به روز شده:  16:02 گرينويچ - دوشنبه 18 اکتبر 2010 - 26 مهر 1389

تاجیکستان

برنامه تفریحی تاجیکی، 15 اکتبر

خوش آمدید به برنامه تفریحی تاجیکی!

محتوای برنامه این هفته از این قرار است:

چهارمین جشنواره فیلم “دیدار” در دوشنبه: حدود 60 فیلم از کشورهای مختلف،

روز جهانی “عصای سفید”: نابینایان در قرغان تپه چه حال دارند؟

نمایشگاه آثار خوشنویسان در آثارخانه بهزاد: اقدامی برای احیای خط فارسی،

مهمان ما: گلبهار شاکراوا، آوازخوان موسیقی سنتی از سغد.

برای پخش این فایل، نرم افزار "جاوا اسکریپت" باید فعال شود و تازه ترین نسخه "فلش" نیز نصب شده باشد

پخش با "ریل پلیر" یا "ویندوز میدیا پلیر"

“دیدار 2010” در دوشنبه

چهارمین جشنواره بین‌المللی فیلم “دیدار 2010” بعد از ظهر روز سه‌شنبه ‌در سینماخانه زیب‌النسای شهر دوشنبه آغاز شد.

سفر حقداد، فیلمساز تاجیک، ریاست این جشنواره را به عهده دارد.

وی در صحبت با بی بی سی در روز آغاز جشنواره گفت: "در مجموع، از 12 کشور در جشنواره فیلم “دیدار” امسال فیلمسازان شرکت می‌کنند و در میان 60 فیلم کوتاه و مستند فیلمهای بزرگ 10 فیلم هنری جدیدی در سینمابزم “دیدار” به نمایش گذاشته می‌شوند."

آن گونه که آقای حقداد افزود، سینماگران از ازبکستان نیز به این جشنواره دعوت شده بودند، اما به دلیلهای نامعلوم در این جشنواره آنها شرکت ندارند.

جشنواره فیلم "دیدار 2010" با کمک مالی صندوق همکاریهای سویس و بنیاد سوروس در تاجیکستان برگزار شده است.

حدود 60 فیلم ساخته سینماگران از ایران، افغانستان و کشورهای آسیای مرکزی در چهار روز برگزاری این جشنواره به نمایش درآمده‌اند.

سلام سنگی، فیلمسازی از افغانستان، در این جشنواره پسرش بصیر سنگی را همراهی می‌کند. سال 1992 در نخستین جشنواره سینما که در کاخ باربد شهر دوشنبه برگزار شد، فیلمی به نام “بابا” از سلام سنگی برنده این جشنواره دانسته شده بود.

آقای سنگی در این باره می‌گوید: "فیلم پسرم با نام “One-way” و یا "جاده یک‌طرفه" که نخستین فیلم شرکت "سنگین فیلم" است، در جشنواره "دیدار 2010" به نمایش گذاشته می‌شود."

"داستان فیلم ما حادثه‌ای است که امروز سرخط خبرهای جهان است، یعنی موضوع انتحار است. شمه‌ای از همین حوادث روزمره را ما به تصویر کشیدیم. می‌توان گفت که این فیلم انعکاسی از واقعیت جامعه فعلی ماست. مردم افغانستان با این مشکل مدتهاست که دست و پنجه نرم می‌کنند."

سینمابزم "دیدار" در تاجیکستان در حالی برگزار می‌شود که سینماگران تاجیک طی دو دهه اخیر با مشکلات مختلفی روبرو بوده‌اند. به گفته برخی از سینماگران، صنعت فیلمسازی در این جا تقریباً از میان رفته است.

ناصر سعیداف تنها کارگردان تاجیک است که در دو دهه اخیر در نوار 35 میلیمتری فیلمی به نام "قیام روز" ساخته است. بیشتر فیلمهای تاجیکستان در سالهای اخیر ویدیوفیلم بوده‌اند.

آقای سعیداف در صحبت با بی بی سی گفت: "در جشنواره‌های بین‌المللی که من با فیلم “قیام روز” شرکت داشتم، معمولاً از من می‌پرسیدند که آیا در ‌اندیشه تهیه فیلم جدیدی هستم یا نه؟ البته، من روی فیلمنامه جدیدی کار کرده ایستاده‌ام."

"حتی بعد تماشای فیلم “قیام روز” سرپرستان نزد من می‌آمدند و اظهار آمادگی می‌کردند که در تهیه فیلم جدیدم کمک مالی کنند، اما من می‌خواهم که لااقل 40 و یا 30 در صد مبلغ فیلم جدیدم را از تاجیکستان پیدا کنم."

"من می‌خواهم که این فیلم معرفی کننده سینمای تاجیک باشد، چون حادثه‌های فیلم و مکان نواربرداری و قهرمانان این فیلم جدیدم نیز تاجیکان و تاجیکستانیان خواهند بود."

جشنواره "دیدار" در دوشنبه 16 اکتبر پایان می‌یابد. از نتایج آن در برنامه آینده به شما اطلاع خواهیم داد. این جشنواره در هر دو سال یک بار برگزار می‌شود.

جشنواره سوم آن سال 2008 در دوشنبه برگزار شده بود و جایزه اصلی آن به فیلم "سیبی از بهشت"، ساخته کارگردان افغان همایون مروت و فیلم "راه به ناکجا" ساخته کارگردان قرقیز مینتمیر بیک نظر اعطا شده بود.

روز جهانی عصای سفید"

15 اکتبر در جهان به مناسبت روز بین‌المللی نابینایان تدابیر و برنامه هایی انجام می‌شود.

در سال 1950 سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد و یا یونسکو شورای جهانی نابینایان در جلسه‌ای مشترَک قرارداد "عصای سفید را" بررسی و تصویب کردند. و روز 15 اکتبر را روز جهانی "عصای سفید" یا روز جهانی حمایت از نابینایان اعلام کردند.

همکارم آرزوی کریم از شهر قرغان تپه، مرکز استان ختلان، صحبتی کرده است با چندی از نابینایان. فرزانه دختر نابینایست و خود را "روشن ضمیر" می‌خواند و به زندگی خوش‌بین است و زندگی را نهایت دوست می‌دارد.

وی همگی یک سال می‌شود که عضو انجمن نابینایان شهر قرغان‌تپه شده و از این خوشحال است، چون دوستان زیادی یافته و خوشحال گشته است.

فرزانه می‌گوید در برابر آن که در انجمن دوستان زیادی پیدا کرده است، وی باز هم مشق سرودخوانی می‌کرده است. و از اجرای سرودهایش خوب بر می‌آید.

فرزانه می‌گوید که اگر سرود نخواند، زیاد خسته می‌شود و چیزی گلویش را می‌فیشارد و این حالت او را مجبور می‌سازد، تا سرود بخواند...

این حالت را خود او استعداد خداداد می‌گوید که گویا "درون قفس تنگ پرنده‌ای پر می‌زند و کس می‌خواهد آزاد باشد و پرواز کند به سوی هنر آوازخوانی و موسیقی..."

رئیس انجمن نابینایان قرغان‌تپه، چاریار دانه‌یف، می‌گوید این انجمن 182 عضو دارد که در میان آنها جوانان بااستعداد زیادی هم هستند و بیشترشان در رشته نوازندگی تمرین می‌کنند.

فیض‌الله عبدالرحیم اف، یک جوان از انجمن نابینایان می‌باشد که صدای خوبی داشته است. در صحبت با ما فیض‌الله گفت که وی سرودهای زیادی را آماده ثبت کرده، ولی امکانات مالی برای ثبت سرودهایش ندارد.

فیض‌الله چندین سورود در وصف تاجیکستان دارد که طبیعت و رودخانه‌ها، گل و گیاه اینجا در آنها وصف شده‌اند. چون خود او می‌گوید: "من اگر از چشم سر محرومم، ولی با مصرعهای سرودم وطنم، تاجیکستان را تصور می‌کنم و به چشم دل می‌بینم."

فیض‌الله و فرزانه به آمادسازی یک ترانه مشغول هستند و در صورت تهیه شدن سرود انجمن نابینایان وعده ضبط آن را داده است. در صورت عملی شدن این طرح شاید این اولین سرود از نابینایان یا به گفته خود آنها، روشن‌ضمیران قرغان‌تپه باشد که ثبت خواهد شد.

نمایشگاه خوشنویسان در دوشنبه

روز چهارشنبه در آثارخانه کمال‌الدین بهزاد در دوشنبه نمایشگاه آثار خوشنویسان از کشورهای مختلف اسلامی برگزار شد.

در این نمایشگاه بیش از 200 اثر خوشنویسان از ایران، افغانستان، پاکستان، قرقیزستان، ترکیه و تاجیکستان به معرض تماشا گذاشته شده‌اند.

بیشتر خوشنویسان تاجیک که نمونه‌هایی از آثار خود را به نمایش گذاشته بودند، در صحبت با همکارم مردان محمد گفته‌اند که این هنر در تاجیکستان در زمان شوروی تقریباً از میان رفته بود.

آنها گفته‌اند که در زمان شوروی امکان مشق خط کردن وجود نداشت. تنها در محدوده مساجد از این خط کار می‌گرفتند و امکان تشویق و به نمایش گذاشتن نمونه‌های خوشنویسی وجود نداشت.

خطاطان باهنر و خوش‌سلیقه ایرانی می‌گویند که حالا در کلیه مناطق کشورشان، با شمول روستاها، کلاسهای خوشنویسی فعال بوده و تعداد خوشنویسان به هزاران نفر می‌رسد.

الهی خاتمی، یک خانم خوشنویس از ایران، به نوبه خود از افزایش سریع خوشنویسان زن در این کشور خبر داد. وی گفت که حدود 70 در صد اعضای انجمن خوشنویسان ایران را خانمها تشکیل می‌دهند.

در حاشیه‌این نمایشگاه کالاهای هنرمندان از شهر اصفهان ایران، از قبیل قلمکاری، گلیم و مینیاتور، نیز به نمایش و فروش گذاشته شده‌اند.

گلبهار شاکراوا در مهمانی ما

گلبهار شاکراوا، یک آوازخوان جوان از ولایت سغد، فعالیت هنری خود را از سرودن آهنگهای سنتی آغاز کرده است. وی با سرودن سرودهای مردمی می‌خواهد به دل علاقه‌مندان هنرش راه یابد.

گلبهار 26 سال دارد و زاده شهر باستانی استروشن است. وی می‌گوید مهر و محبت بی‌اندازه‌اش به سرودن آهنگ و موسیقیهای مردمی او را روی صحنه آورده است. حالا وی دانشجویی سال پنجم هنرستان ملی تاجیکستان است و به گفته او، تحصیلش در صدد انجام یابیست.

همکارم علیشیر آخون در ولایت سغد مصاحبه‌ای با این آوازخوان جوان انجام داده است.

گلبهار، چرا محض راه موسیقی سنتی را پیش گرفتی، در حالی که در تاجیکستان، امروز اکثر جوانان مشغول شنیدن موسیقی پاپ هستند؟

از اوایل خردیم شنیدن سرودهای استرادی را می‌پسندیدم و وقتی مادرم مرا به نزد جوره بیک مراداف برای شاگردی آوردند، من شوق بی‌اندازه پیدا کردم به سرودهای کلاسیکی و مردمی خودمان.

این آهنگهای ناتکرارند و به سرود و آهنگهای ملتهای دیگر مانند نیستند. از همین لحاظ، من سرودهای سنتی خودمان را دوست داشتم و سازهای ملی خودمان را بیشتر آموختم...

استادانت در این جاده کی ها هستند؟

نخستین استاد من کمال‌الدین بزوروک اف هستند که به من نواختن رباب را آموختند. همچنین، استادان زیادی دارم که برای آموزش سازهای ملّی موسیقی و برای اجرای سرودهای مردمی بسیار زحمت کشیدند، اینها استادانم سلطانعلی خدای بردی یف، عشور ناصراف، جوربیک مراداف، بای‌محمد نیازاف، شادمان الف اف می‌باشند.

آیا در جامعه‌ای سنتی برای زن تاجیک تا چه حد آوازخوان بودن مشکل است؟

البته، مشکل است. برای آن که در تاجیکستان زن هنرپیشه را نه آن قدر می‌پسندند.

عموماً، نگاه مردم به زنهای هنرپیشه بی‌نهایت منفی است. آنها فکر می‌کنند که این کار پست است، ولی من می‌خواهم زنهای تاجیک بیشتر به هنر مشغول باشند و مخصوصاً دختران جوان و جوان‌پسران کوشش بکنند که سرودهای مردمی خودمان را آموزند.

استراد هم بد نیست، ولی سنتهای ملی خودمان را فراموش نکنند.

به ایجاد سرودهایت بیشتر کی کمک می‌کند؟

برای انتخاب غزلهای کلاسیکی، عموماً شعرها برای آوازخوانیم، مادرم هستند. آن کس برای من در انتخاب شعر و آهنگهای جالب کمک می‌کنند.

گلبهار، چه آرزوها داری؟

من آرزو دارم که در تاجیکستان یک دسته دوتارنوازان جوان‌دختر را تأسیس دهم، تا در تربیت نسل نورس سهم خود را گذارم.

سپاس برای صحبت...

لطفاً، نظر و پیشنهادهای خود را در باره برنامه تفریحی به ما بفرستید. امییلهای ما: zevarshoh@bbc.tj یا bbc_dushanbe@yahoo.com

با بهترین تمنیات و آرزوهای نیک، تا آدینه آینده پدروووووووووووووووووووووووووود...

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.