BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 15:52 گرينويچ - دوشنبه 19 آوريل 2004
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
شرح حال اسدالله علم
 
اسدالله علم
اسدالله علم در ماه مرداد 1298 خورشيدی به دنيا آمد
از بيش از هزار سال پيش نام علم با سرزمينی که امروزه مرزهای شرقی ايران را تشکيل می دهد آميخته است. منصور دومين خليفه عباسی ( 774 – 775 ميلادی ) يکی از سردارانش موسوم به خازم بن خزيمه را مأمور سرکوبی شورش خراسان کرد. خازم و طايفه اش پس از آنکه مأموريت خود را با موفقيت به انجام رساندند در قهستان واقع در بخش جنوبی خراسان اقامت گزيدند و خود و اعقابش بر مناطق نيمه بيابانی قاينات، در اطراف شهر کنونی بيرجند حکومت کردند. در اواخر قرن هجدهم سه تن از روسای اين طايفه پی در پی نام امير علم خان را بر خود نهادند و بدين سان به پيدايش شاخه ای از اين طايفه کمک کردند که نام علم را بر خود نهاد در حالی که شاخه اصلی نام خزيمه را حفظ کرد.

امير اسدالله علم در ماه مرداد 1298 خورشيدی، سه ماه پيش از تولد شاه، به دنيا آمد. پدر وی محمد ابراهيم شوکت الملک از پشتيبانان رضاشاه بود و به دربار، رفت و آمد می کرد و به شاه دسترسی مستقيم داشت. امير اسدالله به توصيه رضاشاه برای ادامه تحصيل به جای اروپا در دانشکده کشاورزی نوبنياد کرج نام نويسی کرد و به دستور رضاشاه با ملکتاج دختر قوام الملک شيرازی که فرزند ديگرش علی با اشرف پهلوی ازدواج کرده بود در سال 1318 عقد زناشويی بست و به اين ترتيب به دربار آمد و شد پيدا کرد و با محمدرضا پهلوی، وليعهد، آشنا شد.

علم در دوره نخست وزيری خود، در 15 خرداد سال 1342 تظاهرات مخالفان حکومت و طرفداران آيت الله خمينی را درهم کوبيد و در نيمه اسفند همان سال جای خود را به حسنعلی منصور، رهبر حزب نوبنياد ايران نوين داد و کمتر از دو هفته بعد به رياست دانشگاه پهلوی شيراز منصوب شد. وی دو سال در اين سمت ماند و سپس به تهران فراخوانده شد تا وزارت دربار را عهده دار شود

احمد قوام ( قوام السلطنه) که خانواده علم را به خوبی می شناخت و می دانست چه نفوذی در ولايات جنوب شرقی دارند، وقتی در سال 1325 به نخست وزيری رسيد امير اسدالله را که هنوز 27 سال بيشتر نداشت به فرمانداری سيستان و بلوچستان منصوب کرد. علم که از چهار سال پيش به علت طلاق اشرف پهلوی از علی قوام روابطش با دربار قطع شده بود بار ديگر آمد و شد به دربار را از سر گرفت و دوستی شاه را به خود جلب کرد. در سال 1329 وزير کشاورزی و سپس کشور شد. پس از کودتای 28 مرداد 32 تا سال 41 مشاغل گوناگونی در دربار و دولت احراز کرد. در سال 1336 به دستور شاه حزب مردم را تأسيس کرد و در تير ماه 1341 که علی امينی نخست وزير وقت به علت اختلاف با شاه بر سر بودجه ارتش مجبور به استعفا شد، اسدالله علم به نخست وزيری منصوب شد.

علم در دوره نخست وزيری خود، در 15 خرداد سال 1342 تظاهرات مخالفان حکومت و طرفداران آيت الله خمينی را درهم کوبيد و در نيمه اسفند همان سال جای خود را به حسنعلی منصور، رهبر حزب نوبنياد ايران نوين داد و کمتر از دو هفته بعد به رياست دانشگاه پهلوی شيراز منصوب شد. وی دو سال در اين سمت ماند و سپس به تهران فراخوانده شد تا وزارت دربار را عهده دار شود.

امير اسدالله علم در سال 1345 به وزارت دربار منصوب شد و تا روزی که توان داشت وظايفش را در اين سمت انجام داد. وی به خاطر سمتی که داشت يکی از دو سه نفری به شمار می رفت که مقتدرترين افراد دربار پهلوی بودند. اما هيچ کس نزديک تر و مورد اعتمادتر از وی به شاه نبود. به ندرت اتفاق می افتاد که روزی بگذرد و شاه و علم يکی دو ساعت به گفتگو نگذرانند. اين علاوه بر تعداد بی شمار تلفن ها و يادداشت هايی بود که ميان آن دو رد و بدل می شد. آنان اغلب با يکديگر شام و ناهار می خوردند. در سراسر ايران هيچ فردی در چنين موقعيتی نبود. چنين رابطه تنگاتنگی باعث شده بود دامنه روابط شاه و علم از حدود مسايل کاری فراتر رود و قرابت روحی ميان آن دو پديد آيد.

اسدالله علم که در سال 1347 ابتلا به سرطان خونش محرز شده بود در مرداد 1356 در اوج بيماری مجبور به استعفا شد و در 15 فروردين 1357 درگذشت.

 
 
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران