امام سلفی الجزایر، کمال داوود، نویسنده عرب را تکفیر کرد

حق نشر عکس Getty

کمال داوود، نویسنده سرشناس الجزایری، به دلیل اظهارات "ضداسلامی" تکفیر شده است. عبدالفتاح زیراوی حمداش، رهبر "جبهه صحوه" با گرایش سلفی، رمان‌نویس نامی را "کافر" شناخت و حکم اعدام او را صادر کرد.

بلافاصله پس از اعلام حکم فتوا، محافل فرهنگی و رسانه‌های جمعی کشورهای عربی به ویژه در شمال افریقا، به واکنش‌های تندی دست زدند. گروهی در دفاع از حق آزادی بیان با نویسنده ابراز همبستگی کردند و در مقابل بسیاری خواهان اجرای فوری "فتوا" شدند.

کمال داوود روز شنبه گذشته، ۱۳ دسامبر، با شرکت در یک برنامه کانال دوم تلویزیون فرانسه، اظهارات جدل‌انگیزی درباره هویت عربی و دین اسلام به زبان آورد.

کمال داوود درباره "هویت عربی" گفت که خود را الجزایری می‌داند و نه عرب. او گفت که برای او "هویت عربی با تصرف و تسلط برابر است".

کمال داوود در رابطه با دین گفت که در نوجوانی مسلمان بوده زیرا هنوز به رشد و بلوغ فکری نرسیده بوده است. او تصریح کرد که جوان الجزایری اسلام را انتخاب نمی‌کند، بلکه این دین را از کودکی از خانواده خود به ارث می‌برد. او دین را در مشکلات کنونی دنیای عرب مقصر دانست.

'عبور از خط قرمز'

اظهارات کمال داوود با واکنش وسیع محافل دینی و فرهنگی الجزایر روبرو شد. بسیاری از اهل دین او را به عبور از "خطوط قرمز" و توهین به مقدسات متهم کردند.

بسیاری از مخالفان داوود در رسانه‌های جمعی و شبکه‌های اجتماعی نوشتند که او به خاطر موفقیت ادبی و جذب حمایت محافل غربی و گرفتن جوایز ادبی، به انکار دین اسلام و هویت عربی دست زده است.

مهمترین واکنش از سوی رهبر جبهه صحوه ابراز شد. عبدالفتاح زیراوی در سایت فیس بوک خود، اظهارات داوود را مصداق "کفر و زندقه" دانست و برای او حکم اعدام صادر کرد. این "امام" سلفی از دولت الجزایر خواسته است که حکم اعدام کمال داوود را در ملأ عام به اجرا بگذارد.

از سوی دیگر، فتوای امام سلفی خشم و اعتراض نویسندگان و روشنفکران الجزایر را به دنبال داشته است. آنها از دادگستری کشور خواستند که زیراوی را به خاطر صدور فتوا مورد تعقیب قرار دهد.

یک انجمن فرهنگی یادآوری می‌کند که بنیادگرایان سلفی تاکنون به همین شیوه‌ها عده زیادی از روشنفکران سکولار الجزایر را به قتل رسانده‌اند.

خبرگزاری "الجزیره" به نقل از برخی شخصیت‌های سیاسی و فرهنگی گفته است که نباید اجازه داد منازعات فرهنگی شرایط تراژیک جنگ داخلی را به الجزایر برگردد. الجزایر در دهه ۱۹۹۰ صحنه کشمکش‌های خونین میان بنیادگرایان و نیروهای سکولار بود که هزاران نفر را به دام مرگ فرستاد.

برخی از محافل فرهنگی در عین دفاع از کمال داوود، به نویسندگان هشدار می‌دهند که به حساسیت‌های جامعه مسلمان الجزایر توجه داشته باشند و با اظهارنظرهای افراطی، به واکنش‌های تند و عصبی راه ندهند.

کمال داوود، متولد ۱۹۷۰، از نویسندگان معتبر الجزایر است که آثار ادبی او بیشتر در فرانسه و به زبان فرانسوی منتشر می‌شوند. او تاکنون جوایز ادبی زیادی دریافت کرده است. سبک مدرن این نویسنده و برخورد ریشه‌ای او با "سنت‌های بومی و میراث استعماری" از شناسه‌های اصلی کارهای او هستند.

آخرین رمان کمال داوود به نام "مورسو از دیدگاه مقابل" به تازگی توجه زیادی برانگیخت و بلافاصله به چند زبان غربی ترجمه شد. نویسنده در این اثر داستان "بیگانه" رمان معروف آلبر کامو، نویسنده نامی فرانسه را از دیدگاه مردم بومی و استعمارزده روایت کرده است.