۱۱ عذرخواهی در سال ۲۰۱۱

حق نشر عکس no credit

قرن ها می گذرد از روزی که هنری چهارم پس از سرپیچی از امر پاپ گریگوری هفتم، در لباس فردی پشیمان به قصر کانوسا رفت و پوزش خواهانه، سه روز با پای برهنه در میان برف ها ایستاد تا پاپ که او را تکفیر کرده بود از گناهش صرف نظر کند و او را به مقام خود بازگرداند.

حالا عذرخواهی ها گاهی به چند جمله و گاه یک جمله خلاصه می شود.

هنوز عذرخواهی رسمی بیل کلینتون در دوران ریاست جمهوری اش از یادها نرفته است که گفت: "من در حقیقت با خانم لوینسکی رابطه داشتم، که مناسب نبود. در واقع اشتباه بود... من مردم را فریب دادم، حتی همسرم را فریب دادم. من عمیقا از این موضوع متاسفم."

در این سال ها بسیاری از سیاستمداران، ستاره های دنیای هنر و ورزش و شخصیت های مذهبی در پی رسوایی یا جنجال های رسانه ای یا اعتراض های مردمی یا حتی با انگیزه های سودجویانه ناگزیر به عذرخواهی شده اند. عذرخواهی هایی که گاه در صمیمانه بودن آنها تردیدهای جدی حس می شود.

این عذرخواهی ها گاهی به اعتراض های ایجادشده پایان داده و گاهی تاثیر چندانی در خواباندن جنجال ها نداشته است.

در سال ۲۰۱۱ هم چهره های فراوانی در دنیای مذهب، سیاست، ورزش و هنر در جهان عذرخواهی کردند. نگاهی به برخی از این شخصیت ها و شیوه عذرخواهی آنها -و گاه تکذیبشان پس از مدتی- خالی از لطف نیست.

پاپ بندیکت شانزدهم؛ 'با شرم بزرگی تایید می کنیم'

حق نشر عکس Getty Images

اکتبر امسال، پاپ بندیکت شانزدهم، رهبر مسیحیان کاتولیک جهان، نسبت به استفاده از زور و جنگ برای ترویج مسیحیت در سده های گذشته، انتقاد و اظهار ندامت کرد.

او با اشاره به خشونت هایی که در تاریخ برای ترویج مسیحیت رخ داده است گفت: "ما این را با شرم بزرگی تایید می کنیم. ولی کاملا واضح است که این سوء استفاده از ایمان مسیحی بوده است، چیزی که به وضوح با ذات واقعی آن در تضاد است."

او گفت که نباید از دین برای تروریسم یا جنگ افروزی استفاده کرد.

این نخستین عذرخواهی پاپ نبود؛ او در سال ۲۰۱۰ هم در بریتانیا از کسانی که مورد آزار جنسی کشیش های کاتولیک قرار گرفته اند عذرخواهی کرده بود.

پاپ بندیکت در مراسم دعای جمعی در کلیسای وست مینستر، تاسف عمیق خود را از 'جنایات ناگفتنی' کشیش های کاتولیک ابراز کرده و گفته بود این گناهان موجب شرمساری و سرافکندگی تمام کلیسا شده است.

روپرت مرداک و تشکیلاتش؛ '...اما شخصا مسئولیت ماجرا را بر عهده نمی گیرم'

حق نشر عکس Reuters

انتشار هفته نامه نیوز آو د ورلد در روز ۱۰ ژوئیه ۲۰۱۱ متوقف شد. آخرین شماره این روزنامه محتوی یک عذرخواهی بود و تیتر صفحه نخستش این بود: "ممنون از شما و خداحافظ."!

هفته‌نامه نیوز آو د ورلد، متعلق به روپرت مرداک، غول رسانه‌ای جهان، در یک آگهی یک صفحه‌ای با امضای آقای مرداک که در شماره‌های روز شنبه، ۱۶ ژوئیه (۲۵ تیر) روزنامه‌های بریتانیا منتشر شد، به دلیل "اشتباهات جدی" عذرخواهی کرد.

به دنبال رسوایی‌هایی که درباره شنود تلفن‌ها از سوی هفته نامه متعلق به مؤسسه رسانه‌ای نیوز کورپوریشن در بریتانیا به وجود آمد، در آگهی عذرخواهی این شرکت، از این که سریعا برای "حل و فصل مسائل" اقدام نشده، ابراز تأسف شده بود.

در این آگهی که روپرت مرداک، مالک شرکت رسانه ای "نیوز کورپوریشن" آن را امضا کرده بود، آمده بود: "دریافتم که عذرخواهی ساده، کافی نیست. در روزهای آینده، ما گام‌های محکم و بیشتری برای حل مسائل برمی‌داریم و ضررهایی را که وارد کرده‌ایم، جبران خواهیم کرد. در این مدت شما خبرهای بیشتری از ما خواهید شنید."

روپرت مرداک در جلسه علنی کمیته پارلمانی مجلس عوام بریتانیا نیز از رسوایی شنود ابراز شرمندگی کرد و آن روز را شرمسارترین روز زندگی اش خواند؛ هر چند که گفت که شخصا مسوولیت این ماجرا را برعهده نمی گیرد.

لیام فاکس؛ 'مرز مناسبات حرفه ای و دوستانه را رعایت نکردم'

حق نشر عکس Reuters

در ماه اکتبر، لیام فاکس، وزیر دفاع بریتانیا که با اتهام سوء استفاده از مقام خود در ارتباط با یکی از دوستانش مواجه شده بود، رسما عذرخواهی کرد.

آقای فاکس روز نهم اکتبر گفت: "از نخست وزیر پوزش می خواهم".

او گفت که اشتباه کرده است و حد و مرز میان مناسبات حرفه ای و روابط دوستانه را رعایت نکرده است.

او به خاطر همسفر کردن آدام وریتی، دوست صمیمی‌اش که ساقدوش او در زمان ازدواج و هم‌خانه‌اش در زمان مجردی هم بوده، مورد انتقاد فراوانی قرار گرفته بود.

وزیر دفاع بریتانیا، پس از این عذرخواهی از سمت خود کناره گیری کرد.

هیلاری سوانک و تاسف از حضور در جشن تولد چچنی

حق نشر عکس Reuters

بازیگر فیلم های "پسرها گریه نمی کنند" و "دختر میلیون دلاری" بابت اینکه در مهمانی تولد رمضان قدیروف، رهبر چچن حاضر شده بود، ابراز تاسف کرد.

او گفت: "من عمیقا از حضور در این مهمانی متاسفم."

این عذرخواهی پس از آن صورت می گرفت که سازمان های حقوق بشری از حضور هیلاری سوانک و ژان کلود وندم، بازیگر فیلم های اکشن هالیوودی، در مهمانی باشکوه چندین میلیون پوندی رمضان قدیروف رئیس جمهور چچن، در گروزنی پایتخت این کشور به شدت انتقاد کردند.

در سال ۲۰۰۹ سازمان حقوق بشری "فریدام هاوس"، جمهوری چچن را در کنار کره شمالی، برمه و تبت در ردیف سرکوبگرترین حکومت های جهان قرار داده بود.

آرنولد شوارتزنر؛ 'لیاقت خشم را دارم'

حق نشر عکس AP

اوایل ماه ژوئیه، ماریا شرایور، همسر آرنولد شوارتزنگر، بازیگر فیلم های ترمیناتور و فرماندار سابق ایالت کالیفرنیا که ۲۵ سال با او زندگی کرده بود، درخواست طلاق کرد.

این زوج با داشتن ۴ فرزند، از هم جدا شدند. این جدایی پس از آن رخ داد که آرنولد شوارتزنگر اعتراف کرد که از یکی از خدمه خانه اش بچه دارد.

آرنولد در عذرخواهی ای رسمی گفت: "من شرایط را درک می کنم و لیاقت احساس خشم و ناامیدی را دارم... هیچ توجیهی وجود ندارد و من کاملا مسئولیت صدمه ای را که مسببش شده ام، بر عهده می گیرم."

وزیر دادگستری بریتانیا؛ 'برخی تجاوزها جدی نیستند؟'

حق نشر عکس BBC World Service

در ماه مه امسال، اظهارات کن کلارک، وزیر دادگستری بریتانیا در مورد انواع تجاوز جنسی و مجازات های مرتبط با آن به جنجال سیاسی در این کشور بدل شد.

اشاره آقای کلارک به "آزار جدی" و پیشنهاد برای تغییر قوانین در ارتباط با انواع متفاوت آزار جنسی که در بخشی از مصاحبه او با شبکه پنج رادیوی بی بی سی مطرح شد، با انتقادهای شدیدی در داخل بریتانیا مواجه شد.

اد میلیبند، رهبر حزب کارگر ضمن انتقاد از وزیر دادگستری گفت که این اظهارات به آن معناست که بعضی از موارد تجاوز "جدی" هستند و مابقی در گروه دیگری قرار می گیرند.

آقای کلارک بعد از طرح این انتقادها گفت که به نظر او تجاوز جنسی در هر شکلی یک مساله جدی است، و برداشت متفاوت از این سخنان "اشتباه" است.

وزیر دادگستری بریتانیا به یکی از قربانیان تجاوز گفت: "من همیشه بر این باورم که همه تجاوزها به شدت جدی هستند و باید به همین ترتیب رفتار شوند. من متاسفم اگر سخنانم باعث شد شما برداشت دیگری کنید یا ناراحتتان کرد."

لارس فون تریه؛ همدردی با هیتلر؟

حق نشر عکس AFP

خروج اجباری لارس فون تریه، فیلمساز دانمارکی، از جشنواره کن ۲۰۱۱ - که زمانی بزرگ ترین جایزه آن را گرفته بود - در پی شوخی اش درباره "همدردی با هیتلر" اتفاق افتاد.

او در نشست مطبوعاتی فیلمش، مالیخولیا، در کن گفته بود که "نازی" است و تا حدی با هیتلر همدردی می کند.

لارس فون تریه پس از آن به بخش خبری بی بی سی گفت که سخنانش "کاملا و مطلقا احمقانه" بوده است.

او گفت: "برای خودم متاسفم و اگر کسی را آزرده ام، عذر می خواهم. اصلا چنین قصدی نداشتم."

فون تریه افزود: "من خودم را سرزنش می کنم، چرا که در یک نشست مطبوعاتی، آدم ممکن است حرف هایی بزند که در خارج از فضای جلسه و موضوع بحث، ارزیابی شود."

او البته بعدتر در گفت و گو با نشریه GQ گفت: "من نمی توانم برای چیزی که گفتم متاسف باشم. برخلاف طبیعت من است. نمی شود بابت چیزی که اساسا خود توست عذر خواست. شاید من از این منظر شاید عوضی هستم."

جان گالیانو؛ 'نژادپرستی جایی ندارد'

حق نشر عکس BBC World Service

خبر اخراج جان گالیانو، طراح مد بریتانیایی از شرکت کریستین دیور، تا مدت ها موضوع روز دنیای مد بود.

آقای گالیانو به اظهار نظرهای یهود ستیزانه متهم شده بود و شرکت معروف فرانسوی کریستین دیور عذرش را خواسته بود.

از او تصاویری در یوتیوب منتشر شده بود که به چند نفر در کافه ای در پاریس می گفت: "من هیتلر را دوست دارم."

او در ابراز تاسفی رسمی گفت: "یهودی ستیزی و نژاد پرستی در جامعه ما هیچ جایی ندارد. من آشکارا بابت رفتارم که باعث رنجش شده است عذر می خواهم."

شمس الدین حسینی؛ 'حلالم کنید'

حق نشر عکس ISNA

در ایران شاید بتوان مهم ترین عذرخواهی در ماه های گذشته را سخنان پوزش خواهانه شمس الدین حسینی، وزیر امور اقتصادی و دارایی در جلسه طرح استیضاحش در مجلس دانست.

استیضاح شمس الدین حسینی به ماجرای "اختلاس بزرگ بانکی" ارتباط داشت که در جریان آن، ظاهرا یک شرکت خصوصی توانسته بود با سوء استفاده از تسهیلات بانکی، چند هزار میلیارد تومان دریافت کند.

آقای حسینی در سخنانش در مجلس ایران گفت: "اگر عذرخواهی من آلام مردم را تسکین می بخشد، من همه مسؤولیت را می پذیرم و از شما و مردم پوزش می خواهم... اجازه بدهید حال که من ناقابل از شما و ملت عزیزمان پوزش خواستم، از همکارانم در دولت هم پوزش بخواهم... من از تک تک همکارانم در دولت هم عذرخواهی می کنم. باشد که با بخشش همه شما خداوند از سر قصور و کوتاهی من کمترین هم بگذرد. من را حلال کنید."

با این حال، بعدتر، احمد توکلی، نماینده مجلس، با اشاره به سخنان آقای حسینی درباره سفارش آقای احمدی نژاد به عذرخواهی گفت "این عذرخواهی به هیچ دردی نمی خورد."

به گفته او وزیر اقتصاد و دارایی گفته بود که محمود احمدی نژاد شب قبل به او سفارش کرده بود که در مجلس عذرخواهی کند.

نمایندگان مجلس ایران به طرح استیضاح شمس الدین حسینی رای منفی دادند و او را در سمت خود ابقا کردند.

مصطفی تاج‌زاده؛ پوزش از 'تحمیل یک سبک زندگی'

حق نشر عکس FARS

مصطفی تاج‌زاده، فعال سیاسی اصلاح طلب که اکنون در زندان به سر می برد، در یکی از نامه‌های خود، از برخی کارهایی که همنسلان او در گذشته سیاسی خود انجام داده بودند، از مردم پوزش خواست.

او نوشت: "باید از برخوردهای ناصوابی که با مهندس بازرگان و دکتر سحابی صورت گرفت، عذر خواست و نیز باید از همه سیاسیونی که خواهان فعالیت قانونی بودند و حقوقشان به بهانه‌های مختلف نقض شد، پوزش طلبید. همچنین باید از تحمیل یک سبک زندگی به شهروندان و دخالت در حریم خصوصی آنان معذرت خواست. خطای ما آن بود که تصور می‌کردیم ما انسان‌های متوسط قادریم در میخانه‌ها را ببندیم، بدون آن‌که لازم باشد درهای تزویر و ریا را باز کنیم. اشتباه ما این بود که در عمل به برخی امور عرفی تقدس ‌بخشیدیم، غافل از آن که تلاش مذکور عقیم و نتیجه اش عرفی شدن بسیاری از مقدسات است."

او همچنین نوشت: "خطای ما این بود که در مقابل برخی رفتارهای دادگاه های انقلاب موضع نگرفتیم."

مصطفی تاج زاده همچنین نوشت که حوادث "خونین" دهه شصت می‌توانست به گونه‌ای دیگر رقم بخورد.

شیث رضایی و 'شوخی به دلیل بی مبالاتی'

حق نشر عکس no credit
Image caption شیث رضایی و محمد نصرتی

فرج الله سلحشور؛ 'از همه عذر نخواستم'

حق نشر عکس MEHR

فرج الله سلحشور، کارگردان ایرانی، پس از آنکه اظهاراتش در تشبیه سینمای ایران به "فاحشه خانه" با انتقاد برخی سینماگران و محافل سینمایی ایران رو‌‌‌به‌رو شد، گفت که سخنانش بد منعکس شده است.

او با انتقاد از تلاش یک تهیه کننده فیلم برای دعوت از آنجلینا جولی، هنرپیشه پرآوازه هالیوود به ایران، گفته بود: "آمدن آنجلینا جولی به ایران اتفاق خوبی است برای سینمایی که «فاحشه‌خانه» است. این سینما باید هم برای ادامه فعالیت خود فاحشه بین‌المللی بیاورد."

با این حال فرج الله سلحشور در ماه گذشته در گفت و گو با خبر آنلاین، عذرخواهی اش از همه اهالی سینما را تکذیب کرد و گفت: "من از زن‌ها و مردهای خوب و سالم‌ و دلسوزان سینما عذرخواهی کردم که آنان را در صحبت‌هایم استثنا نکرده بودم. هر عاقلی می‌فهمد مورد خطاب من خوب‌ها نیستند. توضیحات بعدی من در آن مصاحبه کاملا مشخص است که روی صحبت من با چه کسانی است. اگر عذرخواهی کردم از آنان بود نه از قاطبه سینما، نه از کسانی که اصرار دارند فضای سینما را برای رسیدن به آمال و لذت‌های دنیایی‌شان آلوده نگه دارند."

سال میلادی ۲۰۱۱ روز شنبه به پایان رسید، اما سال خورشیدی ۱۳۹۰ حدود ۸۰ روز دیگر ادامه دارد؛ باید دید در این مدت از چهره های ایرانی کسی به فهرست بالا چیزی خواهد افزود یا نه.

مطالب مرتبط