BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده:
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
شکستن مرزها و روايت انسان در نقاشی های بهکلام
 

 
 
مهمترين ويژگی کار بهکلام حرکت است
مهمترين ويژگی کار بهکلام حرکت است
"شکستن مرز" عنوان نمايشگاهی از اکبر بهکلام، نقاش ايرانی است که از روز 29 نوامبر در "خانه وردی" برلين آغاز شده و تا 28 ژانويه سال آينده ادامه خواهد داشت.

شب گشايش نمايشگاه سرسرای بزرگ "خانه وردی"، مرکز سنديکاهای کارگری برلين، پر از انبوهی از تماشاگران بود. در مراسم گشايش نمايشگاه ابتدا فرانک ورنکه سرپرست "خانه وردی" خوشامد گفت.

سپس هاينريش بلايشر، مسئول بخش هنری و فرهنگی "خانه وردی"، درباره جايگاه بهکلام در هنر آلمان سخن راند. در پايان هانس کريستيان کرش، نويسنده آلمانی ارزشهای هنری و مفهومی کارهای بهکلام را سنجيد: "ايستگاه های ميان راه، و مرزهايی که نقاش صاحب نام ايرانی شکسته و پشت سر نهاده است."

گروه موسيقی بالابان نيز در اين مراسم برنامه ای اجرا کرد و نظام الدين آريچ خواننده کرد، دو ترانه به آذربايجانی و کردی خواند.

نمايشگاه با تابلوی "آفرينش" که با فرم و درونمايه ای امروزی از روی اثر مشهور ميکل آنژ ساخته شده، آغاز می شود.

در تابلوی بزرگ "وقت نهار" از مجموعه کارهای بزرگ بهکلام به اندازه دومتر در سه متر آرامش تهديد کننده ای به چشم می خورد. به گمان من صرفنظر از تکنيک قوی، خطوط و فرمهای جا افتاده، و تلفيق نقاشی فيگوراتيو و ابستراکت، مهمترين ويژگی کار بهکلام حرکت است.

اين حرکت شور زندگی را در تابلوهای او دوچندان می کند. در کارهای قديمی تر او حتی آدمهايی که در سنگ فرو رفته اند در تلاش بيرون آمدن اند.

بهکلام در سالهای اخير دو سه باری به برزيل سفر کرده. دستاورد اين سفرها نقاشی های بسياری است، در اندازه های تقريبی ۷۰ در۱۰۰، که بخشی از آنها در خانه وردی به ديوارها آويخته شده اند.

در اين تابلوها شيوه فرم ها و خط ها چندان تغييری نکرده اند. همان شگردهايی بکار می رود، که در کارهای ديگر بهکلام ديده می شود. اما رنگها بطرز شگفتی شاد و روشن شده اند. پس از آن برخی دگرگونی ها در موضوع تابلوها جلب نظر می کند.

در حرکت آدمها گرمای آزادی و بی تکلفی ديده می شود. اين ويژگی زمانی برجسته تر می شود که بيننده آنها را با فضاهای تيره تعدادی از کارهای بهکلام که در طبقه هفتم ساختمان وردی به ديوار آويخته شده اند مقايسه کند.

در طبقه هفتم بجز تابلوهای مورد اشاره يک تابلوی بزرگ از سری کارهای ۱۸۴۸، و چندتا از زيباترين تابلوهای بهکلام، که بازتاب جنگ ايران و عراق اند، آويخته شده است. اين تابلوها يکی از درخشانترين فصلهای کارنامه بهکلام را در بر می گيرند.

بهکلام را می توان يکی از پرآوازه ترين نقاشان ايرانی در آلمان ناميد. تاکنون نمايشگاه های بزرگی از کارهای او برگزار شده و نقد و نظرهای بسياری درباره او نوشته اند. نقاشی هايش، همراه با نوشته هايی از کارشناسان شناخته شده هنری و فرهنگی آلمان در چند کاتالوگ پر حجم گرد آمده اند.

از سال ۱۹۸۷ به اين سو چندين گزارش مفصل تلويزيونی از کار و زندگی او تهيه شده است. بخش بزرگی از نقاشی هايش به موزه ها راه يافته اند.

در نمايشگاه اخير شماری از جديدترين تابلوهای بهکلام با اندازه های گوناگون به تماشا گذاشته شده اند.

در نمايشگاه بزرگی که چهار دهه پس از جنگ جهانی دوم برگزار شد، کارهايی از اکبر بهکلام در کنار هنرمندان نامداری چون ماکس بکمن، اتو ديکس، اسکار کوکوسکا، جورج بازيليتس، پنک و گرهارد ريشتر به نمايش درآمد. در اسناد گردآمده اين نمايشگاه در يک کاتالوگ بزرگ بهکلام يکی از چهل نقاش برگزيده آلمان به شمار رفته است. اهل هنر آلمان او را بيشتر به عنوان نقاشی می شناسند تا ايرانی.

اکبر بهکلام در سال 1323 در تبريز به دنيا آمد

توهم آلمانی بودن بهکلام بيشتر بخاطر تصوير رويدادهای ۱۸۴۸ آلمان است. اين بخشی از کار اوست، و نه همه آن. بسياری از تابلوهای او در نيمه دهه هفتاد و آغاز دهه هشتاد در اعتراض به رويدادهای ايران در پيش و پس از انقلاب شکل گرفته اند.

از اتفاق هايی که در زندانها می گذشت، تا گريزهای سياسی و پشت سرگذاشتن مرزها. هانس کريستيان کرش از آنها با عنوان "عبوری از دوزخ به بهشت" ياد می کند.

بهکلام 61 ساله است و از سال ۱۹۷۶ در برلين زندگی می کند. ريشه هايش در تبريز است و شاخ و برگهايش در برلين. او کنجکاو است تا ببيند در ايران چه می گذرد. در همين نمايشگاه در چند تابلو به قتلهای زنجيره ای پرداخته است.

تابلوهايی که بر زمين افتاده اند و برخی از روی آنها می گذرند. انگار که از روی جسدهای قربانيان گذشته باشند. اين تابلوها در جريان "کنفرانس برلين" نيز بر زمين افتاده بودند.

از بهکلام درباره چرايی و چگونگی درگيری ذهنی اش با رويدادهای ۱۸۴۸ آلمان پرسيدم.

او در پاسخ گفت:" آلمانی ها درباره ۱۸۴۸ کم کار کرده اند. شايد بخاطر زمان درازی که از آن رويدادها گذشته است."

وی افزود: "اين کشور (آلمان) کاملا متحول شده. نسل امروز با مسائل150 سال پيش آلمان بيگانه است. من اما اين موضوع را بهتر می توانم و می توانستم لمس کنم. مملکت ما و بيشتر کشورهای "جهان سوم" امروزشان شبيه 150-100 سال پيش اروپاست."

"در آن دوره وضع مردم بسيار بد و اسفبار بوده. آزاديهای سياسی اجتماعی وجود خارجی نداشته. خفقان سياسی امان از همه بريده بوده. همان چيزهايی که ما در ايران درگير آنها بوديم و هستيم. نگاه کردن به اتفاقهای آن زمان سبب می شود که ارزش آزادی های امروزی در جامعه اروپايی را درک کنيم. هر انقلابی با خودش تازگی هايی می آورد. در آن دوران برای نخستين بار در آلمان نمايندگان مردم انتخاب شدند."

بهکلام موضوع اصلی کار خود را انسان می داند. اين موضوعی است که او بارها بر آن تاکيد می کند.

او در توجيه تاثير پذيری هايش از به مسائل انسانی دو واژه "شارژ و دشارژ" را بکار می گيرد. در واقع بده بستانی ميان زندگی و هنر. بدينسان بهکلام ميان خود و کسانی که به چنين انديشه ای باور ندارند خط قرمزی می کشد.

در کارهای بهکلام جنبشهای انسانی به تکرار تصوير شده اند. اما انسانها عموما بی چهره اند. اين از سويی به ديدگاههای اجتماعی بهکلام مربوط می شود، و از ديگر سو شايد به اين دليل که اين انبوهه انسانی با هويت فردی بيگانه است.

برخی از کارشناسان هنری به دلايلی که اشاره شد بيشتر بر درونمایه سياسی اجتماعی کارهای بهکلام تکيه می کنند. اين در حالی است که او خود را در اين چارچوب محدود نکرده است.

تابلوهای بسياری از او جدا از ديدگاههای اجتماعی ـ سياسی ساخته شده اند. بهکلام پيش و بيش از هرچيز هنرمندی است درگير کشف فرم و زبان ويژه خويش.

نقاشی های او را می توان از ديد فرم، رنگ و شيوه فضاسازی در ميان انبوهی از مشهورترين و شناخته شده ترين کارها باز شناخت. در واقع او به شيوه و زبان مستقلی دست يافته، که جدا از برخی همانندی های ناگزير، از آن خود اوست.

 
 
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران