شهرداری تهران: تناولی مالکیت آثارش را ده سال پیش واگذار کرد

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption پرویز تناولی: اگر مجسمه‌ای وجود نداشت شهرداری ملک را برای تبدیل کردن به موزه در اختیار خود قرار نمی‌داد

سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران در واکنش به اظهارات پرویز تناولی، مجسمه ساز ایرانی در خصوص شکستن قفل در خانه اش و خارج کردن چند مجسمه از آن توسط شهرداری، در بیانیه ای اعلام کرده که مالکیت این مجسمه ها ده سال پیش طبق قراردادی به شهرداری تهران واگذار شد و متعلق به "بیت المال" است.

در این بیانیه آمده است که پرویز تناولی، مالکیت مجسمه‌های مورد اشاره را در فروردین ۱۳۸۲ و به موجب قرارداد فروش قطعی به سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران انتقال داده است.

روز گذشته آقای تناولی اعلام کرد که یازده مجسمه از ۵۷ اثری که در حدود ده سال در اختیار شهرداری بوده را دو هفته پیش از آن با حکم دادگاه به خانه اش منتقل کرده بود، اما روز یکشنبه، ۲۶ اسفند شهرداری تهران دوباره این آثار را با ورود به خانه در اختیار گرفته است.

به گفته آقای تناولی، خانه او در سال ۱۳۸۲ با همکاری شهرداری تهران به "موزه پرویز تناولی" تبدیل شد، اما چند ماه بعد، با انتخاب محمود احمدی نژاد به عنوان شهردار تهران، این موزه تعطیل شد.

او می گوید که پس از چند سال توانست خانه اش را با حکم دادگاه از سازمان فرهنگی- هنری شهرداری تهران پس بگیرد، اما آثارش در اختیار شهرداری ماند که بخشی از آن در موزه امام علی و بخشی دیگر در انبارهای شهرداری نگهداری می شد.

حق نشر عکس Isna
Image caption تناولی می گوید پس از چند سال توانست خانه اش را با حکم دادگاه از سازمان فرهنگی- هنری شهرداری پس بگیرد

با این حال در بیانیه شهرداری تهران آمده است: "این دو قرارداد، (قرارداد واگذاری مجسمه ها و فروش خانه) دو عمل حقوقی جداگانه و بی‌ارتباط با یکدیگر بوده و سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران نیز با وجود شخصیت حقوقی مستقل از شهرداری در مناطق نمی‌تواند قراردادی را که بدون هیچ گونه شرطی و به نحو منجز با ایشان منعقد کرده است، به صرف ادعای ایشان نسبت به قراردادی دیگر که متولی دیگری در شهرداری تهران دارد، نادیده انگارد."

با این حال پرویز تناولی در گفت و گو با خبرگزاری دانشجویان ایران، ایسنا در واکنش به این بیانیه گفته است: "درست است که قرارداد ملک و قرارداد واگذاری مجسمه‌ها دو قرارداد مجزا است، اما در واقع این دو قرارداد ظرف و مظروف یکدیگر هستند و به هم مرتبط‌ اند. اگر مجسمه‌ای وجود نداشت شهرداری ملک را برای تبدیل کردن به موزه در اختیار خود قرار نمی‌داد. شهرداری چه نیازی به خانه من دارد؟ آن‌ها می‌خواستند موزه درست کنند. سه ماه بعد از عقد قرارداد ملک، ۵۷ قطعه از مجسمه‌های من را برای موزه خریداری کردند".

او افزود: "این قرارداد یکساله و قابل تمدید بوده است و وقتی بعد از پنج ماه به نتیجه نرسید و موزه تعطیل شد قرارداد هم خود به خود منتفی است."

در بیانیه شهرداری ذکر شده که وکیل آقای تناولی در بهمن ماه سال جاری به همراه مأمور و با دستور موقت مجتمع قضایی صدر با عنوان "توقیف آثار و تحویل به حافظ مندرج در دستور" به موزه هنرهای امام علی رفته است و آثار مذکور با "جرثقیل، خاور و جک از موزه خارج، بارگیری و منتقل شد".

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption مجموعه مجسمه های "هیچ" محبویت زیادی در بازارهای خرید و فروش آثار هنری در خارج از ایران دارد

به گفته شهرداری تهران "حافظ و امین"، آثار را به منزل آقای تناولی منتقل کرده است که با دستور قضایی قاضی‌ همان شعبه مقرر شد آثار از منزل آقای تناولی خارج و به موزه هنرهای معاصر تهران منتقل شود.

در میان این یازده اثر که از ۹ مجسمه حجمی برنز و دو مجسمه حجمی سرامیک تشکیل شده، آثاری با عنوان دیوارهای ایرانی، نفس هیچ، قفس هیچ و یادبودی برای فرهاد کوهکن وجود داشته است.

در فیلمی که در شبکه های اجتماعی منتشر شده، نشان داده می شود که کارگران در حضور پرویز تناولی در حال خارج کردن این آثار از خانه اش هستند و هنگام گذاشتن یکی از مجسمه های بر روی کامیون، این مجسمه بر روی زمین می افتد.

او به ایسنا گفته است: "اگر همان اول به من زنگ می‌زدند و با من تماس می‌گرفتند و در آرامش و صلح و صفا مجسمه‌ها را منتقل می‌کردند هیچ صدمه‌ای به مجسمه‌ها وارد نمی‌شد."

با این حال شهرداری تهران می گوید: "طی چند بار مراجعه نمایندگان مجتمع قضایی و کارشناسان سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران به منزل تناولی، همکاری لازم برای انتقال صورت نگرفت و با توجه به چند نوبت باز نکردن در و ممانعت از انتقال، حکم قضایی برای باز کردن در صادر شد."

پرویز تناولی از شناخته شده ترین هنرمندان ایرانی در خارج از ایران است که بسیاری از آثار او از جمله مجموعه مجسمه های "هیچ" محبوبیت زیادی در بازارهای خرید و فروش آثار هنری در خارج از ایران دارد.

رکورد فروش یک اثر هنر مدرن ایرانی متعلق به یکی از مجسمه های "هیچ" از پرویز تناولی است که در سال ۱۳۸۷ در حراجی کریستی در دوبی به قیمت بیش از ۲.۵ میلیون دلار فروخته شد.

مطالب مرتبط