هنرنمایی سه نسل هنرمند ایرانی با تاثیر از اشعار خیام

حق نشر عکس
Image caption اثر سمیرا علیخانزاده

آثار سه نسل از هنرمندان معاصر ایران با عنوان "اسرار ازل، خیام و هنر امروز" به تازگی در گالری راه ابریشم در تهران به نمایش درآمده است.

به گفته آناهیتا قباییان، مدیر گالری راه ابریشم، ایده برپایی یک نمایشگاه گروهی با موضوع خیام را عباس کیارستمی، فیلمساز سرشناس، پیشنهاد کرد و بعد از آن از تعدادی از هنرمندان نسل های مختلف دعوت شد تا آثاری را با موضوع شخصیت و آثار خیام خلق کنند.

به گفته خانم قباییان طیف گسترده ای از هنرمندان نسل های مختلف در همفکری با گالری راه ابریشم، در حوزه های مختلف هنرهای تجسمی از جمله نقاشی، مجسمه، ویدیو، عکس، چیدمان آثاری تحت تاثیر شعر و فلسفه خیام خلق کردند.

مدیر گالری راه ابریشم با اشاره به متنوع بودن آثار این نمایشگاه از نظر شیوه و سبک کاری گفت: "اصرار ما این بود که هر هنرمند با سبک و سیاق مخصوص به خود، اثرش را ارائه کند تا نمایشگاه متنوع و جالبی تدارک دیده شود و حالا ما برای اولین بار شاهد برپایی نمایشگاهی هستیم که به تاریخ و مسائل روز نپرداخته و بیشتر مخاطب را به فرهنگ کهن ایران ارجاع می دهد و این شاید آیینه هنر معاصر باشد؛ راهی جدید برای ایجاد ارتباط هنر معاصر ایران با فرهنگ غنی و ادبیات کهن ایران."

عمر خیام نیشابوری، فیلسوف، ریاضیدان و شاعر و رباعی سرای ایرانی در اواخر قرن پنجم است که شهرتش از مرزهای جغرافیایی ایران فراتر رفته است.

ادوارد فیتزجرالد شاعر انگلیسی در قرن نوزدهم میلادی، آثار خیام را ترجمه کرد و افکار و نگاه فلسفی و نافذ او به زندگی و مرگ را به دنیای غرب معرفی کرد.

در متن معرفی این نمایشگاه نوشته شده است :"در دهه های اخیر پرداختن به هنر شرقی در جامعه غرب به سنتی رایج تبدیل شده و نمایشگاه های متعددی پیرامون هنر ایران برگزار گردیده است. اما در ایران پرداختن به پروژه ای که محصول هم اندیشی و همراهی میان هنرمندان و برگزار کنندگان و با فاصله گرفتن از فضای رویدادهای معاصر و مبتنی بر رجوع به مبانی کهن تمدنی باشد، نگاهی نو به مفهوم برگزاری نمایشگاه است."

مدیر گالری راه ابریشم همچنین به دو مرحله ای بودن این نمایشگاه اشاره کرد و گفت: "گالری ابریشم یک گالری خصوصی است و به همین دلیل ما امکان و فضای کافی برای نمایش تمام آثار را نداشتیم و تصمیم گرفتیم که این نمایشگاه را در دو مرحله زمانی متفاوت برپا کنیم؛ هرچند در نهایت باید این دو نمایشگاه را در کنار هم دید و با هم تعریف کرد."

حق نشر عکس
Image caption اثر فرشید مثقالی

در مرحله اول نمایشگاه خیام بیشتر، آثار هنرمندان شناخته شده نسل اول به نمایش در آمده است و مرحله دوم در هیجدهم دی ماه افتتاح خواهد شد.

به گفته خانم قباییان در نمایشگاه دوم در کنار نمایش آثار هنرمندان جوانی که ایده های آنان بیشتر به هنر معاصر نزدیک است، آثار پیشکسوتانی که هنرشان سر منشاء هنر معاصر بوده نیز به نمایش درخواهد آمد.

حق نشر عکس
Image caption اثر فرح اصولی

هنرمندان شرکت کننده

فرشید مثقالی، عباس کیارستمی، پری‌یوش گنجی، حسین محجوبی، فرح اصولی، مصطفی دشتی، بهرام دبیری، مریم زندی، رضا لواسانی، ابراهیم حقیقی، هادی هزاوه‌ای، نیکزاد نجومی، رعنا جوادی، گیزلا وارگا سینایی، رضا کیانیان، مهسا وحدت، بزرگمهر حسین‌پور، شهره مهران، بهرام شیردل، احمد مرشدلو، مصطفی دره‌باغی، شادی قدیریان، سمیرا علیخان‌زاده، محمود بخشی، هاوار امینی، ناهید حقیقت، لیلی درخشانی، مجید کورنگ بهشتی، مهدی وثوق‌نیا، پویا آریان‌پور، مهرداد محبعلی، بهمن کیارستمی، مهشید نوشیروانی، فرحناز شریفی، جلال سپهر، شهریار احمدی، حامد رشتیان، فرناز ربیعی‌جاه، هومن مهدی‌زاده جعفری، بابک کاظمی، تهمینه منزوی، گلناز طاهری ، صابرابر، شاهد صفاری هنرمندانی هستند که آثارشان را فرم ها و سبک های متفاوت در این نمایشگاه به نمایش گذاشته اند.

'الهام از رضا عباسی'

حق نشر عکس
Image caption اثر فرح اصولی

فرح اصولی، هنرمند و نقاشی که سه اثر از او در این نمایشگاه در معرض دید عموم قرار گرفته است، می گوید: "نقاشی ایران طی قرون ارتباطی تنگاتنگ با شعر داشته، من نیز به دلیل علاقه ام به شعر قدیم و معاصر ایران از دوران نوجوانیم، و به دلیل روش و سبک کارم، بارها اشعاری را تصویر کرده ام."

او در خصوص کارهایش درباره خیام گفت: "جادویی در اشعار خیام نهفته که آن را جهانی و معاصر می کند. اشعار او در ظاهری ساده و فقط در دو بیت، فلسفه ای عمیق را مطرح می کنند. سوال او، سوال های انسان امروز نیز هست."

خانم اصولی درباره سه اثری که بر مبنای شعرهای خیام نقاشی کرده است می گوید:

"در این نقاشی ها من از دوره صفوی و به طور خاص از رضا عباسی الهام گرفتم، ولی به جای تذهیب، آلات قتاله را به صورتی ظریف و زیبا و به شکل هندسی در حاشیه کار نقاشی کرده ام، در واقع همان فضایی را که خیام تصویر می کند ناامیدی و امید، زیبایی و زشتی، اضطراب و سرخوشی را با تصاویر زشت و زیبا در هم آمیخته ام، که آیینه ای ارایه دهم از جهانی که در آن زندگی می کنیم. از جهانی که در آن در جنگ ها، کشتار ها و نابودی ها محصور شده ایم اما در عین حال در جستجوی عشق هستیم، و به چه بهای سنگینی آن را به دست می آوریم و چه ساده آن را از دست می دهیم، و قربانی اتفاقاتی می شویم که خودمان در آن هیچ نقشی نداریم: ما لعبتکانیم و فلک لعبت باز."

حق نشر عکس
Image caption اثر احمد مرشدلو

حق نشر عکس
Image caption اثر مصطفی دشتی