چرا ستاره‌های بالیوود به تبعیض جنسی حمله می‌کنند؟

Image caption دیپیکا پادوکونه به خاطر اعتراضش به گزارشی که به تبعیض جنسی آلوده بود مورد ستایش قرار گرفته است

تایمز هند، یکی از معتبرترین روزنامه های چاپ این کشور، پس از چاپ یک عکس و توئیت در مورد خط سینه دیپیکا پادوکونه یکی از ستاره های سینمای هند به شدت مورد انتقاد قرار گرفته است. اما خانم پادوکونه اولین ستاره بالیوود نیست که این اواخر با رسانه های این کشور درگیر یک جنگ لفظی شدید شده است.

روزنامه تایمز هند در کنار چاپ عکسی از دیپیکا پادوکونه که مربوط به جشنی در سال گذشته بود، این پیامک توئیتری را منتشر کرد:"وای خدای من، نمایش شکاف پستان‌های دیپیکا پادوکونه". در واکنش به این اقدام روزنامه تایمز هند تعداد زیادی از ستاره‌های بالیوود و هزاران نفر از مردم آن را محکوم کرده و از اعتراض شدید این هنرپیشه به چاپ این توئیت حمایت کردند.

خانم پادوکونه درپاسخ خشمگینانه خود نوشت:"بله، من یک زنم. من پستان دارم و بین پستان‌های من هم خطی وجود دارد. آیا شما با این موضوع مشکلی دارید؟" این پیام او روی شبکه توئیتر بیش از هفت هزار بار ارسال شد.

ارسال مجدد و اشتراک این توئیت در هند برای مدتی پرطرفدارترین موضوع روی شبکه توئیتر بود و بسیاری از مشترکان این شبکه اجتماعی از رویارویی این هنرپیشه با روزنامه تایمز هند حمایت کردند. اما درگیر شدن بازیگران بالیوود با نحوه پوشش رسانه ها بی سابقه نیست.

اکتبر سال گذشته ویدئوی مکالمه تند بین یکی از بازیگران زن سینمای هند به نام مالیکا شراوت با یک خبرنگار زن در یک کنفرانس خبری در خود هند و حتی سراسر جهان توجه زیادی به خود جلب کرد. خانم شراوت در آن مکالمه تاکید می کرد که "جامعه هند در برخورد با زنان واپس گرا و ارتجاعی است."

حق نشر عکس AFP
Image caption از مالیکا شراوت نیز به خاطر موضع گیری شجاعانه او درمورد وضعیت زنان در هند ستایش شده است

مالیکا شراوت برای معرفی برنامه تلویزیونی خود به نام زنان مجرد هند در یک کنفرانس خبری شرکت کرده بود. یکی از خبرنگاران از او پرسید آیا توصیف شما از هند به عنوان "جامعه ای واپس گرا و مایوس کننده" در مصاحبه با مجله آمریکایی 'ونیتی فر' حرف درستی بوده است؟

خانم شراوت با عصبانیت شدید این خبرنگار را به چالش کشید و گفت "قصد ندارد دروغ بگوید" ویا "مثل سایرین در جامعه هند چشم بر واقعیات ببندد و ریاکاری کند."

این ستاره بالیوود در ادامه سخنانش افزود:"با وجود سقط جنین و کشتن دختران خردسال که هر روز در این کشور اتفاق می افتد، با توجه به شمار تجاوزهای گروهی به زنان و دختران و با تعداد کثیر قتل های به اصطلاح ناموسی که در این کشور روی می دهند به نظر من هند برای زنان، یک جامعه واپس گرا و ارتجاعی است و من سر حرف خودم هستم."

ویدئوی این مکالمه در ابعاد گسترده ای روی شبکه یوتیوب مشاهده و روی شبکه اجتماعی فیسبوک به اشتراک گذاشته شد. بسیاری سخنان صریح و انتقادهای این هنرپیشه از شرایط زنان در جامعه هند را ستودند.

چندی پیش نیز یک هنرپیشه زن دیگر به نام پرینیتی چوپرا به خاطر حرف های یک خبرنگار با او وارد مجادله شد. خبرنگار از او پرسیده بود "چرا وقتی که دخترها جوان هستند از "آن" خوششان می آید ولی وقتی که پیر می شوند شروع می کنند به داد و هوار که مردها آنها را آزار می دهند و از آنها سوء استفاده می کنند؟"

خانم چوپرا که کاملا مشخص بود از این سئوال خبرنگار ناراحت شده است از او پرسید که منظورش از "آن" چیست؟ و سپس افزود:"کسی شما را مجبور نکرده که با ما باشید. از اینکه شما احساس می کنید که شکنجه شده اید من خیلی متاسفم. به نظرم گفتن یک چنین چیزهایی به زنان احمقانه و بی ادبانه است"

سایر خبرنگاران حاضر در این کنفرانس خبری سخنان خانم چوپرا را ستوده و برای او کف زدند.

این تنها رویارویی پرینیتی چوپرا با خبرنگاران و رسانه ها نبود.

در موارد دیگر او با خبرنگاری که عادت ماهانه را "یک مشکل" توصیف کرده بود و یا خبرنگاری که او را در مورد وزنش سئوال پیچ کرده بود، به مجادله پرداخت. برخی او را "دخترک خشمگین بالیوود" لقب داده اند.

این یادآور لقب "پسر خشمگین بالیوود" است که سالها پیش به یکی از ستاره های مرد سینمای هند یعنی آمیتاب باچان داده شده بود چون از نقش های پدرسالارانه خودش در فیلم هایی نظیر "دیوار" و یا "زنجیر" انتقاد کرده بود.

اظهار نظر در مورد ظاهر و یا اندام ستاره های سینما و شخصیت های معروف در سراسر جهان نکته تازه ای نیست. امروزه فعالیت بخشی از رسانه ها انتشار مطالبی در همین موارد است.

در برخی موارد ستاره‌های مورد نظر واکنش نشان می‌دهند و از طریق رسانه‌های دیگر و یا چاپ مطالبی روی شبکه‌های اجتماعی خشم خود را نشان می‌دهند و حتی در برخی از موارد کار به شکایات قانونی می کشد. اما در برخی از موارد نیز ستاره ها ترجیح می دهند این نوع مطالب را نادیده گرفته و به آن اهمیت ندهند.

حق نشر عکس PR
Image caption به پرینیتی چوپرا لقب "دخترک خشمگین بالیوود" داده اند

اما مجادلاتی نظیر آنچه که بین ستاره های سینما و خبرنگاران در هند اتفاق می افتد در کشورهای دیگر معمول نیست. چرا ستاره های بالیوود امروزه با شدت به این نوع برخوردهای رسانه ها واکنش نشان می دهند؟

در سالهای اخیر نحوه برخورد جامعه هند با زنان و نظام پدرسالارانه حاکم بر این کشور مورد توجه فراوانی قرار گرفته است.

تجاوز گروهی بیش از ۲۰ نفر به یک دختر دانشجو در یک اتوبوس که در دسامبر سال ۲۰۱۲ در شهر دهلی اتفاق افتاد در جامعه ای مثل هند که در آن زنان شهروندان درجه دوم تلقی می شوند و همواره مورد ستم بوده اند، یک رویداد مهم و تاثیر گذار بود.

این تغییر باعث شده که رسانه های جمعی و شبکه های اجتماعی در هند به موضوعات مربوط به زنان پوشش بیشتری بدهند. دقت و حساسیت در مواردی که رسانه ها به دفاع از مردسالاری و یا توجیه آن متهم می شوند بیشتر شده است.

کاویتا کریشنان یک فعال حقوق زنان می گوید:"شیوه ای که بازیگران و ستاره های زن در رسانه های هند مورد بحث قرار می گیرند واقعا وحشتناک است . همواره تاکید اصلی روی جاذبه های جنسی و اندام آنهاست. ولی بازیگر زن فقط یک بدن برهنه نیست."

خانم کریشنان می گوید مطلب روزنامه تایمز هند با تیتر "بیایید و سینه های دیپیکا پادوکونه را تماشا کنید" در حقیقت دعوت به آزار و اذیت جنسی است.

پس از حمله خشمگیانه دیپیکا پادوکون به روزنامه تایمز هند و انتقادهای شبکه های اجتماعی از روش نظربازانه و جنسیتی این رسانه، روزنامه تایمز این مطلب را از وبسایت خود حذف کرد و از این هنرپیشه خواست تا چاپ چنین مطلبی در مورد او را یک "تعریف مثبت" تلقی کند.

منتقدان می گویند که این دفاع و شیوه توجیه روزنامه تایمز هند حتی از خطای اولیه سنگین تر بود. کاویتا کریشنان می گوید:"به این طریق می خواهند آزار جنسی را به جای تعریف مثبت جا بزنند. این دقیقا همان حرف هایی است که مردهای هندی در خیابانها می زنند و وقتی که زنی به رفتار آنها اعتراض می کند در جواب می گویند از شما تعریف می کنیم. این رفتار افراد بی ادب و نفهم است، چگونه یک روزنامه مهم و سراسری هند می تواند چنین رفتاری داشته باشد؟"