در جشن انجمن منتقدان و نویسندگان سینمای ایران چه گذشت

حق نشر عکس ISNA

هفتمین جشن انجمن منتقدان و نویسندگان سینمای ایران، یکی از صنوف ۲۹گانه خانه سینما، چهارشنبه شب در تالار ایوان شمس با حضور اهالی سینما برگزار شد. شبی که منتقدان به یاد علی حاتمی آن را "شب دلشدگان" نام گذاردند.

برخلاف دوره‌های قبل که انجمن منتقدان برای برگزاری مراسمش دست‌تنها بود و حتی هیات رییسه‌اش به دلیل برگزاری جشنی مستقل از دولت، تحت تهدید بودند، این بار سازمان سینمایی بودجه جشن را تامین کرد و مسئولان تالار ایوان شمس هم علاوه بر در اختیار گذاشتن تالار، بخشی از جوایز نقدی را بر عهده گرفتند.

مجری این مراسم کامران ملکی از اعضای قدیمی خانه سینما بود. چند سالی بود که شهرام شکیبا طنزنویس این مسئولیت را برعهده داشت.

همه ساله در این مراسم آثار یک سال سینمای ایران و جشنواره فیلم فجر گذشته، توسط اعضا انجمن منتقدان و نویسندگان به صورت آکادمی بررسی و به رقابت گذاشته می‌شود و برنده هر صنف براساس رای همه اعضا که امسال ۹۰ رای بود، انتخاب می‌شود.

استقبال اهالی سینما و منتقدان سینمایی شبیه به جلسات صنوف مختلف خانه سینما که پس از بازگشایی گردهم آمدند، غافلگیر کننده بود.

مانند روال هر سال در بخش اول جشن، برگزیدگان نقد و گفتگو و یادداشت در بخش‌های مختلف سینما، تلویزیون و برنامه‌سازی رادیو و تلویزیون در سال ۸۹ از میان آثاری که خود صاحبان آثار به انجمن منتقدان فرستاده بودند، انتخاب شدند. و در این میان خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) به عنوان بهترین خبرگزاری فعال در عرصه سینما در سال ۸۹ انتخاب شد.

بزرگداشت کیانوش عیاری

حق نشر عکس ISNA
Image caption کیانوش عیاری در این مراسم تقدیر شد

اولین بزرگداشت مراسم مربوط به کارگردان محبوب منتقدان، کیانوش عیاری بود. اهالی مطبوعات کیانوش عیاری را حتی بیشتر از مهدی هاشمی که پیش از او به قصد تحسین کارگردانش روی سن فراخوانده شد تشویق کردند.

مهدی هاشمی (بازیگر نقش دکتر قریب در سریال روزگار قریب کیانوش عیاری)، هوشنگ گلمکانی ( سردبیر ماهنامه فیلم) و محمدعلی سجادی (نویسنده و کارگردان سینما) از ویژگی های سینمایی کیانوش عیاری گفتند.

محمدعلی سجادی از طرف همه از عیاری به دلیل متوقف ماندن پنج‌ساله فیلم خانه پدری او عذرخواهی کرد. عیاری در پایان با روایت خاطره‌ای از کوروساوا و توشیرو میفونه اعتراف کرد که دلش می‌خواهد هیچ‌وقت دیده نشود و فیلم‌ها و آدم‌های فیلم‌هایش دیده شوند؛ همان‌طور که خودش دلش می‌خواست همیشه تصویر توشیرو میفونه را به جای کوروساوا ببیند.

پس از بزرگداشت عیاری نوبت بزرگداشت پرتو مهتدی از مطبوعاتی‌های قدیمی بود که متاسفانه شب قبل از جشن به ‌دلیل بیماری در بیمارستان بستری شد.

علیرضا افتخاری از دوستداران او روی صحنه آمد و از خوشحالی پرتو مهتدی گفت؛ بابت این بزرگداشتی که او لایقش است و بالاخره بعد از سال‌ها اتفاق می‌افتد.

جهانبخش نورایی هم برای سومین بزرگداشت مربوط به حسین گیتی روی صحنه رفت و از اشتیاق ناتمام این سال‌های او برای سینما گفت. حسین گیتی بیش از چهل سال فعالیت در روزنامه‌ها و مجلات سینمایی را در کارنامه خود دارد.

برخی از بزرگداشت‌ها در بخش دوم برگزار شد. از جمله بزرگداشت ایرج کریمی منتقد کهنه کار مجله فیلم و کارگردان آثاری چون باغ‌های کندلوس، از کنار هم می‌گذریم و چند تار مو. طهماسب صلح‌جو عضو هیات رییسه انجمن منتقدان ایرج کریمی را از جمله گنجینه‌های سینما برشمرد که مسئولان آن‌ها را نادیده می‌گیرند. دیگر منتقدانی که به ستایش از ایرج کریمی پرداختند سعید عقیقی (منتقد و فیلمنامه‌نویس آثاری چون شب‌های روشن ) و یاشار نورایی (منتقد) بودند.

مسعود کیمیایی و جواد طوسی برای بزرگداشت پرویز نوری از سردبیران و منتقدان قدیمی انتخاب شدند. مسعود کیمیایی ضمن تحسین پرویز نوری کنایه‌ای به منتقدان فعلی زد که در آن روزگار که پرویز نوری سینمایی‌نویسی می‌کرد، هنوز سیاه‌نویسی در حوزه نقد وارد نشده بود و او نقد پاکیزه می‌نوشت.

حق نشر عکس ISNA
Image caption مهدی هاشمی و داریوش فرهنگ

جوایز اهالی سینما

بخش دوم هفتمین جشن انجمن منتقدان بیشتر به اهدا جایزه‌های اهالی سینما اختصاص داشت. منتقدان بیشترین جوایز را به فیلم دربند پرویز شهبازی تقدیم کردند. همان‌ها که نفس عمیق او را پسندیدند و با نقدهای تاثیرگذار آن را تبدیل به یکی از فیلم‌های تاریخ سینمای ایران کردند.

در بخش جوایز هم جایزه بهترین بازیگران زن- نقش اول به نازنین بیاتی رسید که اولین تجربه بازیگری خود را در دربند تجربه کرد؛ دیپلم افتخار نقش دوم به پگاه آهنگرانی تعلق یافت و بهترین فیلم به تهیه‌کنندگی امیرسماواتی را از آن خود کرد. همچنین لوح افتخار بهترین فیلمبرداری به هومن بهمنش برای فیلمبرداری دربند ارائه شد. پرویز شهبازی پنجمین فیلمش را اتفاق مبارکی دانست چرا که بیشتر از فیلم‌های قبل مورد استقبال مردم قرار گرفته و سهمی از این پیوند با مردم را مدیون نقدهای موثر منتقدان دانست.

فرشته طائرپور که جایزه بهترین بازیگر زن را به نازنین بیاتی اهدا کرد، هم‌زمانی جشن منتقدان و جشن جام جم را که صدا و سیما برای تِله‌فیلم‌ها برگزار می‌کند نشانه فاصله بین آثار تلویزیون و سینما عنوان کرد و از منتقدان خواست برای کم‌کردن این فاصله‌ها تلاش کنند.

جایزه بهترین فیلمبرداری به محمود کلاری برای فیلمبرداری فیلم استرداد اهدا شد. محمود کلاری این جایزه را حق پیمان شادمان‌فر، رقیب جوان خود در این بخش دانست که برای فیلمبرداری آسمان زرد کم‌عمق اثر بهرام توکلی نامزد دریافت جایزه شده بود.

جایزه بهترین بازیگر نقش مکمل مرد به بابک حمیدیان برای بازی نقش مرد متجاوز به دختربچه‌ها در فیلم هیس دخترها فریاد نمی‌زنند پوران درخشنده اهدا شد. این فیلم پرفروش‌ترین فیلم امسال بوده است. بابک حمیدیان گفت بازی در این نقش را جسورانه می‌داند. کیومرث پوراحمد که به‌همراه محمدمهدی عسگرپور (کارگردانی که بابک حمیدیان را با فیلم قدمگاه به سینما معرفی کرد) جایزه را به بابک حمیدیان اهدا کردند، گفت خلاقیت او در فیلم پنجاه قدم آخر برایش مانند خلاقیت خسرو شکیبایی در اتوبوس شب بود.

رضا عطاران از منتقدان جایزه بهترین بازیگر برای فیلم‌ دهلیز و شهاب حسینی دیپلم افتخار برای فیلم حوض نقاشی دریافت کردند. رضا عطاران ابراز خوشحالی کرد که این جایزه را در این دوره می‌گیرد که "دیگر اوضاع شمق در عقرب" نیست.

فرشته صدرعرفایی هم دیگر بازیگر فیلم حوض نقاشی بود که دیپلم افتخار بازیگر مکمل زن را دریافت کرد. در این بخش هیچ بازیگری شایسته تندیس شناخته نشد.

جایزه بهترین فیلمنامه را کامبوزیا پرتوی به ابراهیم اصغری فیلمنامه‌نویس فیلم دهلیز تقدیم کرده و از این فرصت استفاده کرد و از علیرضا رضاداد، دبیر جشنواره سی و دوم فیلم فجر، درخواست کرد فیلم آشغال‌های دوست‌داشتنی محسن امیریوسفی که تا امروز از حضور در بخش‌های اصلی جشنواره بازمانده را در جشنواره نمایش بدهند.

جایزه بهترین موسیقی متن به حسین علیزاده برای فیلم آسمان زرد کم‌عمق تعلق گرفت. او در مراسم حضور نداشت و بازیگر نقش اول فیلم، ترانه علیدوستی که رقیب نازنین بیاتی برای دریافت جایزه بود تندیس بهترین موسیقی را دریافت کرد و گفت "اینکه به جای ایشان آمدم افتخار بزرگتری است از اینکه خودم جایزه می‌گرفتم".

آسمان زرد کم عمق جایزه بهترین تدوین (بهرام دهقانی) و بهترین خلاقیت کامپیوتری (امیرحسین حداد) را هم گرفت.

دیپلم‌ افتخار بهترین فیلم به پرویز ساخته مجید برزگر به تهیه‌کنندگی سعید آرمند که تا امروز اکران نشده و فقط پخش‌های محدودی در سینماتک‌ها و جشنواره سال گذشته داشته و تندیس خلاقیت و استعداد درخشان ویژه فیلمسازان اول به احسان عبدی پور کارگردان بوشهری فیلم تنهای تنهای تنها تعلق گرفت.

کامران ملکی از علیرضا رضاداد خواست که اجرای نشست های تخصصی فیلم‌های جشنواره فیلم فجر را به منتقدان بسپارند. چند سال اخیر اجرای این نشست‌ها را مجری‌های تلویزیون به عهده داشتند.

همه از طولانی بودن مراسم انتقاد کردند و کامران ملکی وعده داد که در جشن‌های بعد این اتفاق نخواهد افتاد.