نگاهی به نمایشگاه آثار پست مدرن وویناروویچ در لندن

Image caption معترضان به حذف ویدئویی از ووینارویچ از نمایشگاهی در نیویورک

مجموعه ای از آثار دیوید وویناروویچ، هنرمند سوررئالیست مشهور آمریکایی دهه هشتاد، اخیرا در گالری تیت مدرن لندن به نمایش درآمد.

بیست سال بعد از مرگ وویناروویچ بر اثر بیماری ایدز در سال 1992 در سن 37 سالگی، این نخستین بار بود که برخی از فیلم ها و دست نوشته های او در گالری تیت لندن به نمایش درمی آمد.

این نمایشگاه شامل نمایش فیلم کوتاه مشهور و جنجالی "آتشی در شکم من" ساخته هشت میلی متری وویناروویچ بود که در سال ۱۹۸۶ ساخته و تا امروز نسخه کامل آن در دسترسی نبوده و بارها قربانی سانسور مذهبی بوده است.

وویناروویچ یکی از چهره های مهم هنری دهه هشتاد و یکی از بهترین نمونه های هنر پست مدرن محسوب می شود. آثار عکاسی و نقاشی او که ملهم از موضوع های سیاسی پیرامون او بود با حسی سرشار از طنز و تخیلی سورئالیستی آمیخته است.

وویناروویچ را باید در نقاشی و عکاسی هنرمندی جسور و سنت شکن به حساب آورد که تاثیر عمیقی بر هنرمندان دهه هشتاد و نسل های بعد از خود گذاشته است.

کارهای هنری او با اینکه از رئالیسم دورند اما به خوبی بیانگر شرایط سیاسی و ایدئولوژی مسلط زمان او هستند.

وی تکنیک کولاژ را برای بیان هنری خود و دنیای ذهنی پیچیده و سورئال خود مناسب یافته بود. وویناروویچ با اینکه آموزش هنری آکادمیک ندیده بود اما موفق شد به تشخص و سبک مشخصی در هنر مدرن جهان برسد و تاثیرات تازه و خلاقانه ای در بیان هنری به وجود آورد.

وویناروویچ آثار قابل توجهی در نقاشی، عکاسی، گرافیک، کولاژ، اینستالیشن و موسیقی از خود به جا گذاشته و از معدود هنرمندان دهه هشتاد است که همچنان نفوذش باقی است.

او زندگی سخت و مشقت باری داشت و سال هایی از زندگی خود را در خیابان های نیویورک بیخانمان بود و از راه خود فروشی زندگی می کرد.

وویناروویچ کارش را در اواخر دهه هفتاد به عنوان عکاس و فیلمساز سوپرهشت شروع کرد. فیلم کوتاه هروئین و مجموعه عکس های آرتور رمبو که در گالری ایست ویلیج نیویورک به نمایش درآمد، حاصل کار او در این دوره است.

وی در سال ۱۹۹۰ از "انجمن خانواده آمریکا" که یکی از نقاشی های او را کپی و تحریف کرده بودند، شکایت کرد و در دادگاه برنده شد که حرکت مهمی در دفاع از حقوق هنرمندان مستقل در جامعه آمریکا محسوب می شد.

در چند سال اخیر نام وویناروویچ دوباره به خاطر مسئله سانسور فیلم کوتاه او در محافل هنری و فرهنگی مدرن جهان مطرح شده است.

در سال ۲۰۱۰، بر اثر فشار چند تن از اعضای کنگره آمریکا، رئیس لیگ کاتولیک و برخی رسانه های محافظه کار، این فیلم به خاطر توهین به مسیح و مقدسات مذهبی از مجموعه نشنال پورتریت گالری واشنگتن بیرون کشیده شد.

این نمایشگاه اختصاص به نمایش آثار وویناروویچ و برخی دیگر از هنرمندان همجنسگرای آمریکایی مثل اندی وارهول، جاسپر جونز، تامس ایکینز و انی لبوویتز داشت.

فیلم کوتاه سیزده دقیقه ای "آتش درون شکم من"، که رویکرد انتزاعی وویناروویچ نسبت به بیماری ایدز است، مونتاژ تندی از تصاویر سیاه و سفیدی است که ونارویچ از خیابان های مکزیک و آدم های مختلف از گداها، دستفروش ها، نمایشگران خیابانی، کشتی گیران، رهگذران معلول بدون پا و اشیاء مختلف که در آتش می سوزند، گرفته و هر قسمت را با شمایل ها و ماسک های اساطیری و مدرن ارتباط داده است.

Image caption به گفته وویناورویچ، مورچه ها بر بدن مسیح استعاره ای از جامعه آمریکاست

در یکی از قسمت های فیلم که در نسخه های قبل سانسور شده است، فیلمساز را می بینیم که در برابر دوربین خودارضایی می کند.

وجود برخی صحنه های این فیلم از جمله صحنه ای که در آن مورچه ها به دور بدن زخمی مسیح مصلوب حلقه زده اند و گوشت تن او را می خورند، آشکارا وی را تحت تاثیر بونوئل و سگ آندلسی او نشان می دهد.

به گفته وویناورویچ، مورچه ها استعاره ای از جامعه آمریکاست اما بر اساس برداشت جامعه کاتولیک آمریکا، وویناروویچ ، قربانیان ایدز را به مسیح ارتباط داده است.

وویناروویچ در واکنش به حذف فیلمش از نمایشگاه به بهانه ضد مسیحی بودن اثر، گفت که فیلمش درباره مسیح یا مسیحیت نیست و تصویر مسیح مصلوب و مورچه ها را باید در مفهوم فیلم که در باره بیماری ایدز است، بررسی کرد.

مرگ وویناروویچ و دوست و شریک زندگی اش پیتر هوجار بر اثر بیماری ایدز، که در اوایل دهه نود در اوج بحران ایدز روی داد، بسیار پر سرو صدا بود.

وویناروویچ پس از مرگ پیتر هوجار از جسد او عکاسی کرد. تصویر سیاه و سفید چهره نحیف و بیمار پیتر هوجار، بیانگر هراس هنرمند عکاس و جامعه آمریکا از مرگ در اثر بیماری ایدز بود که گریبان برخی از هنرمندان اواخر دهه هشتاد را گرفته بود و آنها را به شدت آسیب پذیر کرده بود.

بوفالو، یک روز این پسربچه، آب: تولد زبان، کوسه، ماهی تون، پیترهوجار، یوکیو میشیما را خواب می بیند، و اسطوره واقعی نام برخی از تابلوهای نقاشی مشهور دیوید ووویناروویچ است.

برخی از هنرمندان مطرح امروز از جمله زو لئونارد، ویکتوریا هو، مت وولف، امیلی رویسدن، هنریک اولسن، مایک ایست بروک و کری می ویمز، صراحتا وویناروویچ را الهام بخش خود معرفی کرده اند.

مطالب مرتبط