی از چهره‌های فرهنگی بریتانیا، از جمله ویوین وست‌وود، طراح سرشناس مد، پیتر گابریل، آهنگساز و موسیقیدان و مایک لی، فیلمساز، نامه‌ای را امضا کردند که در آن از بی‌بی‌سی خواسته شده تا از پوشش مسابقهٔ آواز یوروویژن که در ماه مه ۲۰۱۹ در اسرائیل برگزار خواهد شد، خودداری کند.

در این نامه آمده است:" شاید یوروویژن فقط تفریح ساده‌ای باشد، اما فارغ از ملاحظات بشر‌دوستانه نیست، ما نمی‌توانیم به خشونت سازمان‌یافتهٔ اسرائیلی‌ها نسبت به حقوق انسانی فلسطینی‌ها بی‌اعتنا بمانیم".

امسال اسرائیل میزبان این مسابقات است چون در سال ۲۰۱۸ ، نتا بارزیلای، خوانندهٔ اسرائیلی برندهٔ این مسابقه شد.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption نیک کیو، خوانندهٔ استرالیایی، بایکوت فرهنگی اسرائیل را "بزدلانه و شرم‌آور" نامید

"بایکوت شرم‌آور"

با‌ وجود موفقیت‌هایی که این کارزار‌ها و تحریم‌ها به دست آوردند، همهٔ هنرمندان حاضر نبوده‌اند برنامه‌های خود را به دلایل سیاسی بر‌هم‌‌زنند.

در نوامبر سال ۲۰۱۷، نیک کیو، ستارهٔ استرالیایی، کنسرتش را در تل‌آویو اجرا کرد و بایکوت فرهنگی اسرائیل را "بزدلانه و شر‌م‌آور" نامید.

کیو با اشاره به این نکته که در فعالیت خیریهٔ شخصی‌اش ۱۵۰،۰۰۰ پوند برای برای بنیاد خیریهٔ امید که طرفدار فلسطینی‌هاست، جمع کرده است، می‌نویسد:"من از دولت فعلی اسرائیل حمایت نمی‌کنم اما فکر نمی‌کنم تصمیم من برای اجرای کنسرت در آن کشور به هر شکلی نشانهٔ حمایت از سیاست‌های این دولت باشد".

در ماه ژوئیه، رِیدیوهِد، گروه راک انگلیسی هم کنسرتی در تل‌آویو برگزار کرد.

خوانندهٔ اصلی گروه، تام یورک گفت:"اجرای موسیقی در یک کشور به معنای تائید دولت آن کشور نیست. ما ترامپ را هم مثل نتانیاهو تائید نمی‌کنیم، اما هم‌‌چنان به اجرای کنسرت‌هایمان در امریکا ادامه می‌دهیم".

موضوعات مرتبط