BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 17:41 گرينويچ - جمعه 30 سپتامبر 2005
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
گزارشی از اجرای ارکستر ملی ايران در تالار وحدت
 

 
 
ارکستر ملی ايران به رهبری فرهاد فخرالدينی
ارکستر ملی ايران به رهبری فرهاد فخرالدينی
ارکستر موسيقی ملی ايران به رهبری فرهاد فخرالدينی در دو نوبت در روزهای هفتم و هشتم مهر در تالار وحدت به اجرای قطعاتی از موسيقی ايران، تاجيکستان و ازبکستان و موسيقی آذری پرداخت.

اين ارکستر ۶۰ نفره را محمد قولوف از تاجيکستان و سالار عقيلی از ايران به عنوان خواننده همراهی می کردند.

در اين برنامه که در دو بخش اجرا شد، سه قطعه بی کلام، سه قطعه با کلام از موسيقی تاجيکستان ( از ساخته های زياد الله شهيدی و فرزندش طالب شهيدی )، دو قطعه از موسيقی آذری و يک قطعه از موسيقی ازبکستان (ساخته طالب شهيدی) و پنج قطعه موسيقی با کلام از ساخته های موسيقی دانان دهه های ۲۰ و ۳۰ و چهل ايران (رکن الدين مختاری، روح الله خالقی، عبدالحسين برازنده و حسينعلی ملاح) مجموعه اجراهای ارکستر موسيقی ملی را شکل می داد.

برنامه با قطعه ريتميک رقص ژاله، و ملودی آشنايش که ساخته حسينعلی ملاح بود و شهرام توکلی روی آن آهنگسازی کرده بود، آغاز شد و سپس محمد قولوف سه تصنيف قلعه بندی، دلداده شدم و ساری گلين را خواند.

طالب شهيدی پسر زيادالله شهيدی پدر موسيقی سمفونيک تاجيکستان است

محمد قولوف، چنانکه از صدای تنور وی بر می آمد، تحصيلات آکادميک موسيقی دارد . او در کنسرواتوار چايکوفسکی در کلاس واسيلی کارين تحصيل موسيقی کرده و در باله و اپرا نيز فعاليتهای چشمگيری داشته است.

اين خواننده ۶۰ ساله تاجيکستان در سال ۱۹۷۰ عنوان هنرمند ملی تاجيکستان را از آن خود کرد از سال ۱۹۹۲ پروفسور کنسرواتوار ملی تاجيکستان بود. قولوف در بخش دوم نيز تصانيف بخارا، محلی آذری و محلی ازبکی را بر روی ساخته هايی از طالب شهيدی خواند.

قولوف اگر چه در کل تصويری از يک خواننده مسلط تنور را در منظر تماشاگران ايرانی به تماشا نهاد، ‌اما در بخشهايی از اجرای خود، به خصوص در اجرای قطعه محلی آذری با ارکستر چندان هماهنگی نداشت، ضمن آنکه صدا برداری کار وی به مطلوبيت و شفافی صدابرداری صدای سالار عقيلی نبود.

آثار طالب شهيدی نيز اگرچه رنگ و بويی تاجيکی داشت، اما اين رنگ و بو به دليل نبود سازی از منطقه تاجيکستان، به خوبی نتوانست توسط ارکستر انتقال داده شود.

شهيدی که سال گذشته به عنوان رهبر ميهمان ارکستر سمفونيک ايران را هدايت می کرد، با استفاده از ملودی ها و اشعار مناطق تاجيکستان و ازبکستان و آذربايجان آثار متعددی ساخته که از جمله شاخص ترين آثار وی می توان ۵ اپرا و ۴ باله و آثار نمايشی چون رباعيات خيام، سياوش، شاه فريدون، يوسف و زليخا و آثار سمفونيک نام برد.

تصنيفهای ايرانی

عقيلی در اين اجرا نشان داد که به راحتی می تواند جای خالی عليرضا قربانی را پر کند. وی اگر چه در اين اجرا آوازی اجرا نکرد تا تماشاگران بتوانند قابليتهای حنجره اش را در آواز خوانی روی صحنه و همراه ارکستر ملی دريابند، اما در اجرای تصانيف بسيار مسلط و حرفه ای نشان داد.

صدای رسا، با تحريرهای جا افتاده و غلتهای نرم و نازک کاريهای جذاب توانست تصويری دلنشين از صدای اين خواننده جوان به دست دهد.

سالار عقيلی چندی قبل نيز با ارکستر ملی اجرای برنامه داشت و قرار است در ۱۱ و ۱۲ مهر نيز در تالار وحدت به همراه ارکستر ملل تصنيف مرغ سحر را بازخوانی کند.

در ميان تصنيفهای اجرا شده، اجرای دو تصنيف "جفای گلچين" و "چرا خاموشی" جای بحث و گفتگو دارد.

تصنيف "جفای گلچين" در واقع همان تصنيف معروف "آتش دل" از عبدالحسين برازنده است که با صدای تاج اصفهانی اجرا شده بود. اين اثر در اجرای ارکستر ملی با تغيير کل شعر و با همان ملودی اجرا شد. شعر اين تصنيف را حسن صدر سالک سروده بود.

محمد قولوف

تصنيف چرا خاموشی نيز که در بخش دوم برنامه اجرا شد، گرته برداری مشخص و مشهودی از تصنيف معروف " تو ای پری کجايی"، از ساخته های همايون خرم‌، با شعری از هوشنگ ابتهاج و صدای حسين قوامی (فاخته ای)، بود و مشخص نبود چرا ارکستر ملی که يکی از وظايفش اجرای آثار ملی و شاخص تاريخ موسيقی ايران است، به جای اجرای اصل اثر به سراغ کپی دست چندمی از همان اثر می رود.

ارکستر ملی که از سال ۷۷ کار خود را به رهبری فرهاد فخرالدينی و آواز محمدرضا شجريان شروع کرد، برابر اساسنامه آن قرار است آثار شاخص و در سطح ملی، از آهنگسازان گذشته و معاصر را اجرا کند.

اين کار در ابتدای راه اندازی اين ارکستر تاحدودی رعايت می شد. اما در يکی، دو سال اخير جای خالی آثار هنرمندانی چون پرويز مشکاتيان، محمدرضا لطفی، حسين عليزاده و... خالی است.

از سوی ديگر با وجود تلاشهايی که در دو دهه اخير در ابداع برخی از سازهای ايرانی و ارکستراسيون اين سازها و نيز توجه به سازهای محلی و نواحی مختلف ايران به عمل آمده، به نظر می رسد مسئولان مرکز موسيقی و ارکستر موسيقی ملی با اين پرسش مواجهند که چرا برای يک ارکستر موسيقی ملی با سازهای ايرانی سرمايه گذاری صورت نمی گيرد و چرا بايد در يک ارکستری که عنوان "ارکستر موسيقی ملی ايران" را بر خود دارد، بيش از ۵۰ ساز آن از سازهای کلاسيک فرنگی باشد و کمتر از ۱۰ ساز ايرانی.

پاسخ به اين پرسشها می تواند روزنه ای باشد، برای رسيدن به ارکستری با قابليتهای موسيقی ايرانی در تمامی وجوهش.

 
 
66چهره های فرهنگ تاجيک
طالب شهيدی و سمفونی تاجيکی
 
 
مطالب مرتبط
 
 
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران