تاجيکستان با ظفر تاظم وداع کرد

Image caption در مسجد جامع شورای علمای اسلامی تاجیکستان سوگواری برای ظفر ناظم، خواننده معروف، برگزار شد

صبح روز چهارشنبه در مسجد جامع شورای علمای اسلامی تاجیکستان رسم سوگواری برای ظفر ناظم، خواننده معروف، برگزار شد.

ظفر ناظم، سراینده سرشناس تاجیک، روز سه شنبه 3 اوت در اثر بیماری در سن 70-سالگی در بیمارستانی در دوشنبه فوت کرد.

پنجاه سال قبل ظفر ناظم در صحنه هنر تاجیک ظهور کرده و توسط صدای خوش و قوی اش در محافل هنری تاجیکستان به عنوان "پاواروتی تاجیک" معروف شد.

او در سن 18-سالگی وارد عرصه سرایندگی شد و شیوه خاص سرایندگی اش او را در میان مردم محبوب ساخت.

ظفر ناظم سالیان طولانی در فیلهارمونی دولتی تاجیکستان فعالیت کرده و بعداً رهبری دسته فولکلوری و مردمی "گنجینه" را به عهده داشت.

به گفته موسیقی دانهای تاجیک، سرودهای "ای ساربان"، "مادر"، "بگزار تا بگیریم" و "زلیخا" از ظفر ناظم از بهترین ترانه‌های 50 سال اخیر تاجیکستان به حساب رفته و به خزینة طلایی موسیقی تاجیک شامل شده‌اند.

محمدسید عبیدالله‌اف، رئیس مجلس علیای پارلمان و شهردار دوشنبه، در مراسم سوگواری برای ظفر ناظم او را "وسّاف استقلال وطن، وحدت و یکپارچگی کشور و خویشتن ‌شناسی و افتخار ملّی مردم تاجیک" خواند.

در این مراسم تأکید شد که این هنرپیشه ممتاز از ستون های استوار کاخ بی ‌گزند فرهنگ ملّی تاجیکان بوده و تمام عمر پربرکت خویش را بیدریغ برای رشد و نموی هنر صرف کرده است.

به گفته میرزاشاهرخ اسراری، وزیر فرهنگ تاجیکستان، ظفر ناظم میراث غنی را از خود به یادگار گذاشته است. در خزینه طلایی هنر تاجیک صدها اثرهای آفریده او محفوظ بوده و صد ساله ‌ها مردم آنها را زمزمه و گوش خواهند کرد.

به اعتقاد دکتر اصل‌الدّین نظامف، رئیس دانشکده هنرهای زیبای تاجیکستان، ظفر ناظم در عالم هنر مکتب خاص خود را داشته و به هیچ سراینده‌ای پیرویی یا تقلید نکرده است.

Image caption اصل‌الدّین نظامف: "ظفر ناظم در عالم هنر مکتب خاص خود را داشته و به هیچ سراینده‌ای پیروی نکرده است."

آقای نظامف تأکید کرد که با وجود مشکلات فراوان و آزار و اذیت در دوران ناآرامیها در تاجیکستان در دهه 1990 او شکوه‌ی از زندگی نکرده و برعکس با سرودهای خود مردم را تسلّی داده و آنها را به آینده نیک خوش‌بین می‌ ساخت.

جوره بیک مرادف، هنرپیشه مردمی اتّحاد شوروی و از دوستان قرین ظفر ناظم که حدود 50 سال با او در فیلهارمونی دولتی تاجیکستان فعالیت کرده است، او را از هنرمندان پرکار و خوش‌ سلیقه ‌ای تلقّی کرد که در کلّیه مناطق کشور از محبوبیّت خاصی برخوردار بوده است.

ظفر ناظم قبل از ظهر چهارشنبه 4 اوگست در قبرستان لوچاب که چهره‌ های سرشناس فرهنگ و هنر تاجیکستان معمولاً در آن جا دفن می ‌شوند، به خاک سپرده شد.

مکتب ظفر ناظم

بیشتر هنرپیشه ‌های تاجیکستان بر این نظرند که ظفر ناظم در عرصه سرایندگی و آهنگسازی سبک خاص و مکتب ویژه خود را داشته است.

به گفته دکتر اصل‌الدّین نظامف، فرهنگ‌شناس معروف، این مکتب از مکتب موسیقی وادی رشت و اکه‌ شریف جوره‌یف، هنرپیشه سرشناس، سرچشمه گرفته، امّا در شکل و مضمون مستقل بوده است.

به اعتقاد آقای نظامف، سرودهای او در زمینه ضربها و آهنگهای رایج در مناطق مختلف تاجیکستان ایجاد شده‌اند و ظفر ناظم با مهارتی بالا از آهنگهای فولکلوری به طور فراوان استفاده کرده است.

جوره بیک مرادف، سراینده معروف، گفت که ظفر ناظم آهنگهای فولکلوری را جمع‌آوری کرده و از طریق آمیزش دادن با آهنگهای کلاسیکی سبک جدید و ویژه‌ای در عرصه سرایندگی ایجاد کرده است.

Image caption با وجود همکاری با سرایندگان و آهنگسازان ایران و افغانستان سبک ظفر ناظم تغییر نیافته و صاحب‌نظران می‌ گویند که وی هرگز تلاش نکرده است به مکتبهای هنری این دو کشور همزبان و همفرهنگ تقلید کند

گفته می ‌شود سرایندگان معروفی، نظیر مرادبیک نصرالدین، صبحان سعید، چله‌خان خال، حیات آی مؤمناوا و باباجان عزیزف هم از شاگردان و پیروان مکتب ظفر ناظم محسوب می ‌شوند.

با وجود همکاریها با برخی از سرایندگان و آهنگسازان ایران و افغانستان سبک ظفر ناظم تغییر نیافته و صاحب‌نظران می‌ گویند که وی هرگز تلاش نکرده است به مکتبهای هنری این دو کشور همزبان و همفرهنگ تقلید کند. وی سرودهای مردمان همزبان و همفرهنگ را با سبک و روش تاجیکی زمزمه می‌کرده است.

امروز آهنگ و سرودهای "ای ساربان"، "عقاب کوهی"، "صاحب دلان"، "ای دوستان"، "مادر گیتی"، "وسف تاجیکستان"، "مادر"، "آفتاب"، "احیا" و "کشورم" به خزینة طلایی هنر تاجیکستان وارد شده و کلّیه ترانه‌ های او در خزینه رادیو و تلویزیون تاجیکستان محفوظ است.

ظفر ناظم برای خدمتهایش در رشد هنر سرایندگی در تاجیکستان عنوان افتخاری "سراینده مردمی تاجیکستان" را دریافت کرده و با نشان "ستاره پرزیدنت جمهوری تاجیکستان" تقدیر شده است.