به روز شده:  19:17 گرينويچ - چهارشنبه 25 اوت 2010 - 03 شهریور 1389

یاد فرهاد مهراد با ترانه های معترض در آپارات

برای پخش این فایل، نرم افزار "جاوا اسکریپت" باید فعال شود و تازه ترین نسخه "فلش" نیز نصب شده باشد

پخش با "ریل پلیر" یا "ویندوز میدیا پلیر"

در برنامه آپارات این هفته فیلم "برف" به کارگردانی "مهران زینت بخش" به یاد و خاطره فرهاد مهراد به مناسبت هشتمین سالگرد خاموشی اش به نمایش در می آید.

وقتی از ترانه اعتراضی در ایران در قبل از انقلاب صحبت می شود، همیشه نام یک خواننده بیش از دیگران به گوش می رسد و آن کسی نیست جزء فرهاد مهراد.

خواننده ای که با یک صدای منحصر بفرد و وسواس و سلیقه ای خاص در انتخاب ترانه هایش، با وجود این که کم خواند، اما برای ایرانی ها همیشگی شد.

جمعه، هفته خاکستری، مرد تنها، گنجشکک اشی مشی و خیلی کارهای دیگری که دوسه نسل از آن خاطره ها دارند، از جمله ترانه های فرهادهستند.

پیش از فرهاد، خواندن ترانه های معترضانه در ایران خیلی رایج نبود، او نخستین کسی بود که بی پروا چنین ترانه هائی را خواند. صدای او اول بار در سطح جامعه در فصل پایانی فیلم رضا موتوری با ترانه "مرد تنها" شنیده شد و به سرعت در میان جوانان اواخر دهه چهل مجبوبیت یافت. بعد هم انتخاب شعرهایی از احمد شاملو و شهیار قنبری و کار با آهنگساز معترضی چون اسفندیار منفرد زاده، فرهاد را به اوج رساند و از او به خصوص در بین تحصیل کرده های جامعه، نماد نسلی معترض را ساخت.

این روزها هشتمین سالگرد مرگ فرهاد مهراد هست. فرهاد بعد از یک دوره خاموشی در بعد از انقلاب، در سال های آخر به تدریج اجازه پیدا کرد که بعضی آثارش را منتشر کند اما مجال برای ادامه کار نیافت و در سن ۵۹ سالگی در اثر بیماری درگذشت.

درباره فیلم:

فرهاد در فیلم برف ساخته مهران زینت بخش

فیلم"برف "ساخته"مهران زینت بخش" حکایت راوی(فیلمسازی) است شیفته فرهاد مهراد که قصد دارد فیلمی درباره او بسازد ولی در ابتدای کار، خبر مرگ او را می شنود. اما او همچنان مصمم است که درباره فرهاد مستندی تهیه کند و در این راه گام بر می دارد. در ادامه او با به تصویر کشیدن بخشهائی از کارهای فرهاد در قبل و بعد از انقلاب و مصاحبه با نزدیکان و صاحب نظران به مروری از زندگی و مرگ او می پردازد.

ویژگی فیلم:

درباره فرهاد مهراد یکی دو فیلم بیشتر عرضه نشده است. برف ساخته مهران زینت بخش یکی از این فیلم هاست که در سال ۸۳ ساخته شده . در آن ایام فیلمساز به دلیل علاقه شخصی اش به فرهاد علاقمند به ساخت فیلمی از فرهاد بوده، اما دست او هرگز به این خواننده نمی رسد. به همین دلیل کارگردان به بازسازی روی می آورد و تلاش دارد با وارد کردن یک راوی، کمبود های تصویری فیلم را جبران کند .

فیلم پر است از ترانه های فرهاد و تصویر سازی به روی این ترانه ها. برف پر از ستایش ها از فرهاد هست اما درباره زندگی او و فراز و فرود کارهاش اطلاعات کافی به دست نمی آید.

فیلم برف گرچه از تصویر برداری خوبی برخورداره اما آشکارا دچار کمبود تصویر هست و می تونست با این مواد خیلی کوتاه تر از این باشد. گرچه کارگردان تمام سعی خود را کرده تا با جمع آوری منابع تصویری قدیمی موجود، از فیلمهای سینمایی قدیمی گرفته تا کنسرتها ، مجلات و عکسها و نیز گفتگو با صاحب نظران این نقص را جبران کند. فیلم اما در یک نگاه کلی تلاشی است برای یادی از صاحب یک صدای منحصر بفرد معترض.

نگاه کارگردان:

مهران زینت بخش کارگردان فیلم برف

مهران زینت بخش

فرهاد مهراد خواننده و آهنگسازی از تبار حقیقت بود. پرچمدار فصل نوین ترانه معترض در ایران. من او را در فیلم رضا موتوری پیدا کردم با ترانه "مرد تنها" که شهیار قنبری سروده بود و اسفندیار منفردزاده آهنگساز آن بود.
فرهاد ادبیات کلاسیک را خوب رعایت می کرد و تمام موسیقی های ملل و جهان را می شناخت.

عاشق ری چارلز بود و تمام آهنگهای او را در کوچینی می خواند فرهاد یک گام از اجتماع خود جلوتر بود. ناملایمات اجتماع را می دید و از آنها رنج می برد.

فیلم برف برای فرهاد و به یاد فرهاد و عاشقانش ساخته شده است. این فیلم حکایتی است عاشقانه برای فرهاد. داشتن احساسات مشترک با فرهاد، چیزهایی مثل غم تنهایی، انزواطلبی و لحن معترض مرا به فرهاد نزدیک تر ساخت. من خودم را در وجود این شخصیت پیدا کردم و خیلی ناخودآگاه و خودجوش ساخت این فیلم اتفاق افتاد. گاهی اتفاق خودش می افتد و آن ضمیر ناخودآگاه است. البته هر کاری معایب و نقصهائی هم دارد و با بدشانسی هائی هم همراه است مثل فیلم برف که حسرت آن را خوردم که ای کاش حضور زنده و فیزیکی این نازنین را جلوی دوربین داشتم و در روزهای آخر حیات اش هم بدلیل بیماری ایشان این امکان میسر نبود اما باز فکر می کنم توانستم گوشه ای از زندگی آنها و کارهای آنها را به تصویر بکشم.

به نظرم این دو اثر کارهائی ماندگار و پخته و گرم و صمیمی هستند و با تمام وجودم و با عشق و خون دل, خلاصه با هزار جور بدبختی و مصیبت این دو اثر را ساختم. بدون آنکه بخواهم از کسی اجازه بگیرم و برای پروانه نمایش. شانس هم آوردم که زمان اصلاحات خاتمی بود و گرنه اگر الان بود هرگز به آن اجازه نمی دادند و بسیار خوشحال شدم که با استقبال گرم مخاطبان آن مواجه شد.

درباره کارگردان:

"مهران زینت بخش" کارگردان فیلم برف متولد تهرا ن و فارغ التحصیل رشته سینما است. از سال ۱۳۷۳ ساخت فیلم کوتاه را شروع کرده و مدتی نیز به عکاسی و بازیگری مشغول بوده است.

از کارهای کوتاه او می توان به "گلهای زرد" ، " ستاره خموش" ( در باره حسین سرشار بازیگر وخواننده اپرای مشهور ایران)، فیلم "خورشید بی فروغ" ( درباره کودکان سرطانی)، فیلم" قریه من" (درباره زندگی و مرگ فریدون فروغی)، فیلم "من بادم و تو آتش"(که در قونیه ساخته شده)، فیلم" آسمان رنگ خاک و دریا رنگ خون" (درباره یک مجسمه ساز و شاعر زن) اشاره کرد. او علاوه بر کارگردانی در زمینه نویسندگی فیلمنامه هم فعالیت دارد.

برای پخش این فایل، نرم افزار "جاوا اسکریپت" باید فعال شود و تازه ترین نسخه "فلش" نیز نصب شده باشد

پخش با "ریل پلیر" یا "ویندوز میدیا پلیر"

مروری بر فیلم های هفته های گذشته

درباره فیلم عموی من پدر سالار

عموی من پدرسالار داستان زندگی پدر یک خانواده گسترده سنتی و شیوه سنتی کسب و کار او در آستانه ورود به زندگی مدرن در یکی از شهرهای کوچک ایران است. حاج تقی چندین فرزند و نوه دارد و همواره سعی داشته تا آنها را بر سر سفره خود جمع کند و در مقابل همواره انتظارات و توقعاتی نیز از آنان داشته است. او در گذشته گیوه می دوخته است ولی با تغییر روزگار و ذایقه مردم، از طریق عمده فروشی کفشهای ماشین دوز، امرار معاش می کند. عقاید سرسختانه "حاج تقی" درباره زندگی و شیوه کسب و کارش برای نوه ها و حتی پسرانش غیر ممکن و گاه غریب می نماید.

نظرات بینندگان در مورد فیلم "عموی من پدر سالار"

الهام:

فیلم عموی من پدر سالار، گذشته از کیفیت صدای فیلم، روی هم رفته فیلم بسیار خوبی بود. شخصیت ها و همین طور توقعات پدر سالار خیلی برام جالب و آشنا بودند. انگار این خانواده رو آدم چند سالی بود که می شناخت.

فربد:

فیلم پدرسالار یک فیلم مستند بود که برای من اصلا جذابیت نداشت. کیفیت صدا و تصویر خوب نبود و به نظرم برای اکران خانوادگی مناسب تر بود تا پخش در برنامه آپارات.

همایون:

فکر می کنم که وضع بد اقتصادی گریبان شما رو هم گرفته، پدر سالاری که فیلم نبود، نه داستان داشت، نه تصویر و صدای مناسبی، حداقل زیر نویس می گذاشتید تا بشه فهمید چی در دیالوگ گفته می شه تا یک فیلم خانوادگی از کیفیت بد قابل فهم باشد، امیدوارم که دست درازی به آرشیو خانوادگی کسی نداشته باشید، فیلم نشون بدید همونطور که قبلا می کردید.

توماج از ایران:

به نظرمن فیلم عموی من پدر سالار به دلیل اینکه فیلم پیام خاصی‌ نداشت نمی‌توان نقدی بر آن انجام داد به نظرم هیچ نکته روشنی در فیلم مشاهده نشد حتی اسم فیلم ربطی‌ به موضوع فیلم نداشت فیلم یه کلیپ خانوادگی بود که به دلیل دیکته بعضی از رفتارهای افراد و مصنوعی بازی کردن این افراد فیلم حتی جذابیت یه فیلم خانوادگی رو هم از دست داده بود.

کاوه:

نمایی از فیلم عموی من پدر سالار ساخته عباس یوسف پور

من یکی از دوستان خانواده ی یوسف پور هستم، نکته ی جالب فیلم (عموی من پدر سالار) این بود که همه شخصیت ها واقعا خودشان بودند و کسی نقابی به چهره نداشت.

امید:

فیلم عموی من پدر سالار فیلم ساده و در این حال جالبی‌ بود. البته با توجه به محدودیت‌های ابزاری و فرهنگی‌ که در ایران و به خصوص در منطقه‌ای مثل لرستان وجود داره چون من خودم زادهٔ اونجا هستم و میدونم حتی همچین کار ساده ای در اونجا کار زیاد آسونی نیست.
به هر حال در این مقطع قابل تحسین بود.

محسن:

این فیلم با پیش فرض قبلی ساخته شده، یعنی لباسی از قبل بر تن این مرد دوخته و از او فیلمبرداری کرده اند و گرنه کسی که در داد و ستدش مراعات حال همه را می کند چگونه می توند پدر سالار باشه؟

و یا نگذاره زن و بچه اش بروند عیادت بیمار؟ به نظر من پسرهای این پدر بر علیه پدر خود شوریده بودند و پسر عموی خود را هم همراه شورش خود کرده بودند. بازم خدا پدر شاگرد این حاجی را بیامرزد که حق نون و نمک را بجا آورد.
کسی که عشق به وطن داشته باشه پدر سالار نیست. کسی که دوست داشته باشه نوه و نتیجه اش دکتر و مهندس و آدم مثبت برای مملکت شان باشند، پدر سالار نیست.

این مرد متعلق به طبقه خاصی بود در اون مرسوم بوده. این پدر شاید بشه گفت بیش از اندازه از بچه هاش حمایت می کرده و این حمایت بیش از حد به ضد خودش تبدیل شده. اگر محبت کمتر کرده بود، حالا نه تنها او پدر سالار نبود بلکه پدر مهربان هم بود. جرمش این بود که همه دور سفره اون می نشستند و او از این دور هم بودن خوشش می آمد.

کارگردان فیلم، موضوع پدر سالاری را به زور به این فیلم چسبانیده بود. در این فیلم می بایست یکی از فرزندان برای ما وضعیت خودش را با پسر عموهاش مقایسه می کرد تا ما بدونیم تفاوت او که پدرش پدر سالار نبوده با عموش چی بوده؟

کاظم:

فیلم عموی من پدر سالار که از بروجرد بود،نشان می داد که هنوز پدر سالاری در هر جایی که سنت هست دیده میشه. و بنظر من جنبه های مثبتی هم داره که با مدرنیته شدن جامعه از بین میره. احترام به بزرگتر و از بین رفتن احترامها در فضای خانواده رو یکی از آثار اون میدونم.

درباره فیلم "جای دوست،جای دشمن"

نمایی از فیلم جای دوست،جای دشمن ساخته الهام حسین زاده

نمایی از فیلم جای دوست،جای دشمن ساخته الهام حسین زاده

"جای دوست، جای دشمن" برداشتی تصویری و آزاد از قصه قدیمی، "انتری که لوطیش مرده بود"، نوشته "صادق چوبک" است. این فیلم حکایت زندگی انتری معرکه گیر به نام "زبل" است که پس از مرگ ناگهانی صاحبش که تنها منبع معاشش نمایش جانور بوده و رفتار بدی با او داشته، آزاد می شود.

اقتباس و برداشت از آثار نویسنده های بزرگ موضوعی است که همیشه فیلم سازها را وسوسه می کند، اما به خصوص در دنیای فیلم های کوتاه، کمتر پیش می آید که این وسوسه به عمل در آید، به ویژه در مورد فیلمی که شخصیت اولش یک میمون است. اما "الهام حسین زاده" این جسارت را به خرج داده و با نگاهی به قصه معروف "صادق چوبک" این فیلم را ساخته است.

درباره فیلم "پنجره"

فیلم پنجره تصویری از برهه ای کوتاه از زندگی یک زن سالخورده است که تنها راه ارتباطش با جهان خارج پنجره ایست که در کنار آن بستری است. او تنها از این دریچه کوچک است که به دنیا نگاه می کند.

نظرات بینندگان در مورد فیلمهای" پنجره "و "جای دوست جای دشمن"

محمد مهدی

سلام، من پنجره رو دیدم، به نظر من داستان فیلم خوب بود و خیلی بهتر می شد کار بشه، خانومی که نقش دختر و بازی می کرد احساس می کنم که نمی تونست با هاش قاطی بشه، یه جورایی مصنوعی بود و این یه ضعف خیلی بزرگ بود تا جایی که من بعضی جاها وقتی حرف می زد حسی را که از سکوت فیلم دریافت می کردم، از دست می دادم. در کل خوب بود اما انتخاب بازیگر می تونست فیلم خیلی قویتری را بسازه.

بهار

به نظر من فیلم "جای دوست ،جای دشمن" خیلی عالی بود. ببیننده با این فیلم ارتباط بر قرار می کرد و فیلمی پر از احساس بود.

فاطمه

فیلم "جای دوست، جای دشمن"فوق العاده بود. انتر بعد از مرگ لوطی اش خواست آزاد باشد، تلاش کرد، اما به هرجا رسید نگهبانی بود و دام. سگی و خطری. قسمتی که مرا بسیار تحت تاثیر قرار داد جایی بود که میمون برگشت، زنجیرش را در دست لوطی مرده اش انداخت و بعد از آن اسیر صدای لوطی ماند. اسارتی که برای او زندگی بود. و چه زندگی رنج آوری!

فرناز:

نمایی از فیلم پنجره ساخته موسی علیجانی

نمایی از فیلم پنجره ساخته موسی علیجانی

پنجره فیلم جالبی بود اما گاهی سکانسها طولانی و خسته کننده میشد.

محمد از فارس:

این هفته هر دو فیلم خوب بودند. ولی پنجره خیلی دلچسب نبود چون (البته بجز ۲ صحنه) می توانست از آهنگهای دیگر شوپن که بیشتر همخوانی دارد با صحنه ها استفاده کند.و بازی شخص اول هم بد نبود..

مریم طهماسبی

من چون صادق چوبک رو دوست دارم در نتیجه فیلمی هم که مربوط به اوست رو دوست دارم...اما پنجره یه کم کسل کننده بود.

آرش رها:

اگر بازیگر زن فیلم پنجره در نقشش بهتر ظاهر می شد این فیلم بسیار دلنشین تر می شد.

الیا شمس:

فیلم پنجره با آغاز نسبتا خوبی شروع میشه اما موسیقی کمی ضعف داشت به لحاظ سری قطع شدنش و ایده بسته شدن دوربین به منظور پلک زدن خوب بود اما در یه سری ازجاها بیشتر از حد شد و ضربه زد و نوع دیالوگ ها در بعضی جاها مثه اونجایی که داشت چت می کرد زیاد خوب نبود و بازیگر زن به دلیل پایین بودن ارتباط به کار ضربه زد به کار. یه جا ه در مورد شوهر صحبت کرد و قسمت آخر که اون نوازنده ها اومده بودن اونجا هم ارتباطی دیده نمی شد .اما حسن اینکار به نظر من نوع قرار دادن دوربین بود که خوب بود و میله هایی که جلوی پیرزن بود مفهومی که می خواست رسوند.

فاطمه:

من باید باور کنم که پنجره جایزی گرفته، حالا فیلمش طنز نبود خدا وکیلی؟؟؟!!! ما که از اول تا آخر فیلم فقط ریسه می رفتم، اون بازیگر که انگار داشت کتاب می‌خوند.

درباره "پوهنتون"

نمایی از فیلم پوهنتون ساخته صفی اله محمد قلی

نمایی از فیلم پوهنتون ساخته صفی اله محمد قلی

در فیلم" پوهنتون" سری زده می شود به دانشگاه کابل تا تصویری از فضای دانشگاهی آنجا ارائه شود. بعد از سقوط طالبان و تشکیل دولتی جدید در افغانستان با کمک کشورهای غربی و نهاد های بین المللی، این طور تصور می شود که افغانستان تبدیل به کشوری در حال گذار به سمت یک جامعه دموکراتیک است. جامعه ای که در آن انسانها از ابراز عقیده خودنگران نیستند. دانشگاه به عنوان یک مرکز علمی و روشنفکری می تواند محکی برای تشخیص درستی این وضعیت باشد.

نظرات بینندگان در مورد فیلم های "عروسک "و "پوهنتون"

سیمین

من فیلم عروسک را خیلی‌ دوست داشتم ولی‌ یه جاهایی ‌دقیقا نمیفهمیدم چی‌ میگن. خیلی‌ تند حرف میزدن.


فرناز:

فیلم عروسک خیلی خوب بود کاش اول اون پخش می شد!خیلی راحت میشد باهاش ارتباط برقرار کرد.


محمد عمر:

نمایی از فیلم عروسک ساخته رابعه عطایووا

نمایی از فیلم عروسک ساخته رابعه عطایووا

فیلم عروسک ،،بسیار فیلم زیبای بود ،،،از حقیقت زند‌گی زن در تاجیکستان.


سینا پهلوان:

خودسانسوری در پوهنتون نشان دهنده ی شرایط حاکم بر گذشته سرزمین افغانستان بود.

ببرک از کابل:

فیلم پوهانتون کاملا یک سویه ه بود و سیاه بینی . این همه فضای دانشگاهی در افغانستان و حتی در این دانشگاه نیست . فضا خیلی تغییر کرده و دانشجویان راحت ، درباره شرایط سیاسی جامعه اظهار نظر می کنند.

آدرس پست الکترونیک برنامه آپارات:کلیک aparat@bbc.co.uk

زمان پخش برنامه آپارات


به وقت تهران
به وقت کابل
به وقت دوشنبه
به وقت گرینویچ
پنجشنبه ۲۱:۱۰ ۲۱:۱۰ ۲۱:۴۰ ۱۶:۴۰
تکرار جمعه

۱۱:۱۰

۱۱:۱۰

۱۱:۴۰

۰۶:۴۰

تکرارشنبه

۰۰:۱۰ ۰۰:۱۰ ۰۰:۴۰ ۱۹:۴۰

تکرارسه شنبه

۲۱:۱۰

۲۱:۱۰


۲۱:۴۰


۱۶:۴۰

تکرار سه شنبه

۰۰:۱۰

۰۰:۱۰


۰۰:۴۰

۱۹:۴۰

تکرارچهارشنبه

۱۱:۱۰

۱۱:۱۰

۱۱:۴۰

۰۶:۴۰

تکرار چهارشنبه

۱۶:۰۰

۱۶:۰۰

۱۶:۳۰

۱۱:۳۰

*ممکن است هنگام پخش خبر فوری، محتویات این صفحه و این برنامه بدون اعلام قبلی تغییر کند.

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.