فیلم‌های قدیمی، نسخه‌های نو؛ نگاهی به گنجینه‌های جشنواره فیلم لندن

به روز شده:  13:38 گرينويچ - جمعه 26 اکتبر 2012 - 05 آبان 1391

عمر شریف و کلاید جیونس در مراسم اکران فیلم ترمیم شده لارنس عربستان

بخش گنجینه‌های آرشیوی، یکی از بخش‌های جذاب و پرطرفدار جشنواره فیلم لندن است. در این بخش مطابق معمول هر سال، نسخه‌های ترمیم شده و دیجیتال فیلم‌های کلاسیک و برخی شاهکارهای تاریخ سینمای جهان به نمایش در می‌آید. پنجاه و ششمین دوره جشنواره فیلم لندن، ۱۸ فیلم کلاسیک ترمیم شده از دوره‌های مختلف و در ژانرهای مختلف را به نمایش گذاشت که از میان آنها می‌توان به نسخه‎های اصلاح شده فیلم‌های لارنس عربستان (دیوید لین)، تس (رومن پولانسکی)، منکسمن (آلفرد هیچکاک)، بال‌ها (ویلیام ولمن) و سفر به ایتالیا ساخته روبرتو روسلینی اشاره کرد.

شاهکار صامت آلفرد هیچکاک

نخستین نمایش جهانی نسخه ترمیم شده فیلم صامت هیچکاک که در سال ۱۹۲۹ ساخته شده، روایت یک مثلث عشقی بین دو پسر و یک دختر با بازی کارل بریسن، انی اوندرا و مالکوم کین است.

این فیلم که به عنوان یکی از بهترین آثار صامت هیچکاک شناخته شده، داستان دو دوست دوران کودکی است که در جزیره دورافتاده‌ای زندگی می‌کنند اما رقابت آنها بر سر عشق یک دختر، در بزرگسالی آنها را در مقابل هم قرار میدهد. "منکسمن"، یکی از ۹ فیلم صامت هیچکاک است که موسسه بی اف آی، آن را ترمیم کرده و از خطر نابود شدن نجات داده است. این فیلم با اجرای زنده پیانو استیون هورن، در جشنواره به نمایش درآمد.

گنجینه ای از سینمای اندونزی

"نسخه ترمیم شده "بعد از حکومت نظامی" ساخته اثمر اسماعیل، فیلمساز مشهور اندونزی که او را پدر سینمای اندونزی لقب داده‌اند و به وسیله موزه ملی سنگاپور و بنیاد سینمای جهان مارتین اسکورسیزی ترمیم شده، یکی دیگر از جواهرات بخش گنجینه‌های آرشیوی جشنواره فیلم لندن بود."

نسخه ترمیم شده "بعد از حکومت نظامی" (محصول ۱۹۵۴) ساخته اثمر اسماعیل، فیلمساز مشهور اندونزی که او را پدر سینمای اندونزی لقب داده‌اند و به وسیله موزه ملی سنگاپور و بنیاد سینمای جهان مارتین اسکورسیزی ترمیم شده، یکی دیگر از جواهرات بخش گنجینه‌های آرشیوی جشنواره فیلم لندن بود.

اسکورسیزی در این سال‌ها به جستجویش برای کشف گوهرهای سینمایی جهان در کشورهای جهان سوم ادامه داده است. در کشورهایی که به دلایل اقتصادی یا سیاسی و فرهنگی مثل ممیزی و سانسور دولت‌ها، بسیاری از شاهکارها و نسخه های کمیاب سینمایی که در اختیار سازمان‌ها و شبکه‌های دولتی‌اند، در معرض نابودی‌اند و بنیاد فیلم اسکورسیزی، آن نسخه‌ها را از طرق مختلف به دست آورده و با صرف هزینه و وقت زیاد، ترمیم کرده و از نابودی نجات داده است.

"بعد از حکومت نظامی"، داستان انقلاب جمهوری خواهان اندونزی را که به حاکمیت هلند و استعمار این کشور بر اندونزی پایان می‌دهد، روایت می‌کند.

این فیلم که یکی از حساس‌ترین و بحرانی‌ترین دوران تاریخ معاصر اندونزی را تصویر کرده، فیلمی درباره خشم، سرخوردگی و غرور لگدمال شده یک ملت تحت استعمار است و یکی از موفق‌ترین و انتقادی‌ترین فیلم های اسماعیل محسوب می‌شود.

وسترن اسپاگتی که نادیده گرفته شد

خوب بد زشت

"بزرگترین شلیک"، دومین فیلم وسترن اسپاگتی لی وان کلیف و نخستین فیلمی است که در آن نقش اول را بازی می‌کند

"بزرگ‌ترین شلیک"، ساخته سرجیو سولیما (محصول ۱۹۶۶ایتالیا و اسپانیا)، یکی از آثار نادیده گرفته شده ژانر فیلم‌های وسترن اسپاگتی است که عاشقان فیلم‌های وسترن، امسال در جشنواره لندن شاهد نمایش نسخه ترمیم شده دیجیتالی آن بودند که به وسیله شرکت سونی کلمبیا انجام شده بود. فیلمی که از نمونه‌های معدود وسترن‌های اسپاگتی با مایه های سیاسی است که لی وان کلیف، بازیگر فیلم "خوب، بد، زشت"، در آن بازی می کند، بازیگری با چهره‌ای استخوانی و نگاهی نافذ که از بازی در فیلم‌های بی مووی (B-Movie) نوآر شروع کرد و به وسترن‌های اسپاگتی رسید و در این نقش ماندگار شد. این فیلم که سومین فیلم وسترن اسپاگتی لی وان کلیف و نخستین فیلمی است که در آن نقش اول را بازی می‌کند، داستان هفت تیرکشی است که به دنبال دستگیری یک آدمکش و یاغی متجاوز مکزیکی است.

منتقدان سینمایی، "بزرگ ترین شلیک" را بهترین فیلم وسترن سرجیو سولیما ارزیابی کرده‌اند که در کنار سرجیو لئونه و سرجیو کوربوچی، از سرآمدان ژانر فیلم‌های وسترن اسپاگتی بود.

فیلمنامه آن را فرانکو سولیناس نویسنده فیلمنامه "نبرد الجزایر" نوشته و انیو موریکونه، موسیقی آن را ساخته است.

نسخه ترمیم شده شاهکار دیوید لین

نسخه دایرکترز کات (برش کارگردان) "لورنس عربستان" شاهکار دیوید لین، سینماگر بریتانیایی را شرکت سونی کلمبیا ترمیم کرده است.

این اثر حماسی پرخرج که با شرکت مجموعه ای از بزرگ ترین بازیگران سینمای جهان از جمله پیتر اوتول (در نقش لارنس، این چهره اسرارآمیز تاریخ معاصر)، الگ گینس، عمر شریف و آنتونی کوئین ساخته شده، اثری است که تنها باید آن را بر روی پرده بزرگ سینما و با صدای استریوفونیک دیجیتال تماشا کرد، تا بتوان بهتر از زیبایی های بصری حیرت انگیز آن و قاب های درخشان فردی یانگ از صحراهای خاورمیانه و موسیقی حماسی و باشکوه موریس ژار لذت برد.

شاهکارهای سینمای کلاسیک آمریکا

لارنس عربستان

نسخه دایرکترز کات (برش کارگردان) "لورنس عربستان" ساخته دیوید لین، سینماگر بریتانیایی ترمیم شده است

جک گارفین را بیشتر به عنوان بازیگر می‌شناسیم اما او کارگردان هم بود و تنها ۳ فیلم ساخته که در میان آنها "چیزی وحشی" (۱۹۶۱) از اهمیت بیشتری برخوردار است و با اینکه حدود ۵۰ سال پیش ساخته شده اما هنوز تازگی‌اش را حفظ کرده است، با بازی درخشان کارول بیکر (همسر جک گارفین) و فیلمبرداری پر از سایه و روشن یوجین شافتان، فیلمبردار متروپولیس فریتس لانگ و موسیقی آرون کوپلند و تیتراژ گرافیکی چشمگیر سائول باس.

این فیلم که ماجراهای آن درنیویورک می‌گذرد، زندگی زن جوانی را روایت می‌کند که قربانی یک تجاوز می شود.

"بال‌ها" (۱۹۲۷) ساخته ویلیام ولمن، یکی دیگر از شاهکارهای سینمای صامت است که نسخه ترمیم شده آن در جشنواره نشان داده شد. این فیلم، نخستین فیلم در تاریخ سینماست که برنده جایزه اسکار شده و حماسه ای جنگی و باشکوه درباره مثلث عشقی بین دو خلبان هواپیماهای جنگی و دختری زیباست. عملیات هواپیماهای جنگی در جنگ جهانی اول، با توجه به امکانات آن زمان بسیار خوب ساخته شده و فیلمبرداری هری پری نیز بسیار چشمگیر است.

"رقصنده اسپانیایی"(۱۹۲۳) ساخته هربرت برنون و فیلمبرداری درخشان جیمز وانگ هو (با الهام از نقاشی های ولاسکوئز)، از آثار کمدی رمانتیک دوره صامت سینماست که داستان آن در قرن هفدهم اروپا می‌گذرد و در آن پولا نگری، ستاره لهستانی تبار در نقش یک خواننده دوره گرد کولی بازی می کند. موسسه "داچ آی فیلم"، این نسخه کمیاب را که در معرض نابودی بود به صورت دیجیتال ترمیم کرده و با اجرای زنده پیانوی استیون هورن در سالن ان اف تی (نشنال فیلم تیِه تر) به نمایش درآمد.

نسخه صامت و تقریبا مفقود شده فیلم "عشق‌های فرعون"(۱۹۲۲) ساخته ارنست لوبیچ را آرشیو فدرال آلمان و موزه فیلم مونیخ ترمیم کرده که در این بخش جشنواره به نمایش درآمد.

"بر سر بیبی جین چه آمد؟" ساخته رابرت آلدریچ (۱۹۶۲)، با بازی بت دیویس، جون کرافورد و ویکتور بونو، از فیلم‌های درخشان کلاسیک تاریخ سینماست، از کارگردانی که فیلم های مطرحی چون "مرا تا سرحد مرگ ببوس"، "برگ های پاییزی" و "دوازده مرد خبیث" را در کارنامه خود دارد. فیلمی که همانند سانست بلوار بیلی وایلدر، به ناکامی‌ها، حسادت‌ها، سوءاستفاده‌ها و فساد درون هالیوود می‌پردازد.

این فیلم در پنجاهمین سالگرد ساخته شدنش، به وسیله کمپانی برادران وارنر مرمت شده است.

عاشقانه روبرتو روسلینی

روسلینی و برگمن

"سفر به ایتالیا"، یکی از بهترین عاشقانه های تاریخ سینماست که در دوران پس از نئورئالیسم و با بازی اینگرید برگمن ساخته شد

یکی دیگر از گنج‌های واقعی جشنواره فیلم لندن، نسخه ترمیم شده "سفر به ایتالیا" (۱۹۵۴) روبرتو روسلینی، سینماگر بزرگ ایتالیایی بود که با سرمایه سینما تک بولونیای ایتالیا صورت گرفت.

"سفر به ایتالیا"، یکی از بهترین عاشقانه های تاریخ سینماست که در دوران پس از نئورئالیسم و با بازی ستاره محبوب و همسرش یعنی اینگرید برگمن ساخته شد و با فیلم "استرومبولی" او تکمیل می‌شود.

این فیلم که بیشتر به فضای کارهای آنتونیونی و برگمن شباهت دارد تا کارهای روسلینی، درباره زوجی انگلیسی است که رابطه‌شان به بن بست رسیده و این را در جریان سفری به منطقه ناپل ایتالیا برای فروش املاکشان درمی‌یابند.

"سفر به ایتالیا"، با قاب‌ها و کمپوزیسیون‌های درخشان اِنزو سرافین، از معماری و چشم‌اندازهای حومه ناپل، کاپری و خرابه‌های پمپی، بیانگر علاقه روسلینی به مستندگرایی و رئالیسم از یک سو و پرداختن به کشمکش ها و بحران‌های درونی شخصیت‌های به بن بست رسیده از سوی دیگر است.

جشنواره فیلم لندن، همچنین در کنار نمایش نسخه شفاف و مرمت شده "سفر به ایتالیا"، فیلم مستندی درباره دو زن محبوب زندگی روسلینی یعنی آنا مانیانی (بازیگر بزرگ ایتالیایی) و اینگرید برگمن (همسر روسلینی و بازیگر فیلم‌های او) را به نمایش درآورد.

فیلم مستند "برگمن و مانیانی: جنگ آتشفشان ها"، ساخته فرانچسکو پتیرنو، فیلمی است که عشق روسلینی به این دو بازیگر بزرگ سینما و رقابت‌های بین آنها و شایعاتی را که در مورد آنها بوده در یک زمینه تاریخی با استفاده از نماهای آرشیوی و پشت صحنه فیلم‌های آنان، بررسی کرده و نشان می‌دهد که روسلینی چگونه در دهه پنجاه، آنا مانیانی را رها کرده و به اینگرید برگمن، ستاره سوئدی هالیوود توجه کرده است.

"تس" رومن پولانسکی

تس ساخته رومن پولانسکی بر اساس رمان تامس هاردی از جمله فیلم های ترمیم شده جشنواره بود

نسخه ترمیم شده فیلم "تس" ساخته رمانتیک رومن پولانسکی (۱۹۷۹) که بر اساس رمان معروف عصر ویکتوریایی "تس دوبرویل" نوشته تامس هاردی ساخته شده، داستان تراژیک دختر ۱۷ ساله دهقان زاده‌ای به نام تس با بازی ناستازیا کینسکی است که به وسیله پسرعموی اشراف زاده و ثروتمندش اغفال شده و حیثیت‌اش برباد می‌رود.

این نسخه "تس" که به وسیله استودیوی پاته و اکلر فرانسوی ترمیم شده و نخستین بار در ماه مه امسال در فستیوال کن به نمایش درآمد، قرار است در سال آینده در برنامه مرور بر آثار رومن پولانسکی در بی اف آی به نمایش عمومی درآید.

پولانسکی، فیلم "تس" را بعد از گریختن از آمریکا و به یاد همسر فقیدش شارون تیت ساخت. این فیلم یکی از پرخرج‌ترین فیلم‌های فرانسوی در زمان خودش بود و در جریان ساخت آن مشکلات زیادی برایش پیش آمد، از جمله مرگ فیلمبردار آن جفری آنزوورث در میانه کار.

"ریچارد سوم" لارنس اولیویه

نسخه بسیار با کیفیت از فیلم "ریچارد سوم" لارنس الیویه (۱۹۵۵) با بازی لارنس اولیویه، رف ریچاردسن و جان گیلگاد که بر اساس نمایشنامه‌ای به همین نام از شکسپیر ساخته شده، یکی دیگر از گنجینه‌های به نمایش درآمده در جشنواره فیلم لندن است که داستان حرص شیطانی و ویرانگر ریچارد سوم را برای کسب تاج و تخت انگلستان روایت می‌کند.

نسخه ۳۵ میلی متری ویستاویژن این فیلم با سرمایه و حمایت انجمن روزنامه نگاران خارجی هالیوود، یانوش فیلم، شبکه تلویزیونی آی تی وی و موسسه فیلم بریتانیا ترمیم شده است.

ترمیم فیلم‌های مستند تاریخ سینما

""در سال خوک"یکی از تاثیر گذارترین و نخستین فیلم‌های مستندی است که در مورد دخالت آمریکا در ویتنام در دهه شصت ساخته شد و الهام بخش سینماگرانی چون فرانسیس فورد کاپولا در ساختن فیلم "اینک آخرآلزمان" بوده است."

تاکنون ترمیم فیلم‌های تاریخ سینما بیشتر متوجه فیلم‌های داستانی بوده و کمتر به حفظ نسخه‌های در معرض نابودی فیلم‌های مستند درخشان تاریخ سینما توجه شده است. اما آرشیو فیلم و تلویزیون یو سی ال ای (UCLA)، اخیرا نسخه‌ای از فیلم مستند "در سال خوک"(۱۹۶۸) ساخته ضد جنگ امیل دو آنتونیو را مرمت کرده است. این فیلم یکی از تاثیر گذارترین و نخستین فیلم‌های مستندی است که در مورد دخالت آمریکا در ویتنام در دهه شصت ساخته شد و الهام بخش سینماگرانی چون فرانسیس فورد کاپولا در ساختن فیلم "اینک آخرآلزمان" بوده است.

"سلام بر غم" ساخته اتوپر مینجر (۱۹۵۸) بر اساس رمانی از فرانسوا ساگان، "شهر بزرگ" ملودرام خانوادگی کمتر دیده شده ساتیا جیت رای، "نورهای گرم" ساخته مروین لی روی(۱۹۳۴) و "سرقت جواهرات" ساخته ویلیام دیترل (۱۹۳۲)، از فیلم های مهم دیگری بود که تماشاگران جشنواره فیلم لندن، نسخه های مرمت شده دیجیتال آنها را بر روی پرده بزرگ سینما تماشا کردند.

در این زمینه بیشتر بخوانید

موضوعات مرتبط

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.