بزرگداشت هوشنگ کاظمی، طراح گرافیک و بنیانگذار دانشکده هنرهای تزیینی

حق نشر عکس
Image caption پوستری در مورد شمال ایران و پوستر جشن هنر شیراز در کنار نشان‌های سازمان جلب سیاهان و جشن هنر شیراز

مراسم بزرگداشت هوشنگ کاظمی، طراح گرافیک و پایه‌گذار دانشکده هنرهای تزیینی در ایران، روز دوشنبه ۱۸ آبان ماه در فرهنگسرای ارسباران تهران برگزار شد.

هوشنگ کاظمی در سال ۱۳۰۲ در تهران متولد شد و بیش از یک ماه پیش، در چهارم مهرماه در استرالیا درگذشت.

او از جمله کسانی بود که هم از طریق هنر گرافیک و هم از طریق تدریس، نقشی مهم در شکل گیری هنر گرافیک ایران ایفا کرد.

هوشنگ کاظمی در جوانی وارد دانشکده هنرهای زیبا دانشگاه تهران شد، اما درسش را نیمه کاره رها کرد و به پاریس رفت و در سال ۱۳۳۵ در رشته خط و گرافیک از مدرسه عالی هنرهای تزیینی (آرت دکو) پاریس فارغ التحصیل شد.

او پس از آن راهی هلند شد و چند سالی را در بخش طراحی و تبلیغات شرکت هواپیمایی پادشاهی هلند (ک ال ام ) کار کرد و چند سال بعد برای کار به ایران دعوت شد.

حق نشر عکس
Image caption آقای کاظمی در سال ۱۳۵۹ پس از مرگ دخترش به هلند مهاجرت کرده و در سال ۱۳۶۷ به استرالیا رفته بود

عباس مشهدی زاده، هنرمند مجسمه ساز و از دوستان و شاگردان هوشنگ کاظمی در گفت و گویی با بی‌بی‌سی در باره هوشنگ کاظمی گفت: "او بنیانگذار دانشکده هنرهای تزیینی (دانشگاه هنر فعلی) و اولین کسی است که آموزش آکادمیک گرافیک را در سال ۱۳۳۹ در ایران آغاز کرد."

آقای مشهدی زاده گفت: "بسیاری از کسانی که در تاریخ هنر معاصر ایران نامی پیدا کرده اند، به ویژه هنرمندانی نظیر حسین زنده رودی، فرامرز پیلارام، منصور قندریز و مسعود عربشاهی که با عنوان مکتب سقاخانه شناخته شده اند و همه ما که وارد دانشکده هنرهای تزیینی شدیم، تربیت شده هسته آموزشی ای هستیم که او به وجود آورد."

به گفته آقای مشهدی زاده، دانشکده هنرهای زیبا بیست سال پیش تر تاسیس شده بود، اما رشته گرافیک و طراحی داخلی نداشت و آقای کاظمی به حق به عنوان اولین معمار داخلی و طراح گرافیک ایران شناخته می شود که گرافیک خوانده بود و بعد آن را به صورت آکادمیک در ایران تدریس کرد.

قباد شیوا، هنرمند و طراح گرافیک سرشناس نیز در گفت و گو با بی‌بی‌سی در باره هوشنگ کاظمی گفت: "او اولین ایرانی است که گرافیک را به صورت علمی در فرانسه آموخت و این نکته به لحاظ تاریخ گرافیک ایران بسیار مهم و قابل توجه است، چون وقتی که ما وارد کار گرافیک شدیم، اصلا رشته گرافیک وجود نداشت و ما به صورتی حسی رشد کردیم."

قباد شیوا در ادامه گفت: "هوشنگ کاظمی پس از آنکه دانشکده هنرهای تزیینی را راه اندازی کرد، واحدهایی را به صورت علمی به دانشجویان درس داد اما به لحاظ عملی او اولین کارهای جدی گرافیکی را که طعمی ایرانی دارد در سازمان جلب سیاحان پایه گذاری کرد."

آقای شیوا گفت: "زنده یاد هوشنگ کاظمی در آن سال ها کارهای مهمی کرد از طراحی آرم سازمان جلب سیاحان گرفته تا طراحی پوسترهایی در باره شیراز و ایران نیز پوسترهای زیبایی که با استفاده از عکس و با کمک مرحوم دکتر اسد بهروزان طراحی کرد و در آن سالها چاپ شد. این کارها بسیار خوب بودند و تا همین حالا هم نظیرش در ایران درنیامده است."

حق نشر عکس

قباد شیوا همچنین از پوستر جشن هنر شیراز به عنوان یکی از ماندگارترین آثار هوشنگ کاظمی و یک شاهکار گرافیک ایرانی یاد کرد.

آرش تنهایی، طراح گرافیک نیز در باره هوشنگ کاظمی گفت: "او کارهای زیادی طراحی نکرده است. نشانه و پوستر اولین جشن هنر شیراز، نشانه و پوسترهای سازمان جلب سیاحان و چند طرح جلد برای کتاب های جیبی از آثار اوست، اما همین کارهای اندک بسیار تاثیرگذار بوده است و این تاثیر بیش از آنکه حاصل قدرت دست او باشد حاصل تفکر و شیوه ی نگاه اوست."

در مراسم بزرگداشت هوشنگ کاظمی، محسن وزیری‌مقدم، قباد شیوا، محمدرضا اصلانی و آرش تنهایی درباره او سخن گفتند.

همچنین فیلمی از زندگی این هنرمند به کارگردانی هومن حسنی با حضور هنرمندانی چون محسن وزیری مقدم، پرویز تناولی، عباس مشهدی زاده و کامران افشار مهاجر به نمایش درآمد.

نمایش تعدادی از آثار، اسناد و عکس های هوشنگ کاظمی از دیگر برنامه های این بزرگداشت بود.

هوشنگ کاظمی در سال ۱۳۵۹ پس از مرگ دخترش به هلند مهاجرت کرد و در سال ۱۳۶۷ به استرالیا رفت.